Almanya’da Yasal Sağlık Sigortası Primlerini İstikrara Kavuşturma Yasası (GKV-BStabG) kapsamında hastalık parasına ilişkin öngörülen değişiklikler tartışma yarattı.
Hamburg Tüketici Merkezi, yasa tasarısındaki düzenlemelerin özellikle uzun süreli hastalık nedeniyle çalışamayan sigortalıları olumsuz etkileyeceğini belirtti.
Hamburg Tüketici Merkezi'nden Yvonne Vollmer, hastalık parasının uzun süre hastalık nedeniyle çalışamayan kişiler için hayati öneme sahip bir sosyal güvence olduğunu vurgulayarak, “Planlanan değişiklikler, zaten zor bir süreçten geçen insanları hedef alıyor” dedi.
Sigortalıların korunması zayıflıyor
Tüketici Merkezi'nin en fazla eleştirdiği düzenlemelerden biri, sağlık sigortası kurumlarının sigortalılarla önceden izin almaksızın iletişime geçebilmesine olanak tanınması oldu.
2021 yılında, sigortalılar üzerinde baskı oluşturulduğu ve usulsüz veri toplandığı yönündeki şikâyetler nedeniyle daha sıkı kurallar yürürlüğe girmişti. Vollmer, “Birçok hasta zaten belirsizlik içinde yaşıyor. Telefon görüşmeleri sırasında bilgi vermeye zorlanmaktan ya da hastalık parası hakkını kaybetmekten endişe etmemeli” ifadelerini kullandı.
İşsiz kalan hastalara daha düşük ödeme
Tasarıya göre, çalışma gücü kaybı devam ederken işsiz kalan sigortalıların alacağı hastalık parası miktarı da düşürülecek.
Bu düzenlemeyi eleştiren Vollmer, “Bir kişi hastalandığında yalnızca sağlığını değil, bazen işini de kaybedebiliyor. Böyle bir durumda mali güvencenin zayıflatılmaması gerekir” dedi. İşsiz kişilerin yeni bir iş arayabileceğini, ancak hasta bireylerin böyle bir imkâna sahip olmadığını belirten Vollmer, hastalık parası sisteminin kötüye kullanıldığına ilişkin somut bir kanıt bulunmadığını söyledi.
Kısmi hastalık parası uygulamasına eleştiri
Hamburg Tüketici Merkezi, çalışanların iş hayatına kademeli dönüşünü kolaylaştırabilecek kısmi hastalık parası uygulamasını ilke olarak olumlu karşıladığını açıkladı. Ancak uygulamanın mevcut haliyle beklenen yararı sağlamayabileceğine dikkat çekildi.
Tasarıya göre, sigortalının hastalık parasını yalnızca kısmen alması durumunda bile bu süre, toplam 78 haftalık azami hak süresinden tam gün olarak düşülecek. Böylece yarı zamanlı çalışabilecek durumda olan bir kişi, yalnızca yarım ödeme alsa da tam gün hak kaybına uğrayacak.
Emekliler ve serbest çalışanlar için çözüm yok
Tüketici Merkezi, reform paketinin bazı önemli sorunlara da çözüm getirmediğini belirtti.
Buna göre çalışmaya devam eden emekliler, daha yüksek oranlı kısmi emekli aylığı almaları halinde hastalık parası haklarını kaybedebilecek. Kurum ayrıca, serbest çalışanların hastalık nedeniyle gelir kaybına karşı otomatik olarak güvence altına alınmasına yönelik fırsatın da bir kez daha kaçırıldığını ifade etti.
“Tasarruf hastaların sırtından yapılmamalı”
Yvonne Vollmer, yasal sağlık sigortasının mali yapısının güçlendirilmesinin önemli olduğunu kabul etmekle birlikte, hastalık parası ödemelerinin toplam sağlık harcamalarının yalnızca yaklaşık yüzde 6,6’sını oluşturduğunu hatırlattı.
Vollmer, “Gerekli tasarruf önlemleri dikkatle değerlendirilmeli ve hastalık nedeniyle geçici olarak kendi geçimini sağlayamayan insanların aleyhine sonuçlar doğurmamalıdır” diyerek düzenlemelere yönelik eleştirilerini dile getirdi.
