Ordudan yapılan açıklamada hava savunma sistemlerinin devreye girerek saldırıları engellemeye çalıştığı belirtildi. AFP muhabirleri Tel Aviv’de sabah saatlerinde en az sekiz patlama sesi duyulduğunu aktardı. İsrail’in acil yardım servisi Magen David Adom ise ilk belirlemelere göre saldırılarda can kaybı yaşanmadığını bildirdi.

Körfez’de hedefler vuruldu

İran’ın saldırıları yalnızca İsrail ile sınırlı kalmadı. Körfez ülkesi Bahreyn’de de bazı binaların hedef alındığı bildirildi. Bahreyn İçişleri Bakanlığı, başkent Manama’da iki konut ve bir otelin “İran saldırıları” sonucu zarar gördüğünü açıkladı. Bir apartman dairesinde çıkan yangının söndürüldüğü, saldırılarda ölen ya da yaralanan olmadığı ifade edildi.

Bahreyn yönetimi, onlarca İran füzesinin ve 120’den fazla insansız hava aracının hava savunma sistemleri tarafından engellendiğini duyurdu. Saldırılarda bir petrol tesisi ile önemli bir ABD deniz üssünün de hedef alındığı belirtildi. Bölgedeki saldırılarda şimdiye kadar en az bir kişinin yaşamını yitirdiği bildirildi.

Suudi Arabistan’dan da yeni bir saldırı haberi geldi. Riyad yönetimi, başkentin kuzeydoğusunda tespit edilen bir insansız hava aracının hava savunma sistemleri tarafından imha edildiğini açıkladı.

İsrail’de 1.600’den fazla yaralı

İran devlet medyası ve Devrim Muhafızları’na yakın Tasnim ajansı, İran ordusunun İsrail’e yönelik yeni bir füze dalgası başlattığını duyurdu. Saldırıların ardından İsrail genelinde hava saldırısı sirenleri çaldı.

İsrail Sağlık Bakanlığı’nın verilerine göre son 24 saatte füze saldırıları nedeniyle 140 kişi hastanelere kaldırıldı. Bunlardan birinin durumunun ağır olduğu bildirildi. Savaşın başlangıcından bu yana İsrail’de hastanelerde tedavi edilen yaralı sayısının 1.600’ü geçtiği açıklandı.

Yetkililer, yaralılar arasında doğrudan saldırılarda yaralananların yanı sıra sığınaklara kaçarken yaralananlar ve saldırıların yarattığı panik nedeniyle tedavi gören kişilerin de bulunduğunu belirtti. İsrail’de savaşın başından bu yana 11 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi.

İran’da ise cumartesi gününden bu yana ölü sayısının 1.200’ü aştığı, İran medyasının devlet bağlantılı bir vakfa dayandırdığı haberlerde yer aldı.

İran’da üniversiteler kapatıldı, internet erişimi kısıtlandı

Savaşın etkileri İran içinde de hissediliyor. Reform yanlısı “Eslahat-News” sitesinin Bilim Bakanlığı’na dayandırdığı habere göre ülkedeki üniversiteler süresiz olarak kapatıldı. Hem yüz yüze eğitim hem de çevrim içi dersler durduruldu.

İnternet erişiminin de büyük ölçüde kesildiği bildirildi. İnternet kesintilerini izleyen Netblocks kuruluşu, ülkede bağlantının yalnızca yüzde 1 seviyesinde olduğunu açıkladı. Teknoloji şirketi Cloudflare’ın verileri de internet trafiğinde neredeyse tamamen bir kesinti yaşandığını gösterdi.

Buna karşın İran’da askeri ve siyasi elitlerin kullandığı “beyaz SIM kartlar” sayesinde bazı çevrelerin internete erişmeye devam ettiği belirtiliyor. İranlı medya kuruluşları ise Telegram ve X gibi ülkede resmen yasaklı platformlar üzerinden yayınlarını sürdürmeye çalışıyor.

İran’da yeni hava saldırıları

İran medyası, ABD ve İsrail’in ülke genelinde yeni saldırılar düzenlediğini bildirdi. Tasnim haber ajansına göre Orta İran’daki İsfahan yakınlarında üç küçük yerleşim birimi bombalandı. İsfahan’ın doğusunda da hava saldırıları gerçekleştiği, bazı kişilerin yaralandığı ve konutlarla araçların zarar gördüğü aktarıldı.

İran’ın güneyindeki Şiraz kenti çevresinde düzenlenen saldırılarda ise en az 20 kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Fars Eyaleti Vali Yardımcısı Celil Hasani, saldırılarda 30 kişinin de yaralandığını açıkladı. Saldırıların bir yerleşim bölgesinde meydana geldiği belirtildi. AFP ise söz konusu can kaybı sayısını bağımsız olarak doğrulayamadığını duyurdu.

Başkent Tahran’da da sabah saatlerinde yeni saldırı dalgaları yaşandığı bildirildi. Kentte yaşayanlar alçaktan uçan savaş uçaklarının gürültüsünü duyduklarını aktardı. Tahran’ın yaklaşık 150 kilometre güneyindeki Kum kenti yakınlarında iki askeri üssün bombalandığı bildirildi.

Katar’da kruvaziyer yolcuları saldırıları yaşadı

Çatışmaların etkileri bölgedeki sivilleri de doğrudan etkiliyor. FUNKE medya grubunda çalışan yazılımcı Fabian Tan, Katar’ın başkenti Doha’daki limanda bulunan “Mein Schiff 5” adlı kruvaziyer gemisinde mahsur kaldığını belirtti.

Tan, gece saatlerinde yaşanan saldırıyı şu sözlerle anlattı: “03.42’de bir uyarı SMS’i aldık. Yaklaşık 30 saniye sonra patlamalar başladı ve 03.56’ya kadar neredeyse her 10 saniyede bir devam etti.”

Tan, bunun şimdiye kadar yaşadığı en yoğun saldırı dalgası olduğunu belirterek gemideki yolcuların saldırıların sona ermesini ve hedef olmamayı umut ederek beklediğini söyledi.

Trump: İran’a kara operasyonu düşünülmüyor

ABD Başkanı Donald Trump ise şu aşamada İran’a kara birlikleri gönderilmesinin gündemde olmadığını söyledi. NBC kanalına telefonla verdiği röportajda Trump, “Bu zaman kaybı olur” dedi.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi’nin, ABD veya İsrail’in olası bir kara operasyonuna karşı hazır olduklarını söylemesine de değinen Trump, bu açıklamayı “boşa yapılmış bir yorum” olarak nitelendirdi.

DUISBURG – Fatih Çimen

27 bin çalışanıyla dünyanın önemli demir-çelik üreticilerinden biri olan ThyssenKrupp’un yalnızca demir-çelik üretimiyle sınırlı olmadığını belirten Güzel, şirketin farklı alanlarda faaliyet gösteren birçok bölümünün bulunduğunu ifade etti.

Demir-çelik sektöründe son yıllarda yaşanan daralmanın başlıca nedenlerinden birinin Japonya, Çin ve Güney Kore’deki yüksek üretim kapasitesi olduğunu vurgulayan Güzel, bu ülkelerin kendi ihtiyaçlarının üzerinde üretim yaptıklarını ve fazla üretimi dünya pazarına sunduklarını dile getirdi. Bu durumun Avrupa’daki üreticiler üzerinde ciddi fiyat baskısı oluşturduğunu belirten Güzel, söz konusu ülkelerde üretilen çeliğin kalitesinin Almanya’daki üretimden çok farklı olmadığını ancak daha düşük maliyetlerle üretildiği için dünya pazarında daha ucuz fiyatlarla satılabildiğini söyledi.

Almanya’daki üretim maliyetlerinin yüksek olmasının temel nedenlerinin iş güvencesi, çalışma koşulları ve işçi sağlığına verilen önem olduğunu belirten Güzel, Almanya’da iş güvenliği ve işçi sağlığının üretimden önce geldiğini vurguladı. Güzel’e göre diğer bazı ülkelerde bu standartların daha düşük olması üretim maliyetlerini aşağı çekiyor.

ThyssenKrupp’un çelik üretiminin yaklaşık yüzde 80’inin otomotiv sektörü için yapıldığını belirten Güzel, otomotiv sektöründe yaşanan dönüşümün de demir-çelik sektörünü doğrudan etkilediğini söyledi. Özellikle Çin, Japonya ve Güney Kore’nin daha uygun fiyatlı elektrikli araç üretimiyle küresel pazarda güçlü bir konuma geldiğini ifade eden Güzel, Almanya’nın ise bu alanda beklenen hızda ilerleyemediğini ve üretimin hâlâ büyük ölçüde dizel ve benzinli araçlara dayandığını belirtti. Bu durumun otomotiv sektöründeki pazar payının daralmasına yol açtığını söyleyen Güzel, bunun dolaylı olarak demir-çelik üretimini de etkilediğini ifade etti.

Şirketin yıllık üretiminin daha önce yaklaşık 11 milyon ton seviyesinde olduğunu hatırlatan Güzel, pazar payındaki düşüş nedeniyle üretimin 8,5 ile 9 milyon ton seviyesine indirileceğini açıkladı. Bu durum yaklaşık 3 milyon tonluk bir üretim azalması anlamına geliyor. Demir-çelik sektöründe ortalama olarak her bir milyon ton üretim için yaklaşık bin çalışanın gerektiğini belirten Güzel, üretimdeki bu düşüşün iş gücü azaltımını kaçınılmaz hale getirdiğini dile getirdi.

Sendika ve işçi temsilciliğinin işten çıkarmalara karşı aylarca mücadele ettiğini belirten Güzel, sonunda işverenle sosyal plan konusunda bir uzlaşmaya varıldığını söyledi. Hazırlanan sosyal plan kapsamında işten ayrılmaların belirli kategoriler çerçevesinde gerçekleştirileceğini ifade eden Güzel, emekliliğe yakın olan çalışanlar için emeklilik sürecini kapsayan destek programları uygulanacağını, gönüllü olarak işten ayrılmak isteyen çalışanlara ise tazminat ödemeleri yapılacağını belirtti. Ayrıca bazı üretim tesislerinin kapatılması ve yeni modern bir ocak kurulması planı kapsamında işini kaybeden çalışanların bir kısmına şirket içinde farklı iş alanlarında çalışma imkânı sunulacağını da sözlerine ekledi.

Ali Güzel ayrıca Ramazan ayı vesilesiyle tüm Müslümanların Ramazan Bayramı’nı kutlayarak bayramın barış ve huzur içinde geçmesini temenni etti.

İspanya’nın ülkedeki ABD üslerinin kullanılamayacağı yönünde bir tutum sergilediğini savunan Trump, “İspanya üslerini kullanamayacağımızı söyledi, bu doğru değil. İstersek üslerini kullanabiliriz. Kimse bize üsleri kullanmamamızı söyleyemez” dedi.

Trump ayrıca Hazine Bakanı Scott Bessent’e İspanya ile tüm ticari ilişkilerin kesilmesi talimatını verdiğini belirterek, “İspanya şu an berbat durumda. İspanya ile tüm ticari ilişkileri kesmesini söyledim” ifadelerini kullandı.

ABD Başkanı, Avrupa ülkelerinin İran savaşında ABD ve İsrail’e daha fazla destek vermesi gerektiğini de dile getirdi. İngiltere’nin Hint Okyanusu’ndaki Diego Garcia Adası’nın kiralanmasına ilişkin politikasını da eleştiren Trump, Londra yönetimini “iş birliğinden uzak” olmakla suçladı.

Madrid’den “savaşa karşıyız” mesajı

Trump’ın açıklamalarının ardından konuşan İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, İran savaşına karşı olduklarını net bir dille ifade etti.

Sánchez, “İran savaşı dünyayı daha güvensiz bir yere dönüştürdü. Biz bu felakete karşıyız. İran’daki savaş daha adil bir uluslararası düzen sağlamayacak” dedi.

İspanyol lider, barış ve diplomasi çağrısını yineleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Bölgedeki ülkelerle barış ve diplomasi için birlikte çalışacağız. İnsanlığın felaketi böyle başlar. Milyonlarca insanın kaderiyle Rus ruleti oynanmaz.”

Sánchez, İran yönetimine destek vermediklerini ancak askeri müdahaleyi de doğru bulmadıklarını belirtti. “İran gibi baskıcı bir rejime karşı olunabilir, ancak bu askeri müdahaleyi desteklemek anlamına gelmez” ifadelerini kullandı.

Üs krizi nasıl başladı?

İspanya hükümeti, ülkenin güneyindeki Morón ve Rota hava üslerinin İran’a yönelik saldırılarda kullanılmadığını açıklamıştı. Savunma Bakanı Margarita Robles, bu üslerde ABD ile bir iş birliği anlaşması bulunduğunu ancak bunun uluslararası hukuk çerçevesinde geçerli olduğunu belirtti.

Robles, “Bu operasyonlar Birleşmiş Milletler kararıyla desteklenmiyor. Bu nedenle ABD bu üsleri kullanmıyor” demişti.

Bu açıklama Washington’da üslerin kapatıldığı şeklinde yorumlandı. ABD’ye ait bazı uçakların İspanya’dan Almanya’daki Ramstein Üssü’ne kaydırıldığı bildirildi.

AB’den İspanya’ya dayanışma

ABD ile İspanya arasında artan gerilim üzerine AB Komisyonu, Madrid’e destek verdiğini açıkladı.

Brüksel’den yapılan açıklamada, “Avrupa Birliği’nin çıkarlarının korunmasını sağlayacağız” denildi ve tüm üye devletlerle dayanışma içinde olunduğu vurgulandı. Komisyon, ortak ticaret politikası çerçevesinde gerekli adımların atılabileceğini bildirdi.

AB yetkilileri ayrıca, ABD’nin tek tek üye ülkelere karşı ticaret ambargosu uygulamasının hukuken ve fiilen zor olduğuna işaret etti. AB’nin uluslararası alanda tek bir ticari aktör olarak hareket ettiği hatırlatıldı. Komisyon sözcüsü, Trump’ın geçen yaz AB ile yapılan ticaret anlaşmasına da bağlı kalması gerektiğini vurguladı.

Daha önce de NATO gerilimi yaşanmıştı

Trump ile Sánchez arasındaki gerilim yeni değil. Trump daha önce İspanya’nın savunma harcamalarını Gayrisafi Yurt İçi Hasıla’nın yüzde 5’ine çıkarma hedefini reddetmesini sert sözlerle eleştirmiş, Madrid’i NATO’dan çıkarmakla tehdit etmişti.

Son krizle birlikte Trump, İspanya’yı Avrupa’daki “en sorunlu ülkelerden biri” olarak nitelendirirken, “İspanya ile hiçbir iş yapmak istemiyorum” dedi.

İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares ise diplomasi çağrısını yineleyerek, “İspanya gerilimin düşürülmesini, müzakereleri ve uluslararası hukuku savunmaktadır” açıklamasını yaptı.

ABD–İspanya hattındaki bu gerilimin ticaret, savunma ve NATO ilişkilerine nasıl yansıyacağı ise önümüzdeki günlerde netleşecek.

“Diplomasi tek geçerli yol”

Von der Leyen, görüşmenin ardından X (eski adıyla Twitter) hesabından yaptığı paylaşımda diplomatik çözümün tek seçenek olduğunu vurguladı. Bölgedeki istikrarsızlığın hem Türkiye’yi hem de Avrupa’yı derinden etkilediğine dikkat çeken Leyen, yakın koordinasyonun önemine işaret etti.

Von der Leyen paylaşımında şu ifadeleri kullandı:

“Bu akşam @RTErdogan ile iyi bir telefon görüşmesi gerçekleştirdim.
Bölgedeki istikrarsızlık her ikimizi de derinden etkiliyor, bu nedenle yakın koordinasyon şart.

Bugün her birimiz, durumu değerlendirmek ve gerilimi azaltmak için atılacak adımları görüşmek üzere bölgedeki önemli ortaklarımızla temas kurduk.

Türkiye’nin arabuluculuğa ve barışçıl yollarla çözüm bulunmasına yönelik istekliliğini memnuniyetle karşılıyorum. Diplomasinin ilerlemenin tek geçerli yolu olduğu konusunda hemfikiriz.

Başkanın bu krizin göç üzerindeki potansiyel etkisine yönelik hazırlık çabalarını da takdir ediyorum.

Suriye konusunda zaten yakın iş birliği içindeyiz. Bölgesel ve küresel istikrar tehlikede; bunun gayet farkındayız.”

Göç vurgusu dikkat çekti

Von der Leyen’in açıklamasında özellikle krizin olası göç hareketleri üzerindeki etkilerine yaptığı vurgu dikkat çekti.

AB’nin son yıllarda göç yönetiminde Türkiye ile yakın iş birliği yürüttüğü biliniyor. Açıklamada, olası yeni bir göç dalgasına karşı Türkiye’nin hazırlıklarının “takdir edildiğinin” belirtilmesi, bu iş birliğinin kriz koşullarında da devam edeceğine işaret etti.

Ortadoğu’daki çatışmaların genişleme ihtimali ve enerji, güvenlik ve göç başlıklarında yaratabileceği etkiler hem Ankara hem de Brüksel tarafından yakından izleniyor. Diplomatik temasların önümüzdeki günlerde de sürmesi bekleniyor.

Fulya OMAÇ / Sakız Adası - YUNANİSTAN

Simgeleşmiş rebetiko ve İzmir şarkıları, Yunan danslarının renk kattığı performanslarla seslendirilecek. Organizasyonun ev sahiplerinden Başkan Mylonadis, geceye ilişkin yaptığı açıklamada, “Müziğin birleştirici ruhunu herkesle paylaşmak amacıyla girişler tamamen ücretsiz. Tüm ada halkını ve Türk misafirleri bu tarihi buluşmaya davet ediyoruz” diyerek geniş katılım çağrısında bulundu.

İZMİR REBETİKO KOROSU VE GEORGİOS VOUROS KOROSU AYNI SAHNEDE

Turizm alanındaki vizyoner projeleriyle "2025 Yunanistan Turizm Ödülleri"nde (Greek Tourism Awards) büyük bir başarıya imza atan Sakız Adası Homeros Kiralık Odalar, Apartlar ve Turistik Konutlar Derneği, Ege’nin iki yakasını bu kez notaların birleştirici gücüyle bir araya getiriyor. 12 Mart 2026 Perşembe günü Sakız Adası’nda (Xios) gerçekleşecek "Köklerin Dönüşü" temalı konser, Türkiye ve Yunanistan arasındaki köklü bağları müzik aracılığıyla güçlendirmeyi ve ortak mirası onurlandırmayı hedefliyor.

Homerion Kültür Merkezi’nde gerçekleşecek bu tarihi sanatsal buluşmada, Ege’nin iki yakasından iki önemli müzik topluluğu aynı sahneyi paylaşacak. Şef Berkant Atılgan yönetimindeki, Türkiye’nin rebetiko müziğine adanmış tek korosu olma özelliğini taşıyan ve şarkılarını Yunanca seslendiren 40 kişilik İzmir Rebetiko Korosu; Sakız Adası’nın en köklü korolarından biri olan Livadia Kültür ve Eğitim Derneği bünyesindeki şef Virginia Ampanoudi yönetiminde 50 kişilik "Georgios Vouros" Korosu ile bir araya gelecek. Simgeleşmiş rebetiko ve İzmir şarkıları, Yunan danslarının renk kattığı performanslarla seslendirilecek. Toplamda 90 korist ve müzisyenin aynı paydada buluşacağı bu sanatsal iş birliği buzuki, gitar, bas gitar, akordeon, kanun, bendir ve cajondan oluşan zengin bir orkestra eşliğinde tam bir kültürel şölene dönüşecek.

HER ŞARKI SIRASINDA SAHNE ARKA PLANINDA FOTOĞRAFLAR YANSITILACAK

"Köklerin Dönüşü" temasıyla düzenlenen bu buluşma, notaların yanı sıra görsel bir tarih anlatısına da ev sahipliği yapacak. İzmir Rebetiko Korosu şarkılarını seslendirirken, sahne arka planında İzmirli fotoğrafçı ve koleksiyoner Mert Rüstem’in "Smyrna / İzmir 1860-1920" koleksiyonundan özel fotoğraflar yansıtılacak. İzleyiciler, Rebetiko ve İzmir şarkılarını dinlerken aynı zamanda dönemin atmosferini yansıtan bu tarihi karelerle duygusal bir yolculuğa çıkacak.

MÜBADİL GEÇMİŞİN İZLERİ, SANATSAL BİR VEFA ÖRNEĞİYLE SAKIZ ADASI’NA TAŞINACAK

"Özünde bir 'eve dönüş' hikayesini barındıran bu müzikal kucaklaşma, koro üyelerinin taşıdığı mübadil ruhu sayesinde bir konser olmanın ötesine geçerek tarihi bir anma törenine dönüşecek. Selanik ve Girit göçmeni ailelerin üçüncü kuşak temsilcilerinden oluşan İzmir Rebetiko Korosu, bu anlamlı buluşma ile dedelerinin ezgilerini Ege’nin karşı kıyısında yeniden yankılandıracak. Böylece mübadil geçmişin izleri, sanatsal bir vefa örneğiyle Sakız Adası’na taşınacak.

ŞEF ATILGAN: ORTAK TARİHİMİZİ SANATIMIZLA YAŞATMAK BİZİM İÇİN BÜYÜK BİR ONUR

Bu güçlü tarihsel bağa vurgu yapan ve köklerinin Yunanistan’a dayandığını belirten Şef Berkant Atılgan, etkinliğin kendileri için taşıdığı manevi değeri şu sözlerle ifade etti:

'Köklerimiz Yunanistan’dan geliyor, şarkılar içimizde hep canlı kaldı. Bu rebetikoları Sakız Adası’nda söylemek ve ortak tarihimizi sanatımızla yaşatmak bizim için büyük bir onur. Sakız Adası Homeros Kiralık Odalar, Apartlar ve Turistik Konutlar Derneği’nden adada konser vermemiz için gelen teklifi büyük bir memnuniyetle kabul ettik. Dedelerimizin şarkılarını emanet oldukları topraklarda söylemek üzere adaya geri döneceğiz. Aynı sahneyi paylaşacağımız Georgios Vouros Korosu, bizlere aynı zamanda danslarıyla da eşlik edecek. Müziğin sınırları aşan gücüyle dostluk ve kardeşlik duygularını hep birlikte büyütmeyi amaçlıyor, bu buluşmanın iki yaka arasında yeni kültürel köprüler kuracağına yürekten inanıyoruz.”

12 MART SAKIZ, 1 MAYIS URLA, 2 MAYIS BURSA KONSERLERİ

Temelleri 2016 yılında atılan İzmir Rebetiko Korosu, on yılı aşkın süredir Yunanistan ve Makedonya’daki uluslararası festivallerde Türkiye’yi başarıyla temsil eden bir ekol olarak tanınıyor. 21 Şubat’taki Elhamra konserinin ardından rotasını 12 Mart’ta Sakız Adası’na çeviren topluluk, bahar ve yaz aylarında da dopdolu bir takvimle izleyici karşısına çıkacak. 1 Mayıs’ta Urla’da Drama Korosu ile gerçekleşecek buluşmayı, 2 Mayıs Bursa, 1 Ağustos Drama ve 2 Ağustos Kavala konserleri izleyerek dostluk turlarını taçlandıracak.

MYLONADİS: GÜNÜMÜZ TURİSTİ SADECE BİR ODA DEĞİL, BİR DENEYİM ARIYOR

Adanın kültürel kimliğini yansıtan bir "vitrin" ve halklar arasında kurulan en güçlü iletişim köprüsü olarak gördüğü sanatsal faaliyetlerine, hafızalardan silinmeyecek bir yenisini daha ekleyen Sakız Adası Homeros Kiralık Odalar, Apartlar ve Turistik Konutlar Derneği Başkanı Giorgos Mylonadis yaptığı özel açıklamada kültürün ve sanatın en saf diplomasi yöntemi olduğuna inandıklarını söyledi. Dernek olarak hedeflerinin Sakız Adası’nı uluslararası bir kültür merkezi olarak tanıtmak olduğunu dile getiren Mylonadis, “Hem ziyaretçilerimizin hem de komşularımızın, adamızı sanatın birleştirdiği ve dostluklar kurduğu bir yer olarak görmelerini istiyoruz. Kültürel bir kurum değiliz ancak böyle bir sanatsal gecenin organizasyonunu bir Konaklama Tesisleri Derneği olarak üstlenmekten mutluluk duyuyoruz. Çünkü günümüz turisti sadece bir oda değil, bir deneyim arıyor. Kültür turizmiyse Sakız Adası'nın geleceğidir” diye konuştu.

İZMİR FOTOĞRAFLARI SERGİSİ 5 MART’TA ATİNA’DA

Geçtiğimiz 30 Ocak’ta yine Homerion Kültür Merkezi’nde 15 gün boyunca İzmirli fotoğrafçı ve koleksiyoner Mert Rüstem’in aile arşivinde yer alan Smyrna / İzmir 1860-1920” başlıklı fotoğraf sergisinin düzenlenmesine öncülük ettiklerini hatırlatan Mylonadis, bu serginin 5 Mart'ta da Atina’nın en varlıklı ve prestijli yerleşimlerinden Filothei'de Ege’nin iki yakasını bir kez daha bir araya getireceğini aktararak, “Bu tür uluslararası buluşmaları düzenleyerek, Sakız Adası'nı dünya genelinde kaliteli destinasyonlar haritasına yerleştirmeyi amaçlıyoruz. Ziyaretçilerimizin, Sakız Adası'nda yıl boyunca harika şeyler olduğunu bilmesini istiyoruz” dedi.

ULUSLARARASI BAŞARILARIN VERDİĞİ GÜÇ

Derneğin bu tür dışa dönük etkinliklerdeki kararlılığı, kazanılan prestijli ödüllerle de tescillenmiş durumda. 2024 yılında düzenlenen voleybol turnuvaları sayesinde elde edilen başarının ardından, Sakız Adası Homeros Kiralık Odalar, Apartlar ve Turistik Konutlar Derneği 2025 Yunanistan Turizm Ödülleri'ne (Greek Tourism Awards) layık görüldü. Mylonadis, bu ödülün kendilerine adayı sınırların ötesinde tanıtma konusunda büyük bir motivasyon sağladığını ve doğru yolda olduklarının kanıtı olduğunu belirtti.

SİYASETİN ÖTESİNDE HALKLARIN DİPLOMASİSİ

Etkinliğin siyasi atmosferdeki boyutuna da değinen Mylonadis, "Kültür ve müzik siyaset yapmaz, halkların diplomasisini yapar. Rebetiko, her iki kıyıdaki limanlarda doğmuş ortak bir dildir. Sakız Adası’nın bir dostluk köprüsü olması gerektiğine tüm kalbimizle inanıyoruz. Adaya gelecek olan sanatçılar, aslında buradan ayrılan insanların torunlarıdır, bizler ortak mirasımıza büyük bir saygı ve sevgi duyuyoruz" sözleriyle değerlendirdi.

MYLONADİS TÜM ADA HALKINI VE TÜRK MİSAFİRLERİ BU TARİHİ BULUŞMAYA DAVET ETTİ

Başkan Mylonadis, Sakız Adası toplumunun bu anlamlı girişimi şimdiden büyük bir ilgi ve samimiyetle kucakladığını belirterek tüm ada halkını ve Türk misafirleri bu tarihi buluşmaya davet etti. Homeros Kiralık Odalar, Apartlar ve Turistik Konutlar Derneği olarak kaynaklarını adanın tanıtımı için harcadıklarına dikkat çeken Mylonadis sözlerini şöyle noktaladı:

“Öncelikle Dernek olarak, bu önemli kültürel girişim için Homerion Kültür Merkezi salonunu bizlere tahsis eden Sakız Adası Belediyesi’ne içtenlikle teşekkür ederiz. Müziğin birleştirici ruhunu herkesle paylaşmak amacıyla konser girişi ücretsiz olacak. Bunu Sakız Adası toplumuna bir hediye olarak görüyoruz, çünkü iş birliği ve dostluk mesajının her eve ulaşmasını istiyoruz. Bu organizasyon, adamızın dışa dönük vizyonuna yapılmış bir yatırımdır. Rebetiko sesleri eşliğinde bu eşsiz "Anadromi sti Smyrni" (İzmir’e Yolculuk) deneyimini birlikte yaşamak için hepinizi etkinliğimize bekliyoruz. Sanatseverlerin rezervasyon ve yer ayırımı için “info@chios-seafront-studios.gr” adresine e-posta göndermelerini rica ediyoruz. Konser biletleri ise ücretsiz olarak Homerion Sanat Merkezi’nden temin edilebilir.”

Süheyla KAPLAN

Fatih Akın ile 22 Yıl Sonra Aynı Kare

Çatak için Hamburg'daki en özel anlardan biri, 22 yıl önce Berlinale'de "Gegen die Wand" filmiyle Altın Ayı kazanan Fatih Akın ile bir araya gelmek oldu. İki yönetmen, Altın Ayı ödülleriyle birlikte hatıra fotoğrafı çektirdi.

Çatak, Berlinale'de jüri başkanı Wim Wenders'in sahnede adını ve filmini anons ettiği anı şöyle anlattı:

"Tüm ekip üzerime atladı, hepimiz ayağa fırladık. Zaten çok duygusal bir akşamdı. O an sahnede durmak, bir hayalin gerçeğe dönüşmesiydi."

Yönetmen, gençliğinde Fatih Akın'ın ödül kazandığı ana tanıklık ettiğini belirterek Berlinale ile büyüdüğünü söyledi.

İstanbul Hamburg'da, Ankara Berlin'de

Gelbe Briefe", Ankara'dan sürgün edilmek zorunda kalan bir sanatçı çiftin hikâyesini anlatıyor. Devlete karşı geldikleri iddiasıyla yargılanan Derya ve Aziz, işlerini ve evlerini kaybediyor. Film, çiftin "önce hayatta kalmak mı yoksa ahlak mı?" sorusuyla yüzleşmesini konu alıyor. İdealleri ile yaşam mücadelesi arasındaki gerilim, evliliklerini ve ergen kızlarıyla ilişkilerini zorluyor.

Çatak, filmi Almanya'da çektiklerini belirterek, "İstanbul'u Hamburg'da, Ankara'yı Berlin'de çekiyoruz gibi davranıyoruz," dedi.

Hamburg'u çok sevdiğini vurgulayan yönetmen, kenti daha önce de çeşitli projelerinde kullandığını ifade etti.

Film, 21 gün Hamburg ve çevresinde, ek günler ise Berlin'de çekildi. Yapım, Moin Filmförderung tarafından 450 bin euro destek aldı. Senaryo İlker Çatak'ın yanı sıra Ayda M. Çatak ve Enis Köstepen imzası taşıyor.

Güçlü Oyuncu Kadrosu

Filmde Türk sinemasının önemli isimleri Özgü Namal ve Tansu Biçer rol alıyor. Görüntü yönetmenliğini Judith Kaufmann üstlenirken, yapımcılığını Ingo Fliess üstlendi. Fliess ve Çatak daha önce "Es gilt das gesprochene Wort" ve "Das Lehrerzimmer" projelerinde de birlikte çalışmıştı.

Çatak'ın sıradaki projesi ise yazar Bernhard Schlink'in çok satan romanı "Die Enkelin"in (Torun) dizi uyarlaması. Altı bölümlük seri, Münih merkezli Trimafilm ortak yapımı olarak hayata geçirilecek.

Roman, eşinin ölümünden sonra onun Doğu Almanya'da bıraktığı bir çocuğu olduğunu öğrenen 64 yaşındaki bir kitapçının hikâyesini anlatıyor. Adam, kırsalda aşırı sağ bir topluluk içinde yaşayan kızını bulmak için geçmişin izini sürüyor.

Dizi projesinin senaryosunu Annika Pinske ve Jacob Hauptmann kaleme alacak. Yapım, FFF Bayern tarafından destekleniyor.

Oscar Yolculuğu ve Akademi Üyeliği

İlker Çatak, 2015 yılında Hamburg Media School'daki mezuniyet filmi "Sadakat" ile Öğrenci Oscar'ı kazanmıştı. 2024 yılında ise Amerikan Sinema Sanatları ve Bilimleri Akademisi tarafından yeni üyeler arasına davet edildi.

Altın Ayı ödülüyle kariyerinde yeni bir zirveye ulaşan Çatak, hem Almanya hem Türkiye sinema dünyasında adından söz ettirmeye devam ediyor.

(Fotos: Heike Blenk/Alamode Film)

Başkent Tahran’da gün boyunca çok sayıda patlama meydana geldi. AFP muhabirleri, kentin doğu ve güneydoğusunda şiddetli infilaklar yaşandığını ve gökyüzüne duman bulutlarının yükseldiğini aktardı.

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA), İran’ın Natanz nükleer tesisinde hasar meydana geldiğini açıkladı.

İran ise misilleme olarak Katar’ın başkenti Doha’daki havalimanını hedef aldı.

Lübnan cephesinde kara harekâtı

İsrail ordusu, Güney Lübnan’da sınır bölgelerine doğru ilerlemeye başladı. Savunma Bakanı Israel Katz, İsrail sınırındaki yerleşimleri korumak amacıyla bir tampon bölge oluşturulacağını duyurdu.

İsrail hava kuvvetleri, Hizbullah’a ait olduğu belirtilen hedeflere yönelik saldırılarını sürdürdü. Ordu, pazartesi gününden bu yana 160’tan fazla hedefin vurulduğunu açıkladı. Hizbullah da İsrail’e yönelik yeni saldırılar düzenlediğini bildirdi.

Birleşmiş Milletler’e göre İsrail’in Lübnan’daki operasyonları yeni bir göç dalgasını tetikledi. Yaklaşık 30 bin kişi devlet tarafından belirlenen acil barınma merkezlerine yerleştirildi. Binlerce kişinin ise araçlarında, yol kenarlarında ve trafik sıkışıklıkları içinde geceyi geçirmek zorunda kaldığı belirtildi.

Körfez’de gerilim ve düşürülen ABD jetleri

Çatışmaların Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Bahreyn ve İsrail’i de kapsayacak şekilde genişlediği belirtiliyor. Kuveyt ordusunun yanlışlıkla üç ABD savaş uçağını düşürdüğü bildirildi. Mürettebatın tamamı fırlatma koltuklarıyla kurtuldu. Olay sonrası pilotlara ait olduğu belirtilen iki video sosyal medyada yayımlandı.

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırılarını savundu. Rutte, İran’ın nükleer kapasiteye ve balistik füzelere sahip olma eşiğinde olduğunu, bunun yalnızca İsrail için değil Avrupa için de “varoluşsal bir tehdit” oluşturduğunu söyledi.

Petrol üretimi ve enerji fiyatları yükseliyor

Reuters’a konuşan Iraklı iki petrol yetkilisi, Hürmüz Boğazı’ndan tanker geçişlerinin aksaması halinde Irak’ın birkaç gün içinde petrol üretimini günlük üç milyon varilden fazla azaltmak zorunda kalabileceğini belirtti. Rumaila sahasında üretim günlük 700 bin varil, West Qurna 2 sahasında ise 460 bin varil düşürüldü.

Enerji piyasalarındaki gerilim Almanya’da akaryakıt fiyatlarına da yansıdı. ADAC verilerine göre dizel yakıtın litre fiyatı 1,921 euroya yükseldi. Bu rakam, pazartesiye göre 9,7 sent, cuma gününe göre ise 17,8 sent artış anlamına geliyor. E10 benzinin litre fiyatı ise 1,895 euroya çıktı.

Frankfurt’a ilk tahliye uçağı indi

Bölgede mahsur kalan siviller için başlatılan tahliye operasyonu kapsamında Dubai’den kalkan ilk uçak Frankfurt’a indi.

Merz–Trump görüşmesi: Gündem ABD ve İsrail'in İran savaşı

Tırmanan kriz, Washington’daki diplomatik trafiği de hızlandırdı. Almanya Başbakanı Friedrich Merz, ABD Başkanı Donald Trump ile görüşmek üzere Beyaz Saray’a geldi. Oval Ofis’te yaklaşık yarım saat süren görüşmenin ardından ortak öğle yemeği planlandı.

Gazeteciler, görüşme öncesi Beyaz Saray basın salonunda bekledi. Bu ziyaret, ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının ardından Trump’ın basın önünde katıldığı ikinci önemli etkinlik oldu. Görüşmede İran’daki savaşın ana gündem maddesi olduğu belirtiliyor.

Süheyla KAPLAN

İlk bakışta çelişkili gibi görünen bu tutumun arkasında çok katmanlı jeopolitik hesaplar var.

Tarihsel Rekabetin Güncel Yansımaları

Türkiye ile İran arasındaki rekabet, Osmanlı-Safevi dönemine kadar uzanıyor. Günümüzde ise bu mücadele Suriye, Güney Kafkasya ve Filistin sahasında farklı biçimlerde devam ediyor.

Suriye'de Dengelerin Değişim

2024 Aralık ayında Bashar al-Assad rejiminin çökmesi, İran açısından ciddi bir stratejik kayıp oldu. Yıllarca Tahran ve Moskova'nın desteğiyle ayakta kalan Şam yönetiminin devrilmesi, Türkiye'nin desteklediği muhalif grupların önünü açtı.

Türkiye, Rusya ve İran arasında yürütülen Astana süreci fiilen sona ererken, Ankara sahada avantaj kazandı. Bu gelişme, İran'ın Levant hattındaki nüfuzunu zayıflattı.

ABD Başkanı Donald Trump arabuluculuğunda imzalanan Azerbaycan-Ermenistan anlaşması, Türkiye açısından stratejik bir kazanım oldu. Nahçıvan ile Azerbaycan arasında doğrudan bağlantı kurulması, Ankara'ya Orta Asya'ya uzanan yeni bir jeopolitik kapı araladı.

Bu gelişme Tahran'da güvenlik tehdidi olarak algılanıyor. İran, kuzey sınırında Türkiye-Azerbaycan ekseninin güçlenmesini kendi nüfuz alanına yönelik bir meydan okuma olarak görüyor.

Gazze Üzerinden Liderlik Rekabeti

Gazze savaşı sırasında Ankara ile Tahran arasında örtülü bir "Filistin liderliği" yarışı yaşandı. Şii İran'ın Sünni Hamas'a verdiği destekle, Erdoğan'ın Filistin söylemi aynı zeminde kesişti; ancak bu durum iş birliğinden çok rekabet doğurdu.

Ebrahim Raisi'nin 2023'te planlanan Türkiye ziyaretini iptal etmesi, iki ülke arasındaki gerilimin sembolik bir göstergesi olarak kayda geçti.

Ankara Neden Tahran'ın Çöküşünü İstemiyor?

Tüm bu rekabete rağmen Türkiye, İran'da rejim değişikliğini desteklemiyor. Bunun birkaç temel nedeni var:

1. Sınır Güvenliği ve Göç Riski

Türkiye ile İran arasında 534 kilometrelik sınır bulunuyor. Olası bir rejim çöküşü, büyük bir göç dalgasını tetikleyebilir. Hâlihazırda milyonlarca Suriyeli sığınmacıya ev sahipliği yapan Türkiye'nin yeni bir kitlesel göçü kaldırması zor görünüyor.

2. Azerbaycan Türkleri ve Etnik Hassasiyet

İran'ın kuzeyinde yaşayan milyonlarca Azerbaycan Türkü, Türkiye ile güçlü kültürel bağlara sahip. İran'da yaşanacak bir iç karışıklık, etnik temelli ayrışmaları tetikleyebilir ve bölgesel bir zincirleme krize yol açabilir.

3. Kürt Meselesi

İran'daki merkezi otoritenin zayıflaması, Kürt bölgelerinde silahlı hareketliliği artırabilir. Bu durum Irak, Suriye ve Türkiye'yi doğrudan etkileyebilecek bir güvenlik dalgası yaratabilir.

4. İsrail Faktörü

Mossad'ın İran karşıtı faaliyetleri ve İsrail'in bölgesel askeri hamleleri Ankara tarafından dikkatle izleniyor. Türkiye, İran'ın zayıflamasının İsrail'in bölgesel nüfuzunu artıracağından endişe ediyor.

Enerji ve Ekonomi: Gerçekçi Hesaplar

İran, Türkiye'nin önemli enerji tedarikçilerinden biri. Doğalgaz ihtiyacının kayda değer bir bölümü İran'dan karşılanıyor ve mevcut sözleşmeler 2026'ya kadar sürüyor. Ayrıca Türkmenistan gazının İran üzerinden swap edilmesi, Ankara için stratejik bir geçiş hattı anlamına geliyor.

Türkiye uzun vadede enerji bağımlılığını azaltmak istese de, kısa vadede İran gazının alternatifi bulunmuyor.

Washington ile Dengeli İlişki

Türkiye, NATO üyesi olarak ABD ile ilişkilerini sürdürürken, İran'a karşı askeri bir müdahaleye açık destek vermekten kaçınıyor. Ankara'nın stratejisi net: Bölgesel dengeyi korumak, arabuluculuk rolü üstlenmek ve krizin kontrolden çıkmasını engellemek.

Sonuç: Kontrollü Zayıflık Tercihi

Ankara için ideal senaryo, güçlü ve saldırgan bir İran değil; fakat çökmüş bir İran da değil. Türkiye, zayıflamış ama işleyen bir Tahran yönetiminin bölgesel istikrar açısından daha öngörülebilir olduğunu düşünüyor.

Bu nedenle Ankara'nın politikası, rekabet ile istikrar arasında hassas bir denge kurmaya dayanıyor.

Türkiye'nin İran'a yaklaşımı bir çelişki değil; jeopolitik gerçekçiliğin bir yansıması.

Ayşe ASLAN

Kadırga Mehmet derken, 70’li yıllarda oligarşinin resmi ve gayriresmî tüm güç ve olanaklarını seferber ederek öğrenci gençliğe karşı okul ve yurtlarda yürüttüğü saldırılara karşı ortaya konulan direnişin büyüklüğünü gözümüzün önüne getiriyoruz.

Ona MAMAD’lı (Maliye Muhasebe Yüksek Okulu Derneği) Kadırga Mehmet derken, silahlı-bombalı tüm saldırılara karşın neredeyse göğüs göğüse, dişe diş kavgalarda savunulan okulların mücadelesini hatırlıyoruz.

Ona DEV-GENÇ’li Kadırga Mehmet derken, neredeyse tüm okullarda idare-polis-faşist hareket işbirliğiyle sürdürülen işgallerin (16 Mart gibi katliamlara rağmen) nasıl kırıldığını ve tüm okullardan faşistlerin nasıl kovulduğunu hatırlıyoruz.

12 Eylül sonrasında, Şubat 1981’de İzmir’de Kemeraltı Polis Karakolu’nun basılmasından dolayı yakalananlar arasında Kadırga Mehmet’in adını görünce, devrimcilerin her koşulda emekçi halkın mücadelesine sahip çıkıp canları pahasına sürdürdüğünü bir kez daha anlıyoruz. Aynı operasyonda işkencede katledilen Ömer Aydoğmuş’u da unutmayarak sevgiyle anıyoruz.

Neredeyse her saat bir devrimcinin işkencede, yargısız infazlarda katledildiği bu süreçte; gözaltı-işkence sınavından da, göstermelik bir yargılamayla (iki yoldaşıyla birlikte) idam cezasına çarptırıldığı mahkeme sürecinden de sol yumruğunu sıkarak çıkan Mehmet’in bize hatırlattığı, yılgınlık ve teslimiyetin değil direnişin zaferi olmuştur.

Boyunlarına asılı idam fermanlarıyla cezaevlerinde geçirdiği yıllar boyunca Mehmet, Buca’da 3 (Necati Vardar, Seyit Konuk ve İbrahim Ethem Coşkun), Burdur’da 2 (İlyas Has ve Hıdır Aslan) devrimciyi sloganlarla, marşlarla sonsuzluğa uğurlarken devrimci dostluğun, dayanışmanın ruhunu bize yaşatmıştır.

1991’de cezaevinden çıktığında en küçük bir tereddüt duymadan mücadelenin görevlerini aynı coşkuyla omuzlamaya devam etmiştir.

Sonrasında Suriye zindanlarında geçirilen, sorgusuz sualsiz bir 4,5 yıl vardır Mehmet’in yaşamında ve bu süreci belirleyen de direniştir Mehmet açısından.

Tasfiyeci dalganın, tüm dünya solu gibi ülkemiz solunu ve devrimci hareketlerini alt üst ettiği 2000’li yılları Avrupa’da karşılayan Mehmet, doğal olarak her türlü tasfiyeciliğin tam karşısında saf tutmuş ve son günlerine kadar da bu tasfiyecilik karşıtı tavrını sürdürmüştür.

İlişkide olduğu herkeste bıraktığı izlenim nedir dersek:

1970’lerin devrimci hamuruyla yoğrulmuş bir kişilik;

Değişim adı altında gündeme gelen her türden yozlaşma ve tasfiyeci girişime karşı sürdürülen bir direniş;

İdeolojik-siyasi çizgiyi her şeyin önünde tutma;

Görevler karşısında her türden “ama”ları ve “bahane”leri kabullenmeyen bir disiplin anlayışı;

Tüm yaşamını belirleyen mütevazılığı.

Vedasını da sessizce ve ona yakışan bir mütevazılıkla gerçekleştirdi.

Cenazesi bugün İzmir Menemen Emiralem Mezarlığı’nda sonsuzluğa uğurlanacaktır.

Unutmayacağız!

(*) Asıl ismi Mehmet Uçaroğlu idi. 01.01.1954 Mardin doğumluydu; biz onu Kadırga Mehmet veya Mahmut olarak tanıdık.

48 yıllık mücadele arkadaşından veda

Mehmet’in mücadele arkadaşı Cavidan Kocaacar, duygularını şu sözlerle paylaştı:

“48 yıllık yoldaşımdı Mehmet. Anlatabileceğim o kadar çok anımız var ki. Cezaevi sürecinde onların kaldığı hücre ile bizim koğuş bitişikti. Birbirimizin sesini duyuyorduk yani. Birlikte yargılanmıştık ve Mehmet diğer yoldaşlarla beraber idam cezası aldığı için hücreler bölümünde kalıyordu. Cezaları da onaylanmıştı; yani iş Kenan Evren'in bir gün canı sıkılıp idam fermanını imzalamasına kalmıştı.

Bu nedenle yıllar boyunca, hazırlıksız yakalanmamak için geceleri uyumayıp eğlenceler düzenlediler idamlık arkadaşlar. Her gece yatmadan önce Nazım’ın ‘Tanya’ şiirini onların da duyacağı şekilde yüksek sesle okurdum ve sabaha görüşemezsek diye vedalaşmış olurduk. Üç sene böyle sürdü bu.

Sonra Mehmetler sevk olup Burdur’a gittiler. Sonra Suriye’de kesişti yollarımız, ardından da Avrupa’da. ‘Senin için çok ağladım, ölsen de artık ağlamam’ diye takılırdım hep. ‘Ben senin defterini düreceğim’ derdi o da bana.

Anjiyo sonrası ‘Helva parasını gönder, sana helva yaptıracağım gidince’ dedim. Ameliyat sonrası da ‘Helva parası vermemek için öbür taraftan geri döndün, değil mi?’ diye takıldım. Yeğeni bu takılmalarımızı biliyordu; ‘Söyle ona, birkaç güne buradan çıkıp onun defterini düreceğim’ demiş. Benim defterimi düremedi ama helva parasını da göndermedi. Mehmet’e de söylediğim gibi, ağlayamadım dünden beri ama dünden beri yüzlerce, binlerce anı arasında savrulup duruyorum. Paylaşmak acıyı azaltır derler; ben de bunu deneyimlemek istedim.”

İsrail ordusu ayrıca cumartesi günü düzenlenen ilk saldırılarda iki tesiste bir dakika içinde 40 siyasi ve askeri liderin öldürüldüğünü iddia etti. Bu bilginin bağımsız kaynaklarca doğrulanmadığı belirtiliyor.

İran devlet ajansı Tasnim ise, ülkenin güneyindeki Hürmüzgan eyaletinde bir kız ilkokulunun füze saldırısında hedef alındığını ve en az 100 öğrencinin yaşamını yitirdiğini duyurdu. Olayın Minab bölgesinde meydana geldiği bildirildi. Radmehr, arama-kurtarma ve enkaz kaldırma çalışmalarının ise halen sürdüğünü belirtti.

Üç ABD askeri öldü

CENTCOM, “Operation Epic Fury” kapsamında yürütülen operasyonlarda üç ABD askerinin öldüğünü, beş askerin ağır yaralandığını duyurdu. Bazı askerlerin şarapnel ve sarsıntı nedeniyle hafif yaralandığı, tedavilerinin sürdüğü bildirildi.

Askerlerin İran’a yönelik saldırılarda mı yoksa İran’ın misillemelerinde mi öldüğü netlik kazanmadı. Hayatını kaybeden askerlerin kimliklerinin, ailelerine resmi bildirim yapılmadan açıklanmayacağı kaydedildi.

İran savaş gemisi vuruldu

ABD ordusu, İran donanmasına ait Jamaran sınıfı bir korvetin Umman Körfezi’nde, Çabahar açıklarında düzenlenen saldırıyla vurularak batırıldığını açıkladı. Uydu görüntülerinde gemiden yoğun duman yükseldiği görüldü. Açık kaynak analizlerinde hedef alınan geminin sınıfına ilişkin farklı değerlendirmeler bulunuyor.

Ahmadinejad hava saldırısında öldü

İran’ın eski Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmadinejad’ın da Tahran’daki bir hava saldırısında hayatını kaybettiği bildirildi. İran devlet ajansı ILNA’ya göre 69 yaşındaki Ahmadinejad, doğu Tahran’daki evinde hedef alındı.

İran’dan Füze ve İHA saldırıları

İran Devrm Muhafızları, ABD’ye ait USS Abraham Lincoln uçak gemisini dört balistik füzeyle hedef aldıklarını iddia etti. İsrail’in Bet Şemeş kentinde İran füze saldırıları sonucu sekiz kişinin öldüğü, 20 kişinin yaralandığı bildirildi.

Birleşik Arap Emirlikleri Savunma Bakanlığı ise İran saldırılarında üç kişinin hayatını kaybettiğini, 58 kişinin yaralandığını açıkladı. Ülke hava savunma sistemlerinin yüzlerce İHA ve balistik füzeyi imha ettiği bildirildi.

Yeni dini lider iki gün içinde seçilecek

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Ali Hamaney’in ölümünün ardından iki gün içinde yeni bir dini lider seçileceğini açıkladı. Reuters’a göre Alireza Arafi’nin liderlik konseyine katıldığı bildirildi.

Avrupa’da alarm uyarısı

Almanya’da CDU’lu güvenlik politikacısı Marc Henrichmann, İran rejiminin Avrupa’daki “uyuyan hücreler” aracılığıyla misilleme eylemleri gerçekleştirebileceği uyarısında bulundu. Yetkililer halka panik yapmadan dikkatli olunması çağrısı yaptı.

Küresel tepkiler

Papa Leo XIV, Vatikan’da yaptığı açıklamada tarafları diplomasiye dönmeye çağırarak, “Bu şiddet sarmalı geri dönülmez bir uçuruma sürüklenmeden durdurulmalı” dedi.

Kuzey Kore, Rusya ve Çin saldırıları İran’ın egemenliğinin ihlali olarak nitelendirerek kınadı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, İran liderinin öldürülmesini “uluslararası hukukun ve insani değerlerin açık ihlali” olarak değerlendirdi.

Hava sahası kapanıyor, ulaşım felç

Ortadoğu’daki birçok ülke hava sahasını kapattı. Dubai Uluslararası Havalimanı başta olmak üzere bölgedeki büyük merkezlerde uçuşlar durduruldu. Lufthansa ve birçok uluslararası havayolu şirketi Orta Doğu uçuşlarını askıya aldı.

Uzmanlara göre yüz binlerce yolcu farklı ülkelerde mahsur kaldı. Enerji piyasalarında da hareketlilik yaşanırken, OPEC+ ülkeleri üretimi artırma kararı aldı.

Rodríguez, uluslararası topluma çağrıda bulunarak İran’a yönelik “hain saldırıya” karşı harekete geçilmesini ve operasyonların derhal durdurulmasını istedi.

“Nükleer görüşmeler sürerken ikinci saldırı”

Küba Dışişleri Bakanı açıklamasında, saldırıların İran’ın nükleer programına ilişkin görüşmeler devam ederken gerçekleştiğine dikkat çekti. “Bu, nükleer meseleye ilişkin müzakereler sürerken yapılan ikinci saldırı” ifadelerini kullanan Rodríguez, diplomatik sürecin baltalandığını savundu.

Küba, açıklamasında uzun süredir benimsediği dış politika çizgisini de yineledi: Çok taraflılık ilkesine bağlılık, çatışmaların barışçıl yollarla çözümü ve tüm halkların egemenliğine koşulsuz saygı.

“ABD desteği olmadan mümkün değil”

Havana yönetimi, geçen yıl haziran ayında İran’a yönelik saldırılar sonrasında da benzer bir açıklama yapmıştı. O açıklamada, İsrail’in “saldırgan politikalarının ve sorumsuz eylemlerinin” ancak ABD hükümetinin sağladığı askeri, mali, lojistik ve siyasi destek sayesinde mümkün olduğu belirtilmişti.

Küba’ya göre bu destek, yalnızca bölgesel değil küresel istikrar ve güvenliği de ciddi biçimde tehlikeye atıyor ve “insanlık için öngörülemez sonuçlar” doğurma riski taşıyor.

Küba’nın son açıklaması, Ortadoğu’da tırmanan gerilim karşısında Latin Amerika’dan gelen en sert diplomatik tepkilerden biri olarak değerlendiriliyor.

Ölüm haberi gece yarısı duyuruldu

86 yaşındaki Hamaney’in Tahran’daki ofisinde düzenlenen hava saldırısında öldüğü bildirildi. İran devlet televizyonunda gözyaşları içinde yapılan açıklamada, “Şehit edildi” ifadesi kullanıldı. Spikerlerden biri, “Bu Trump için iyi bitmeyecek. Ne yaptıklarını görecekler” dedi.

ABD Başkanı Donald Trump ise kendi sosyal medya platformu Truth Social’da Hamaney’i “tarihin en kötü niyetli insanlarından biri” olarak nitelendirerek, “Gelişmiş istihbarat ve izleme sistemlerimizden kaçamadı” ifadelerini kullandı.

Trump ayrıca İranlı yetkililere çağrıda bulunarak silah bırakmaları halinde dokunulmazlık teklif etti, aksi halde “kesin ölüm” tehdidinde bulundu. ABD’nin İran’daki bombardımanlarının “gerektiği sürece” devam edeceğini açıkladı.

Üst düzey isimler öldürüldü

İran yargısına bağlı “Mizan Online” sitesine göre, Devrim Muhafızları Komutanı Muhammed Pakpur, Ulusal Savunma Konseyi Başkanı Ali Şemhani ve Genelkurmay Başkanı Abdolrahim Musevi de saldırılarda yaşamını yitirdi. İran medyası, Hamaney’in ailesinden bazı isimlerin de saldırılarda öldüğünü duyurdu.

İsrail ordusu, Tahran’ın merkezindeki hedeflere yönelik geniş çaplı hava operasyonları düzenlediğini açıkladı. Operasyonların amacının “hava üstünlüğü sağlamak ve Tahran’a giden yolu açmak” olduğu belirtildi. İran Radyo ve Televizyon Kurumu (IRIB) binası da hedef alınan noktalar arasında yer aldı.

İsrailli yetkililer operasyonun aylar öncesinden planlandığını ve ABD ile koordineli yürütüldüğünü ifade etti.

İran’dan “Tarihin en şiddetli” misillemesi açıklaması

Hamaney’in ölümünün ardından İran Devrim Muhafızları, “İslam Cumhuriyeti tarihinin en yoğun saldırı operasyonu”nun başlatıldığını duyurdu. İsrail ve bölgedeki ABD üslerine yönelik füze ve İHA saldırıları başladı.

Tel Aviv başta olmak üzere birçok kentte sirenler çaldı, halk sığınaklara yönlendirildi. Körfez ülkelerinde de patlamalar ve alarm sesleri duyuldu. İran ordusu, ABD ve İsrail hedeflerine karşı yeni dalga saldırılar başlattığını açıkladı.

Tahran’da hem yas hem sevinç gösterileri

İran devlet televizyonu yas yayınlarına geçerken, Tahran’ın bazı bölgelerinde farklı görüntüler ortaya çıktı. İranlı muhalif kaynaklar ve sürgündeki medya organları, başkentte bazı kişilerin Hamaney’in ölüm haberinin ardından sevinç gösterileri yaptığını, araç kornalarının çaldığını aktardı.

Ancak resmi makamlar ülkede 40 günlük yas ilan etti.

Hava sahası kapandı, küresel ulaşım aksadı

Çatışmalar yalnızca askeri değil, sivil alanı da vurdu. Ortadoğu hava sahasının büyük bölümü kapatıldı. Dubai Uluslararası Havalimanı geçici olarak hizmet dışı kaldı. Abu Dabi ve Kuveyt havalimanları da saldırılardan etkilendi.

Lufthansa başta olmak üzere birçok havayolu şirketi Tel Aviv, Beyrut, Amman, Erbil ve Tahran uçuşlarını askıya aldı. Avrupa Birliği Havacılık Güvenliği Ajansı (EASA), bölge hava sahasının kullanılmaması yönünde tavsiyede bulundu.

Uzmanlara göre yüz binlerce yolcu dünyanın farklı noktalarında mahsur kaldı.

Bölge yeni bir savaşa mı sürükleniyor?

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu operasyonu “varoluşsal tehdidi ortadan kaldırma” hamlesi olarak tanımlarken, İran “ezici ve durdurulamaz bir karşılık” verileceğini ilan etti.

Hamaney’in ölümü, yalnızca İran için değil, tüm Ortadoğu için tarihi bir kırılma olarak değerlendiriliyor. Uzmanlar, rejim değişikliği ihtimali, iç karışıklık riski ve bölgesel savaş senaryolarının artık daha güçlü şekilde masada olduğunu belirtiyor.

Ortadoğu’da sirenler susmuyor; bölge, belki de son on yılların en kritik eşiğinde.

İsrail basınına göre hedefler arasında İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, üst düzey askeri yetkililer ve rejimin kilit isimleri yer aldı. Tahran’daki Pastur bölgesi, Cumhurbaşkanlığı ofisi, Ulusal Güvenlik Konseyi çevresi ve bazı egemenlik sembolü kurumların hedef alındığı bildirildi.

İsrailli bir yetkili operasyonun aylar öncesinden planlandığını ve ABD ile koordineli yürütüldüğünü açıkladı. İranlı kaynaklar ise Hamaney’in güvenli bir yere nakledildiğini, Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan’ın da güvende olduğunu duyurdu. Buna karşın, Devrim Muhafızları’ndan bazı komutanların ve siyasi yetkililerin öldürüldüğü iddia edildi.

İran’dan Misilleme: İsrail ve ABD Üsleri Hedefte

İran, sabah saatlerinde İsrail’e karşı geniş çaplı bir füze ve İHA saldırısı başlattığını duyurdu. Tel Aviv başta olmak üzere birçok kentte sirenler çaldı, halk sığınaklara yönlendirildi. İsrail ordusu hava savunma sistemlerinin devreye girdiğini açıkladı. Bir kişinin hafif yaralandığı, çok sayıda kişinin panik ve kaçış sırasında zarar gördüğü bildirildi.

İran Devrim Muhafızları ayrıca Katar’daki El-Udeyd, Kuveyt’teki El-Salem, Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki El-Dhafra üsleri ile Bahreyn’deki ABD donanma unsurlarının hedef alındığını duyurdu. Reuters’a konuşan görgü tanıkları Doha ve Abu Dabi’de patlamalar duyulduğunu aktardı. Abu Dabi’de bir kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Bahreyn yönetimi saldırıyı doğruladı. Kuveyt’te sirenler çaldı.

ABD ordusu resmi açıklama yapmazken, Amerikan basını Bahreyn’deki üssün hedef alındığının teyit edildiğini aktardı.

İran’da okul vuruldu: En az 85 öğrenci yaşamını yitirdi

İran devlet ajansı Tasnim, ülkenin güneyindeki Hürmüzgan eyaletinde bir kız ilkokulunun füze saldırısında hedef alındığını ve en az 85 öğrencinin yaşamını yitirdiğini duyurdu. Olayın Minab bölgesinde meydana geldiği bildirildi. Radmehr, arama-kurtarma ve enkaz kaldırma çalışmalarının ise halen sürdüğünü belirtti.

İran’ın İSNA haber ajansı, bugün (cumartesi) yaptığı açıklamada, Hürmüzgan eyaletinde hava saldırısına hedef olan okulun enkazı altında hâlâ çok sayıda öğrencinin bulunduğunu, bazı öğrencilerin ise kurtarıldığını bildirdi.

Tahran’da Panik: Güvenlik Konseyi Halkı Uyardı

Tahran’da büyük panik yaşanıyor. Kentte uzun araç kuyrukları oluştu, akaryakıt istasyonlarında yoğunluk arttı, birçok dükkân kepenk kapattı. İran Ulusal Güvenlik Konseyi, halkı “mümkünse sakin şekilde başka şehirlere gitmeye” çağırdı.

Öte yandan ülkede geniş çaplı siber saldırılar yaşandığı ve internet erişiminin neredeyse tamamen kesildiği bildirildi. Netblocks verilerine göre internet trafiği olağan seviyenin yüzde 4’üne kadar düştü.

Trump’tan İran Halkına Çağrı

ABD Başkanı Donald Trump, sekiz dakikalık video mesajında İran halkına seslenerek “önce güvenliğe geçin, ardından bu fırsatı değerlendirin” dedi. Trump, rejim güçlerine silah bırakmaları halinde “tam dokunulmazlık” teklif ederken aksi halde “kesin ölüm” tehdidinde bulundu.

Berlin ve Brüksel’den İtidal Çağrısı

Almanya hükümeti gelişmeleri yakından izlediğini ve kriz masasının toplandığını duyurdu. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve AB Konseyi Başkanı Antonio Costa tüm taraflara azami itidal çağrısında bulundu.

AB’nin Kızıldeniz’deki “Aspides” deniz misyonu yüksek alarm seviyesine geçirildi.

Hava Sahası Kapanıyor

Bölgedeki hava trafiği büyük ölçüde durduruldu. Lufthansa, Tel Aviv, Beyrut, Amman, Erbil ve Tahran uçuşlarını askıya aldı. İsrail, Lübnan, Ürdün, Irak ve İran hava sahaları kullanılmıyor. Dubai ve Abu Dabi uçuşları da iptal edildi.

Yaklaşık üç dakika süren çağrı, Ditib’e bağlı camide iftar vaktinde okundu ve şehirde hem duygusal hem de siyasi yankı uyandırdı.

Akşam saat 19.30’da gerçekleştirilen ezan, caminin bulunduğu Weststadt semtinde, yoğun bir caddeye yakın bölgede duyuldu. Yüzlerce kişinin cami içinde ve dışında toplandığı anlar, birçok katılımcı için “tarihi” olarak nitelendirildi.

Belediye Başkanı: “Bu siyasi değil, hukukun gereği”

Etkinliğe katılan Göttingen Belediye Başkanı Petra Broistedt (SPD), yaşanan anı “hareketli ve Göttingen için özel bir moment” olarak tanımladı. Daha önce yaptığı açıklamada ise hukuki çerçeveye dikkat çekmişti:

Broistedt, “Din özgürlüğü Anayasamızın en kıymetli değerlerinden biridir. Tüm inanç toplulukları için eşit şekilde geçerlidir.” dedi.

Broistedt, Almanya Anayasası’nın 4. maddesinin yalnızca inanç özgürlüğünü değil, dinin görünür ve duyulur şekilde yaşanmasını da koruduğunu vurguladı. Ona göre mesele bir siyasi sembol değil, hukuk devleti ilkesinin uygulanmasıydı. “Kilise çanları da, Müezzin çağrısı da aynı hukuki ölçütlere tabidir” diyerek eşitlik ilkesinin altını çizdi.

Şehir yönetimi, belirlenen gürültü sınır değerleri aşılamadığı sürece çağrının yasaklanamayacağını açıkladı. Ses seviyesi, çevredeki binaların en yakın açık penceresinde ölçülüyor.

Şimdilik test uygulaması

Ditib Cemaati Sözcüsü Ali Şahbaz, uygulamanın bir “test süreci” olduğunu belirtti. Amaçlarının şehirle diyalog içinde ilerlemek olduğunu söyleyen Şahbaz, 20 yıl önce inşa edilen caminin artık şehir yaşamında daha görünür olmak istediğini ifade etti.

Planlanan modelde, eğer kalıcı onay alınırsa, ayda bir kez Cuma günleri öğle saatinde Müezzin çağrısı yapılması öngörülüyor. Şahbaz, çağrının yalnızca “caminin yakın çevresinde” duyulacağını ve şehir halkını sürece dahil etmek istediklerini vurguladı.

Destek de var, sert eleştiri de

Göttingen’deki tartışma yalnızca yerel düzeyde kalmadı. Genç Birlik (Junge Union) ve AfD karara sert tepki gösterdi. Genç Birlik şehir başkanı Maja Bohn, üç dakikalık çağrının “negatif din özgürlüğüne ciddi müdahale” olduğunu savundu ve din özgürlüğünün sınırsız olmadığını öne sürdü.

AfD Kreistag fraksiyonu ise ezanı “kamusal alanın ideolojik işaretlenmesi” olarak nitelendirdi ve bunun seküler toplum anlayışlarıyla bağdaşmadığını belirtti.

Öte yandan, Evangelik ve Katolik kilise temsilcileri ile Yahudi Cemaati yöneticileri daha temkinli ve diyalog yanlısı bir yaklaşım sergiledi. Evangelik Süperintendent Frank Uhlhorn, bazı mülteciler için ezanın travmatik çağrışımlar yapabileceğini ifade ederken, Göttingen Yahudi Cemaati Başkanı Jacqueline Jürgenliemk de “Allahu ekber” ifadesinin radikal gruplar tarafından istismar edilmesinin bazı kesimlerde kaygı oluşturabileceğini dile getirdi.

Buna rağmen, birçok dini temsilci kamusal alanda çoğulculuğun ve düzenlenmiş bir birlikte yaşama kültürünün önemine dikkat çekti.

Sosyal medyada nefret söylemi

Kararın ardından sosyal medyada Ditib cemaatine yönelik sert ve zaman zaman nefret içerikli paylaşımlar yapıldığı bildirildi. Bazı yorumların AfD ile özdeşleşen mavi kalp simgesiyle işaretlenmesi dikkat çekti.

Almanya’da din özgürlüğü sınavı mı?

Göttingen’deki bu ilk ezan çağrısı, Almanya’da din özgürlüğünün sınırları, kamusal alanın niteliği ve çoğulculuk tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Bir kesim bunu anayasal hakkın doğal sonucu olarak görürken, diğerleri kamusal alanın dini sembollerle daha görünür hale gelmesini eleştiriyor.

Ancak kesin olan şu: Göttingen’de yükselen üç dakikalık Müezzin çağrısı, yalnızca bir ibadet daveti değil, Almanya’nın çokkültürlü yapısı ve anayasal değerleri üzerine süren tartışmanın da yeni bir perdesi oldu.

İsrail basınına göre saldırılar ağırlıklı olarak İran’daki askeri tesisler, istihbarat merkezleri ve rejime ait kritik kurumları hedef aldı. CNN ve Associated Press de kendi kaynaklarına dayandırdıkları haberlerde operasyonların İran ordusu ve güvenlik altyapısına odaklandığını aktardı. Ancak bu bilgiler bağımsız kaynaklarca doğrulanmış değil.

ABD: “Büyük savaş operasyonları başlattık”

ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yayımladığı video mesajda, Amerikan güçlerinin de operasyona katıldığını doğruladı. Trump, “İran rejiminden kaynaklanan tehditleri ortadan kaldırmak için büyük savaş operasyonları başlattık” dedi. İran yönetimini “radikal” olarak niteleyen Trump, “Füzelerini yok edeceğiz” ifadelerini kullandı ve Tahran’ın “asla nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini” vurguladı.

ABD’nin operasyona ne ölçüde ve hangi kapasiteyle katıldığına dair ayrıntılar henüz netleşmedi. Associated Press ve New York Times, Washington’un askeri operasyonlara dahil olduğunu bildirirken, Pentagon’dan kapsamlı bir açıklama yapılmadı.

Tahran’da patlamalar, hastaneler alarma geçti

İran’ın başkenti Tahran’da art arda patlamalar yaşandı. İran devlet televizyonu patlamaları doğrularken, nedenine ilişkin ilk etapta ayrıntı paylaşmadı. Reuters’a konuşan görgü tanıkları, başkentin farklı noktalarından dumanların yükseldiğini bildirdi.

Tasnim haber ajansına göre İran Sağlık Bakanlığı Sözcüsü, saldırıların ardından hastanelerin alarma geçirildiğini açıkladı. Başkentin merkezi bölgelerine ambulanslar sevk edildi. Yaralı sayısına ve hedef alınan noktalara ilişkin net bilgiler, doğrulama sürecinin ardından paylaşılacak.

İran medyası ayrıca İsfahan, Kum (Ghom), Kerec, Kirmanşah ve Tebriz’den de patlama haberleri geçti. Reuters, İranlı bir hükümet yetkilisine dayandırdığı haberinde, İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in güvenli bir yerde olduğunu ve Tahran’da bulunmadığını aktardı. Bu bilgi de bağımsız olarak doğrulanmış değil.

Bölgesel ve küresel etkiler

Saldırı, ABD’nin son haftalarda Orta Doğu’ya ek savaş uçakları ve savaş gemileri sevk ettiği bir dönemde gerçekleşti. Washington ile Tahran arasında İran’ın nükleer programı konusunda yürütülen müzakereler sürerken, ABD yönetimi İran’ın nükleer silah geliştirmesini engellemeyi hedeflediğini açıklıyordu. İran ise nükleer silah geliştirme niyetini reddediyor ancak yaptırımların kaldırılması karşılığında programını sınırlayabileceğini belirtiyordu.

Çatışma riski sivil havacılığı da etkiledi. Uçuş takip platformlarına göre havayolu şirketleri yalnızca İran ve İsrail hava sahasını değil, Irak hava sahasını da kullanmaktan kaçınıyor. Irak yönetimi hava sahasını kapattığını duyurdu.

İsrail’de Şabat sabahı (Cumartesi) gönderilen acil durum mesajları sonrası birçok kişi sokaklara çıktı, ardından yeniden evlerine dönerek sığınaklara yöneldi. Tel Aviv başta olmak üzere birçok kentte halkın olası bir füze saldırısına karşı hazırlık yaptığı bildirildi.

Bölgede tansiyon hızla yükselirken, İran’ın olası bir karşılık verip vermeyeceği ve çatışmanın kapsamının genişleyip genişlemeyeceği belirsizliğini koruyor. Uzmanlar, olası bir İran misillemesinin ABD üslerini ve İsrail’i hedef alabileceğine dikkat çekiyor.

Gelişmeler yakından izleniyor.

Süheyla KAPLAN

Uçar'ın istifası, Almanya'nın son yıllardaki en iddialı din politikası projelerinden biri üzerinde gölge oluşturdu. Ortaya çıkan bilgilere göre Uçar, 3.700 avroluk hatalı masraf beyanı nedeniyle İslam Koleji tarafından savcılığa bildirilmesinin ardından 2024 yılında görevini bıraktı. Osnabrück Savcılığı tarafından yürütülen soruşturma, belirli bir ödeme karşılığında kapatıldı ve taraflar arasındaki anlaşmazlık kurum içinde çözüldü. Uçar, Osnabrück Üniversitesi İslam İlahiyatı Enstitüsü'ndeki profesörlük görevini ise sürdürmeye devam ediyor.

İmam Eğitimi Projesi Gölge Altında

2019 yılında Müslüman cemaat birlikleri, ilahiyatçılar ve kamuoyundan isimler tarafından kurulan İslam Koleji, Almanya genelinde benzersiz bir model proje olarak görülüyor. Kurum, 2021'den bu yana imam ve İslami din görevlilerini tamamen Almanca dilinde yetiştiriyor.

Siyasi Destek Sürüyor

Yeşiller Partisi'nin din politikalarından sorumlu temsilcisi Lamya Kaddor, Uçar'ın istifasının "kuruma daha fazla zarar gelmesini önlemek açısından doğru ve önemli bir adım" olduğunu belirtti. Ancak Almanca imam eğitiminin "son derece önemli" olmaya devam ettiğini vurgulayan Kaddor, bu eğitimin farklı şehirlerde de verilmesini arzu ettiğini söyledi.

Hristiyan Birlik partilerinin din politikaları sözcüsü Norbert Altenkamp da kolejin çalışmalarını genel olarak olumlu değerlendirdi. Altenkamp, "Almanca imam ve Müslüman manevi rehber eğitimi önemli bir boşluğu dolduruyor ve entegrasyona katkı sağlıyor" ifadelerini kullandı. Ona göre İslam Koleji gelecekte de devlet destekleri için başvuru yapabilmeli.

Mevcut destek dönemi önümüzdeki sonbaharda sona eriyor. Kurumun mali destek almaya devam edip etmeyeceği şu anda inceleniyor. Proje halihazırda Almanya Federal İçişleri Bakanlığı ve Aşağı Saksonya Eyaleti tarafından finanse ediliyor.

Almanya'da İslam'ın toplumsal önemi giderek artarken, uzmanlar konuya ilişkin daha açık ve kapsamlı bir tartışma yürütülmesi gerektiğini vurguluyor.

Türkçe ve Almanca olarak hazırlanan kitap, festivalin yalnızca tarihini değil, iki ülke sineması arasındaki kültürel etkileşimi de katmanlı bir anlatıyla ortaya koyuyor.

Festivalin kurucularından Adil Kaya'nın yayına hazırladığı, editörlüğünü İstanbul'dan gazeteci ve sinema yazarı Olkan Özyurt'un üstlendiği; grafik tasarımını Metin Kayıp ile Bülent Bayraktar'ın gerçekleştirdiği kitap, Frank Becher ve Georg Escher'in danışmanlığı altında festivalin kuruluşundan bugüne uzanan süreci seçkiler, ödüller, tanıklıklar, tartışmalar ve karşılaşmalar üzerinden ele alıyor.

Kitabın en belirleyici yönlerinden biri, yazar, yönetmen, oyuncu, festivalci, eleştirmen ve siyasetçi kimlikleriyle tanınan 28 kişilik çok sesli yazar kadrosu. Zülfü Livaneli, Uğur Yücel, Ercan Kesal, Tevfik Başer, Nur Sürer, Osman Okkan, Can Dündar ve Ayhan Salar gibi isimler festivalin Türkiye ve Almanya arasında hem sinemasal hem de kültürel anlamda nasıl bir köprü oluşturduğunu tanıklıklar üzerinden değerlendirirken;

Almanya'nın eski Kültür Devlet Bakanı Claudia Roth, Almanya'nın önde gelen politikacılarından Cem Özdemir ve Dr. UlrichMaly festivalin kültürel diplomaside oynadığı role dikkat çekiyor. Hülya Uçansu, Klaus Eder, Alexander Bohr, Dr. Ludwig Ammann, Dr. Ahmet Boyacıoğlu, Ayten Akyıldız, Marcus König, Prof. Dr. Julia Lehner ve Dr. Bettina Berns ise yazılarında festivalin bir sinema etkinliğinin ötesine geçen yapısını ele alıyor.

Kitap yalnızca yazılardan oluşmuyor. Festivalin yıllar içinde biriken hafızası da görsel bir seçkiyle sunuluyor. Fotoğraflar, afişler ve festival anlarına ait belgeler; Atıf Yılmaz, Ömer Kavur, Tuncel Kurtiz, Tarık Akan, Fatih Akın, Ferzan Özpetek, Şener Şen, Kenan İmirzalıoğlu, Cem Yılmaz, Kadir İnanır ve Türkan Şoray gibi isimlerle; Hanna Schygulla, Margarethe von Trotta, Volker Schlöndorff, Mario Adorf, Armin Mueller-Stahl, Senta Berger ve Iris Berben gibi Alman sinemasının önemli figürlerini aynı görsel evrende buluşturuyor. Kitapta ayrıca festivalin yıllar içinde ulusal ve uluslararası basındaki yansımalarına da kapsamlı bir yer veriliyor.

Festivalin 30. yılı için hazırlanan eser, iki ülke arasında kurulan ortak sinema hafızasını görünür kılan kapsamlı bir bellek çalışması niteliği taşıyor. Festivalin bir gösterim alanı olmanın ötesinde, bir karşılaşma ve diyalog zemini olduğuna işaret eden kitap, iki ülke arasında gelişen sinema dilinin ortak ve ayrışan yönlerine de ışık tutuyor. Bu yönüyle eser, bir arşiv çalışmasının ötesinde eleştirel bir başvuru kaynağı olarak da değerlendirilebilir.

Adil Kaya kitapla ilgili olarak, "Almanya'nın ısrarla inşa ettiği unutmama kültürünün bir parçasını oluşturduk. Türkiye'nin postmodern jargonuyla söylersek: 'Bu kitapla tarihe bir not düştük.' Okuması sizden..." diyor.

Otuzdört yıllık kültürel emeğin izini süren 'Uzak Yollardan Geldik / Von Weitem gekommen', festivalin süreklilik üreten bir kültürel zemin olduğunu ortaya koyarken geleceğe dönük güçlü bir perspektif de sunuyor.

Kitap, 30. Türkiye Almanya Film Festivali günlerinde edinilebilir ya da ISBN numarası (ISBN: 978-3-00-085893-2) üzerinden Türkiye ve Almanya'dan sipariş edilebilir.

Bakanlığa göre olay, ülkenin kuzey kıyısındaki Villa Clara eyaletine bağlı Cayo Falcones Adası’nın yaklaşık bir deniz mili kuzeydoğusunda meydana geldi.

Florida’ya ait FL7726SH plakalı tekneye, kimlik tespiti amacıyla beş askerin bulunduğu Küba sınır muhafızlarına (Tropas Guardafronteras) ait bir devriye botu yaklaştı. Açıklamada, sürat teknesindekilerin bu sırada ateş açtığı ve Küba botunun komutanını yaraladığı belirtildi.

Küba güçlerinin karşılık vermesi üzerine teknedeki dört kişi öldü. Yaralanan altı kişi tahliye edilerek tedavi altına alındı. Olayın ardından teknedekilerin kimlikleri ve uyruklarına ilişkin ilk etapta bilgi paylaşılmadı, amaçlarının ise belirsiz olduğu ifade edildi.

“Terör amaçlı sızma” iddiası

26 Şubat tarihli güncel açıklamada Küba İçişleri Bakanlığı, teknede toplam 10 silahlı kişinin bulunduğunu duyurdu. Gözaltına alınanların ilk ifadelerine dayanarak, grubun “terör amaçlı bir sızma gerçekleştirmeyi planladığı” öne sürüldü.

Yetkililer, teknede yapılan aramalarda uzun namlulu silahlar, tabancalar, molotofkokteylleri, çelik yelekler, dürbünler ve kamuflaj üniformaları ele geçirildiğini bildirdi. Açıklamaya göre olaya karışanların tamamı ABD’de yaşayan Küba kökenli kişiler. Çoğunun “bilinen bir suç ve şiddet geçmişine” sahip olduğu iddia edildi.

Gözaltına alınanlardan ikisinin, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin 1373 sayılı kararı kapsamında Küba makamlarınca aranan kişiler listesinde yer aldığı belirtildi. Ayrıca, “silahlı sızmayı karşılamak üzere ABD’den gönderildiği” ileri sürülen bir kişinin de Küba’da yakalandığı ve suçunu itiraf ettiği kaydedildi.

ABD’den “operasyon değil” açıklaması

ABD Dışişleri Bakanı ve aynı zamanda Başkan Donald Trump’ın Ulusal Güvenlik Danışmanı olan Marco Rubio, olayın bir ABD operasyonu olmadığını ve ABD hükümet personelinin dahil olmadığını söyledi. Rubio, olayın “son derece olağandışı” olduğunu ve soruşturulduğunu belirterek, ABD Sahil Güvenliği’nin bölgeye yönlendirildiğini açıkladı.

Florida Başsavcısı James Uthmeier de olayla ilgili soruşturma başlatıldığını duyurdu.

ABD merkezli Univisión televizyonunun gazetecisi Javier Díaz, aile yakınlarına dayandırdığı haberinde grubun Florida’nın güneyindeki bir çiftlikte hazırlandığını ve TikTok gibi sosyal medya platformları üzerinden organize olduğunu aktardı. Kaynaklar, bunun bir kaçış girişimi değil, Küba’yı “özgürleştirmeyi” amaçlayan koordineli bir provokasyon ve istikrarsızlaştırma operasyonu olduğunu öne sürdü.

Daha önce de benzer olay yaşanmıştı

Küba makamları Aralık 2023’te de Florida plakalı bir jetski ile adaya yasa dışı yollardan giren ve silahlı ayaklanma planladığı iddia edilen sürgündeki bir Kübalıyı gözaltına almıştı. Yetkililer, şüphelinin ülkeye silah sokarak yerel kişilerle temas kurmayı ve bir isyan organize etmeyi hedeflediğini açıklamıştı.

Küba Devlet Başkanı Miguel Díaz-Canel o dönemde, “Florida’dan Küba’ya karşı faaliyet gösteren teröristler konusunda uzun süredir ABD’yi uyarıyoruz. Buna rağmen cezasız kalmaya devam ediyorlar” ifadelerini kullanmıştı.

Analist Lee Schlenker ise son olayla ilgili değerlendirmesinde, “ABD Sahil Güvenliği’nin –bildiğimiz kadarıyla– bu teknenin Küba karasularına girmesini engellememiş olması dikkat çekici. Bu tür girişimler, geçmişteki benzer eylemler göz önüne alındığında açık bir provokasyon olarak yorumlanabilir” dedi. Schlenker, bunun yalnızca bir göçmen kurtarma girişimi olması durumunda bile hem ABD hem de Küba yasalarının ihlal edilmiş olacağını savundu.

Küba makamları olayla ilgili soruşturmanın sürdüğünü bildirdi.

Alican Uludağ, Perşembe akşamı Ankara’da gözaltına alındıktan sonra İstanbul’a sevk edildi. Bir gün sonra çıkarıldığı mahkemece “kaçma şüphesi” gerekçesiyle tutuklanarak cezaevine gönderildi. DW’nin avukatları tutuklama kararına itiraz etti. Uludağ’ın evinde arama yapıldığı ve dijital ekipmanlarına el konulduğu da bildirildi.

Savcılık, Uludağ’ı Cumhurbaşkanına hakaretin yanı sıra “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” ve “Türk milletini, devleti ve kurumlarını aşağılama” ile suçluyor. Suçlamaların, yaklaşık bir buçuk yıl önce sosyal medya platformu X’te yaptığı paylaşımlara dayandığı belirtildi. Söz konusu paylaşımlarda hükümetin bazı uygulamalarını eleştirdiği ve yolsuzluk iddialarına değindiği ifade ediliyor.

18 yıllık gazeteci olan ve hakkında daha önce herhangi bir mahkûmiyet bulunmayan Uludağ, tutuklanmasını “eleştirel seslere yönelik bir tasfiye sürecinin parçası” olarak nitelendirdi. Uzun yıllar adliye muhabirliği yapan ve araştırmacı gazeteciliğiyle tanınan Uludağ, insan hakları ihlalleri, yolsuzluk dosyaları ve güvenlik bürokrasisine ilişkin haberleriyle biliniyor. 2021 yılında Almanya’da Raif Badawi Cesur Gazetecilik Ödülü’ne layık görülmüştü.

Alman hükümeti konuyu olağan basın toplantısında gündeme taşıdı. Hükümet Sözcü Yardımcısı Sebastian Hille, süreci “derin endişe ve büyük bir dikkatle” izlediklerini belirterek, “Basın ve düşünce özgürlüğü bizim için temel önemdedir. Bu özgürlükler demokratik toplumların vazgeçilmez taşlarıdır” dedi. Hille, gazetecilerin baskı korkusu olmadan görevlerini yapabilmesi gerektiğini vurgulayarak, bunun Türkiye için de geçerli olduğunu söyledi.

Kültür ve Medyadan Sorumlu Devlet Bakanı Wolfram Weimer de Uludağ hakkındaki suçlamaların “dayanaksız” olduğunu ifade ederek, “Çağrım açık: Alican Uludağ derhal serbest bırakılmalıdır. Gazetecilik suç değildir” açıklamasında bulundu. Weimer, Deutsche Welle ve çalışanlarının Türkiye’de özgürce ve bağımsız şekilde çalışabilmesi gerektiğinin altını çizdi.

DW Genel Müdürü Barbara Massing de suçlamaları “asılsız” olarak nitelendirdi ve tutuklamanın Türkiye’de basın özgürlüğü üzerindeki baskının bir göstergesi olduğunu söyledi. Almanya’daki gazeteci örgütleri ve insan hakları savunucuları da Uludağ’ın serbest bırakılması çağrısında bulundu.

Uludağ, 2017’de Die Welt muhabiri Deniz Yücel’in tutuklanmasından bu yana Türkiye’de tutuklanan ilk Alman merkezli medya kuruluşu muhabiri oldu. Ancak o dönem Alman-Türk ilişkileri oldukça gerginken, son dönemde iki ülke arasında özellikle güvenlik ve NATO iş birliği alanlarında daha yakın bir diyalog dikkat çekiyordu. Bu nedenle tutuklama Berlin’de ayrıca şaşkınlık yarattı.

Türk hükümetinden ise şu ana kadar Almanya’nın çağrılarına ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı. Hükümete yakın medya organlarında ise Almanya’nın eleştirilerine karşılık verildiği görüldü.

Türkiye’de basın özgürlüğü uzun süredir uluslararası kuruluşların raporlarında eleştiri konusu oluyor. Sınır Tanımayan Gazeteciler’in (RSF) Basın Özgürlüğü Endeksi’nde Türkiye 180 ülke arasında 159’uncu sırada yer alıyor. Alman Gazeteciler Birliği’ne göre Türkiye’de çok sayıda gazeteci halen tutuklu bulunuyor.

Almanya, Uludağ’ın durumunun hukukun üstünlüğü ilkeleri çerçevesinde ele alınmasını ve adil bir yargılama sürecinin işletilmesini talep ederken, sürecin nasıl ilerleyeceği belirsizliğini koruyor.

Ver.di’nin çağrısıyla otobüs, tramvay ve metro işletmelerinde çalışan yaklaşık 100 bin personel iş bırakacak. Almanya’nın büyük bölümünde toplu taşımanın neredeyse tamamen durması öngörülüyor. Bazı kentlerde acil sefer tarifeleri uygulanabilecek olsa da, araçların çok dolu olması bekleniyor. Yetkililer, mecbur kalınmadıkça toplu taşıma kullanılmaması yönünde uyarıda bulunuyor.

Grev, yerel toplu taşıma işletmelerini kapsarken Deutsche Bahn (Alman Demiryolları) grevden etkilenmeyecek. Bölgesel trenler, uzun mesafe trenleri ve S-Bahn seferleri planlandığı şekilde devam edecek.

Hamburg’da Ver.di, Cuma sabahından Pazar sabahına kadar sürecek greve katılma kararı aldı. Ancak Aşağı Saksonya’da Mart ayı sonuna kadar süren “barış yükümlülüğü” nedeniyle grev yapılmayacak. Baden-Württemberg ile Hamburg-Holstein ulaşım işletmelerinde grev olup olmayacağına ise kısa süre içinde karar verileceği bildirildi. Hamburg Hochbahn’da ise iş bırakma eylemi yapılacak.

Şubat ayı başında gerçekleştirilen bir günlük ülke çapındaki uyarı grevi sırasında toplu taşımanın büyük ölçüde durması nedeniyle birçok kişi özel araçlara yönelmiş, ülke genelinde trafik yoğunluğu ve bekleme sürelerinde artış yaşanmıştı. ADAC, o dönemde trafik sıkışıklığının süresi ve uzunluğunda artış tespit edildiğini açıklamıştı. Ayrıca taksi hizmetlerine olan talepte de belirgin bir yükseliş görülmüştü. Benzer bir tablonun bu grevde de yaşanması bekleniyor.

Uyarı grevi, 16 eyalette çoğunlukla belediye işveren birlikleriyle yürütülen toplu iş sözleşmesi görüşmeleri kapsamında düzenleniyor. Ver.di, özellikle çalışma koşullarının iyileştirilmesini talep ediyor. Sendika; haftalık çalışma süresinin kısaltılması, vardiya sürelerinin yeniden düzenlenmesi, dinlenme sürelerinin uzatılması ve gece ile hafta sonu çalışmalarına yönelik ek ödemelerin artırılmasını istiyor. Bavyera, Brandenburg, Saarland, Thüringen ve Hamburg Hochbahn’da ise ücret ve maaş artışları da müzakere konusu.

Hem sendika hem de işveren temsilcileri, görüşmelerde şu ana kadar kayda değer bir ilerleme sağlanamadığını belirtiyor. Bu nedenle grevlerin ne zaman sona ereceği ve toplu sözleşme sürecinin ne zaman tamamlanacağı ise belirsizliğini koruyor.

Toplam 24 sayfadan oluşan ve çoğu özel haberler ile gündeme yönelik gazeteci ve yazar dostlarımızın köşe yazılarının yer aldığı bu sayımızla okurlarımıza "Merhaba" diyoruz.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Yeni sayımızdaki ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde, Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu? gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Yaklaşık 6 yıldır Almanya'nın başkenti Berlin'de yaşayan dünyaca ünlü yazar Aslı Erdoğan'ın yaşadığı ağır sağlık sorunlarının yanında, yasal statüsü ile ilgili kamuoyuna ilk kez Avrupa Postası aracılığı ile ulaşan, Avrupa ve Türkiye'de geniş yankı bulan haberimizin kısaltılmış şekline yer verdik.

Unutmadan geçemeyeceğimiz haberler arasında, 40 yıl önce Almanya'nın başkenti Berlin'de İdare Mahkemesi'nin altıncı katından atlayarak canına kıymak zorunda kalan Cemal Kemal Altun ile Türk sinemasının 'Çirkin Kral'ı Yılmaz Güney'in ölümünün 39. yılında yapılan anmalara yer verdik. Aynı şekilde 3 Kasım 1982 yılında Köln'de Türkiye Başkonsolosluğu'nu işgal edenler arasında bulunan Devrimci Sol taraftarı Haşım Ağırgöl'ün Leverkusen'deki anması ile 1988 yılında idam hükümlüsü Abdulkadir Konuk'un Çapa Tıp Fakültesi hastanesinden film gibi bir firarı sonrası, yaşadığı Almanya'da sessizlik içinde hayatını kaybetmesi ile ilgili haberler de geçmiş anıları yaşatmak için kayda değer önemdedir.

Bu sayımızda başta yazar dostlarımızın köşe yazıları olmak üzere, güncel Avrupa ve Almanya haberlerinin okurun dikkatini çekerek, birçok telefon ve mail aracılığı ile destek mesajlarını ilk haftada göndermesi bizleri daha da umutlandırdı.

Kısacası Ortadoğu'daki savaştan siyasete, ekonomiden spora ve magazinden bulmacaya kadar daha birçok haberle siz okurlarımıza yeniden 'Merhaba' diyoruz.

Yeni sayımızda ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Berlin İdari Mahkemesi'nin önünde gerçekleşen anma sırasında Cemal Kemal Altun adına yapılmış anıt heykelin önüne kırmızı karanfiller ve çiçekler bırakıldı.

Duygu dolu konuşmalarda Cemal Kemal Altun'un 30 Ağustos 1983 de Berlin İdare Mehkemesi binasının altıncı katından ölüme atlayarak hayatını kaybettiği, sorumlusunun da zamanın Federal Almanya Hükümeti ve İçişleri Bakanı F. Zimmermann olduğu belirtildi.

Türkiye'de 12 Eylül 1980 sonrası darbeci faşist generaller ile Almanya'daki Kohl hükümetinin ikili kirli ticari, askeri ve diplomatik ilişkileri sonucu Altun'un ölüme sürüklendiği belirtildi.  

Almanca ve Türkçe olarak "Ölümünün 40. yılında Kemal Altun'u unutmayacağız" ile "Özlemle anıyoruz" yazan pankart ve dövizlerin taşındığı anmaya, çevreden geçenlerin yoğun ilgisi oldu.

Anma sırasında aralarında Berlin Keuzkirche (Protestan Kilisesi) emekli Papazı Jürgen Quand, Cemal Kemal Altun Dayanışma Komitesi kurucularından gazeteci Adil Yiğit ve yazar Selçuk Şahin Polat ile Mülteci İnisiyatifi'nden Almaz Haile, birer konuşma yaptılar. 

Almanca ve Türkçe yapılan konuşmalarda "Cemal Kemal Altun'un katillerini dün gibi hatırlıyoruz!. Türkiye'de işkence altında alınan gerçek dışı bir ifade sonrası, iadesini isteyen zamanın darbeci faşist generalleri ile Almanya'da iltica dilekçesinin kabul edilmesine rağmen iade teröründe kararlı olan Federal İçişleri Bakanı Friedrich Zimmermann'dır" denildi.

Konuşmaların devamında, Hitler faşizminin yaşandığı bir ülkede Cemal Kemal Altun’u, zalim 12 Eylül cuntasına teslim etme kararını alan zamanın yöneticileri sert dille eleştirilerek, "Almanya'ya sığınan bir siyasi mültecinin ölümü kurtuluş olarak seçmesini anlamaktan uzak kalanları şiddetle kınıyoruz.

Ölümünün 40'ıncı yılında Cemal Kemal Altun'u sevgi ve özlemle anıyoruz! Cemal Kemal Altun ölmedi yaşıyor! Seni unutmayacağız!" ifadelerinden sonra hep bir ağızdan " Hoch die Internationale Solidarität" (Yaşasın Uluslararası Dayanışma) sloganı haykırıldı.Anma, Altun'un Mariendorf'daki mezarının ziyaret edilmesi ile son buldu. Alman basının anma öncesi ve sonrası siyasi mülteciler için sembol haline gelen Cemal Kemal Altun ile ilgili geniş haberler yapması dikkat çekti.

Anma ile ilgili Alman basınına yansıyan haberlerin bir bölümünün linkleri şu şekilde:

https://www.berliner-zeitung.de/mensch-metropole/gedenken-an-cemal-kemal-altun-die-asylpolitik-ist-unmenschlich-li.383860

https://www.jungewelt.de/artikel/458002.gedenken-todessprung.html

https://taz.de/Der-Fall-Altun/!5952693/

https://www.tagesspiegel.de/berlin/todessprung-aus-dem-gerichtsaal-6941098.html

https://www.nd-aktuell.de/artikel/1175888.kirchenasyl-der-beginn-der-kirchenasylbewegung.html

https://www.dw.com/de/kirchenasyl-als-zuhause-auf-zeit/a-66660945

https://www.jungewelt.de/artikel/457961.pro-asyl-erinnert-an-cemal-altuns-40-todestag.html

Karabayır, “Gebelikten itibaren bebeğin iki yaşına kadar olan dönem, büyüme ve gelişmenin en hızlı olduğu ve bebeğin çevresel faktörlerden en fazla etkilendiği dönemdir. Bebeklerin bu dönemde en uygun şekilde beslenmesi gerekmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) başta olmak üzere çocuk sağlığı ile uğraşan bebeklerin ilk 6 ay sadece anne sütü ile beslenmesini, altıncı ayda uygun ve güvenli tamamlayıcı besinlere başlanarak emzirmenin en az 2 yaşına kadar sürdürülmesini önermektedir. Bu nedenle doğumdan hemen sonra anne-bebek ten teması sağlanmalı ve ilk 1 saat içinde emzirme başlatılmalıdır” diye konuştu.

HAYATTA KALMA ŞANSI 6 KAT DAHA FAZLA!

Anne sütünün bebekler için ideal besin, temiz ve güvenli olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Karabayır, şunları kaydetti:

“Anne sütü büyüme ve gelişmenin sağlanması, sağlığın korunması için gereken tüm enerji, besin öğeleri ve çocukluk çağı hastalıklarından koruyan antikorlar ve canlı hücreler içerir. Anne sütü orta kulak iltihabı, ishal, üst ve alt solunum yolu enfeksiyonları, bakteriyemi, menenjit, idrar yolu enfeksiyonu gibi hastalıkları önler ya da hafif geçirilmesini sağlar. Erken dönemde bebeğin yeterli kilo almasını sağlar ve beslenme bozukluğundan korur. Alerjik hastalıkların (astım, besin alerjisi, atopik dermatit gibi) daha geç yaşta ortaya çıkmasını ve daha hafif seyretmesini sağlar.

Dünya çapında, emzirme oranlarının artırılması ile 5 yaş altı çocuk ölümlerinde yüzde 13 azalma olacağı, yıllık 820 bin çocuk ölümünün önleneceği hesaplanmıştır. Anne sütü alan bebeklerin almayanlara göre hayatta kalma şansı en az 6 kat daha yüksektir. Yakın zamanda yapılan bir çalışmaya göre anne sütü ile beslenen bebeklerde ölüm oranı, anne sütü ile beslenmeyen bebeklere göre yüzde 33 daha azdır. Daha önce yapılmış bir çalışmada ise anne sütü ile beslemeye başlama ile yaşamın ilk yılında ölüm sıklığının yüzde 19 ila 26 azalma saptanmıştır. Bu durum anne sütü ile beslenen bebeklerde ani bebek ölümü nekrotizan enterokolit, ishal, zatürre, kulak enfeksiyonu gibi enfeksiyon hastalıkları ile alerji, diyabet, obezite gibi kronik hastalıkların daha az görülmesi ile ilişkilidir.”

Son olarak Rönesans döneminde yaşamış İtalyan hezârfen Leonardo da Vinci'nin Mona Lisa tablosu, yapay zeka tarafından yeniden çizildi.

Yapay zeka ile çizilen resimde geniş gözler, biraz makyaj ve büyük göğüs dekoltesi dikkat çekti.

Sosyal medyada viral olan çizim, bazı insanların da tepkisini çekti.

Resmin yaratıcısı Gianpaolo Rosa, "Leonardo Da Vinci'nin başyapıtını onurlandırmak" amacıyla yapıldığını iddia ettiği resimle ilgili tartışmalara değinirken, kadınların cinselleştirilmesinin "üzücü" ve "sorunlu" olduğunu, ancak resmin "sanatı ve kadınları nasıl algıladığımız" konusunda bir diyalog başlatmasını umduğunu belirtti.

Eski Almanya Şanşölyesi Willy Brandt'ın oğlu Prof. Peter Brandt'ın da aralarında bulunduğu konuşmacılar, "Silahların olmadığı acil barış istiyoruz" talebini dile getirerek, üçlü koalisyon hükümetinin Ukrayna'ya askeri yardım paketlerini sert dille eleştirdiler. 

Hamburger Forum tarafından düzenlenen ve 2 binden fazla göstericinin katıldığı Ostermarsch gösterisi sırasında açılan bir pankart ile ABD ve AB ülkelerinin Venezuela ve Küba'ya karşı uyguladıkları ekonomik ve siyasi yaptırımlar da protesto edildi.

Paris Savcılığı tarafından yapılan açıklamada, saldırgan hakkındaki gözaltı kararı bir gün sonra kaldırılmışti. Paris Savcılığı, doktor raporu sonucu katilin sağlık durumunu gerekçe göstererek, Paris Emniyet Müdürlüğü Psikiyatri Hastanesi’ne kaldırıldığını bildirmişti.

Kürtlerden ve demokratik kamuoyundan gelen yoğun tepkiler sonrası üç Kürt'ün ölümüne yol açan Fransız katil yeniden gözaltına alınmıştı.

Ülke çapında protestolar devam ederken, İranlı öğrencilerin verdiği poz, sosyal medyada gündem oldu.

ÖĞRENCİLER HUMEYNİ'NİN PORTRESİNE ORTA PARMAK İŞARETİ YAPTILAR

Sokaklardaki gösteriler İran'da okullara yayıldı. Birçok kentte İranlı öğrenciler, sınıflarda bulunan Humeyni portresine karşılık başörtülerini çıkartarak orta parmak işareti yaptı

Sosyal medyada paylaşılan bir görüntü ise dünyanın gündemine oturdu.

Öğrenciler daha sonra okulun kontrolünü ele alarak “Diktatöre ölüm” sloganlarını attı. Olaya müdahale etmek isteyen okul müdürü, kız öğrencileri tarafından okuldan dışarıya itildi.

Ülke çapında devam eden protestolarda 130’den fazla kişinin hayatını kaybettiği düşünülüyor.

İsveç devlet televizyonu SVT’de, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan’la dalga geçilen Kürtçe yayın, sosyal medyada gündem oldu ve yoğun şekilde paylaşıldı.

Söz konusu yayında Erdoğan’ın, çeşitli konulardaki tutumlarıyla dalga geçildi. İşte onlardan bazıları:

“Erdoğan, nasıl oluyor da senin gibi bir Türk’ün saçı yok? Herkesin gidip saç ekimi yaptırdığı bir ülkeden geliyorsun. Git hemen saçını ektir ya da bir eşarp tak”

SVT’deki programda “Erdoğan, sen İsveç’ten rejim muhalefetleri ve aktivistleri istiyorsun. Yani sana uymayan ve nefret ettiğin şeyler. İnternet üzeri alışveriş yaptığında da böyle misin? Aman ne kadar çirkin bir şey, bir de beden yanlış. Ama yine de almak istiyorum. Erdoğan, sen kendini dönemin yeni Sultanı sanıyorsun” ifadelerine yer verildi.

Programın sonunda, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi bayrakları açılarak “Yaşasın demokrasi” sloganı atıldı.

Almanya Redaksiyon Ağı’na (RND) konuşan Haldenwang, “Bugünler, Rostock-Lichtenhagen’da yaşanan insanlık düşmanı iğrenç ayaklanmaların 30’uncu yıl dönümü. Aşırı sağcılık ve insana karşı nefret o tarihte kendini günlerce bir şiddet taşkınlığı şeklinde gösterdi” ifadelerini kullandı.

Erdoğan'ın hedef aldığı sosyalist belediye başkanı Fikri Sönmez, bu konuşmasında karaborsaya vurgu yaptı. 

Fatsa’da 1979 yılında yapılan seçimde belediye başkanı seçilen terzi Fikri’nin miting konuşmasındaki. "bu soygun ve sömürü düzeninin beyleri, ağababaları, faizcileri, karaborsacıları bizleri yıllar boyu kendilerine köle etmişlerdir." ifadeleri Türkiye'de fındıkta yaşanan sömürüyü hatırlattı.

TERZİ FİKRİ KİMDİR

Fikri Sönmez, bilinen ismiyle Terzi Fikri, 1938 yılında Ordu-Fatsa'nın Kabakdağı köyünde doğdu. 

1960'lı yılların ortalarında TİP'e üye oldu ve partide aktif olarak görev aldı. Dev-Genç saflarında 6. Filo'ya karşı düzenlenen gösterilere katıldı. 1970 ortalarında sol içinde ortaya çıkan yeni saflaşmalarda Mahir Çayan'ın görüşlerine katılarak THKP-C tarafında yer aldı.

1971-1972 yıllarında Mahir Çayan ve arkadaşlarının Maltepe Askeri Cezaevi'nden kaçışlarından sonra Karadeniz Bölgesi'ne geçmelerinde ve bu bölgedeki ilişkilerinde ve eylemlerinde onlara yardımcı olduğu gerekçesiyle THKP-C Davası'nın diğer sanıklarıyla birlikte 2 yıl kadar tutuklu olarak yargılandı ve 1974 affıyla tahliye oldu.14 Ekim 1979'de yapılan ara seçimler sonrası Devrimci Yol'un bağımsız adayı Fikri Sönmez Fatsa Belediye başkanı seçildi.

Belediye halk komiteleri şeklinde örgütlendi. Her yerde Direniş Komiteleri halkla birlikte karar veriyordu. 

Fatsa’da devrimci belediye başkanı Sönmez, Türkiye’nin hiç de alışık olmadığı bir belediyeciliği hayata geçiriyordu. Çorum’da ise faşist çeteler katliam yapıyordu. Zamanın Başbakanı Demirel, "Çorum’u bırak Fatsa’ya bak" diyerek Fatsa'ya kapsamlı bir askeri operosyonun işaretini vermişti. 8 Temmuz 1980'de askeri birlikler Fatsa ilçesine gönderildi ve 9 Temmuz 1980 tarihinde Kenan Evren ordu komutanlarıyla beraber "inceleme" yapmak için Fatsa'ya gitti. 11 Temmuz sabah erken saatlerinde asker ve polis 'nokta operasyonu' düzenlenmiş ve Fatsa Bağımsız Belediye Başkanı Fikri Sönmez ile beraber 300 kişi daha gözaltına alındı. 12 Temmuz'da sokağa çıkma yasağı ilan edilmiş ve kaymakam görevden alındı. İddianameye göre direniş komitesi yaratmakla suçlanan Sönmez 18 Temmuz'da tutuklandı. Fatsa Belediye Başkanı 12 Eylül rejiminin işkencehanelerinde 4 Mayıs 1985 günü kalp krizi sonucu yaşamını yitirdi.

12 Eylül darbesinde ağır bedeller ödeyen devrimcilerle ilgili kısa bir film. Herkesin izlemesi gereken bir film. Hepsi güzel ve yürekli insanlar. Özellikle günümüz gençlerinin bu insanları tanıması, bilmesi gerekir. Onlardan öğrenecekleri çok şey var.

Rusya – Ukrayna Savaşı başladığından beri yaptığı çıkışlar ile gündeme gelen Çeçen lider Ramazan Kadirov, bu defa bir kısa film yayınladı.

Savaşın başlangıcında Çeçen askerler ile adeta televizyon programı gibi “şov” yaparak videolar hazırlayan ve daha sonra resmi Telegram hesabındaki profil fotoğrafının yerine Vladimir Putin’in fotoğrafını koyan Kadirov, yayınladığı kısa filmde bizzat rol aldı.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’yi oynayan oyuncu, ağlayarak Putin’den özür diledi. Daha sonra “koşulsuz şartsız teslimiyet” belgesine imza attı. O esnada omzuna bastıran elin, Çeçen Lider Ramazan Kadirov’a ait olduğu görüldü.

Kadirov, videoyu şu notla birlikte resmi Telegram hesabından paylaştı: “Luhansk’ı işgalcilerden kurtardık ve Zelenski koşulsuz şartsız teslim oldu. Sizden rica ediyorum, aman videoya saldırgan yorumlar yapmayın. Zaten zor durumda olan Zelenski kalpten gidebilir.”

Genco Erkal geçen hafta YouTube’a yüklediği “Marx’ın Dönüşü”nün ardından bu hafta da “Sivas 93”ü sanal ortamda izleyiciyle buluşturuyor. 

MÜZİĞİ FAZIL SAY'A AİT

Erkal “Sivas 93”ün YouTuba üzerinden erişime açıldığını perşembe akşamı yaptığı bir canlı yayınla duyurdu. Ardından Twitter üzerinden şunları yazdı: “Bugün (17 Nisan Cuma) 17.00’de “Sivas 93” YouTube’da yayına giriyor. 2007 yılında sahnelenen belgesel oyun, 1993 yılında Sivas’taki Madımak Oteli’nde yaşanan katliamı anlatıyor. Genco Erkal’ın yazıp yönettiği oyunun müziği Fazıl Say’a ait. On yıl önce kaydedilen film ilk kez bugün gösterime giriyor.”

2 TEMMUZ 1993'TE 33 AYDIN YAKILARAK ÖLDÜRÜLDÜ

Sivas’ta Madımak Oteli’nde 2 Temmuz 1993'te 33 aydının yakılarak öldürüldüğü, 2 otel çalışanın da dumandan etkilenerek yaşamını yitirdiği katliamın üzerinden 29 yıl geçti.

Hafızalara bir katliam tarihi olarak kazınan 2 Temmuz günü, Pir Sultan Abdal Şenliklerine katılmak için Sivas'a giden aydın ve sanatçılardan 33'ü ile iki otel görevlisi otelin yakılması sonucu hayatını kaybetti. Olaylarda iki saldırgan da öldü.

33 kişinin en yaşlısı 66 yaşındaki Asım Bezirci, en genci ise folklor gösterisi için Sivas'a giden 12 yaşındaki Koray Kaya'ydı. Hollanda vatandaşı Carina Cuanna Thedora Thuys katliamın tek yabancı kurbanıydı.

Katliamdan iki gün önce kentte bir bildiri dağıtılmıştı. Bildiride Aziz Nesin'in o sırada başyazarı olduğu Aydınlık gazetesinde yayımlanan Salman Rüşdi'nin "Şeytan Ayetleri" kitabından bahsedilmiş, Nesin hedef gösterilmişti.

Bildiride dönemin Sivas Valisi Ahmet Karabilgin'in şenliklere ev sahipliği yapması eleştirilmiş, Nesin için "Şehirde adeta Müslümanlarla alay edercesine gezebilmektedir" ifadesi kullanılmıştı.

2 Temmuz günü Cuma namazının ardından etkinliklerin yapıldığı kültür merkezinin önüne bir yürüyüş başladı. "Sivas laiklere mezar olacak" atılan sloganlardan biriydi. Saldırgan grubun bir kısmı yeni dikilen "Halk Ozanları" heykelini yıkıp, yerde sürüklerken; bir kısmı Valilik önünde Ahmet Karabilgin'i protesto etti.
Valinin katliam sonrası İçişleri Bakanlığı'na gönderdiği rapora göre, saldırganların sayısı her saat sayısı artıyordu. Yine aynı rapora göre, akşam saat 18.00'de Madımak Oteli'nin önünde o ana kadar hiçbir aşamada dağıtılmamış 15 bin kişi vardı. Otel önündeki araçlar ve sürüklenen heykel ateşe verildi, otelin camları kırıldı.

Yaklaşık 2 saat sonra otel ateşe verildi, saldırgan kalabalık sloganlarına devam etti.

Madımak Oteli'nin önünden çekim yapan İhlas Haber Ajansı'nın görüntülerinde otelin etrafını kuşatanların sloganları yanında sözleri de duyuluyordu. Biri otelin birinci katına çıkan saldırgana "Lan yakın" diye seslenirken, bir diğeri ilk alevin görünmesiyle "Cehennem ateşi işte" diye sesleniyordu.

KATLİAMIN TELSİZ KONUŞMALARI

Katliam sonrasında ortaya çıkan polis telsiz konuşmalarının dökümü ise güvenlik tedbirlerindeki yetersizliği ortaya koydu. O anlar, dönemin Sivas Valisi ile Emniyet Müdürü’nün de yer aldığı konuşmalara şöyle yansıdı:

Saat 19:00: Merkez, heykeli yakıp sürükleyerek meydana götürüyorlar.

19:05: 33 10 merkez (Emniyet müdüründen) 3210 (valiye) Tugay’dan kuvvet gönderin, biz zor durumdayız.

19:05: Madımak Oteli’ne 5-10 kişilik kuvvet gönderdik.

19:05: 33.10'un (emniyet müdürünün) emirleri, cop kullanabilirsiniz.

19:05: 33:10-32:10( emniyet müdürü ve valiye) Otele 5 metre mesafede kaldı, topluluk kontrolden çıktı, acele kuvvet gönderin.

19:05: Merkez, işhanı çatısından aşağıya taş atıyorlar.

19:05: 33 10 Merkez, itfaiyeye söyleyin, buraya gelsin. Tazyikli su sıksın.

19:40: İtfaiye araçları buradan ayrıldı, bilginiz olsun.

19:45: Elektrikler kesildi.

19:45: Merkez, otelin içine girdiler.

19:45: Merkez, kalabalık kontrolden çıktı, otel önünde otolar yanıyor.

19:45: Merkez, itfaiye araçları arka tarafa gitti.

19:50: 32:10 merkez, (valiye) Asker yetişmezse burası harap olur.

19:50: 32:10 Dayan müdür Bey dayan, Tugay’dan asker gelecek. Şimdi buradan geçti, asker geliyor, bilginiz olsun.

19:50: Merkez itfaiye çalışamıyor, vatandaşlar müdahale ediyor. İtfaiye gidemeyeceğini söylüyor.

19:50: 33:10 Merkez, olaylar çığırından çıktı, müdahale edemiyoruz, yangın otelin içine dışına dağıldı.

19:50: Merkez, Madımak Oteli önünde ve içinde yangın var, içinde görevliler var, dışarı çıksınlar.

19:50: Merkez çıkamıyoruz dışarı, bilginiz olsun.

19:50: 33.20 merkez, Madımak Oteli’nde son durum nedir?

Valinin yaptığı son anonsa ise yanıt veren olmadı.