Ülke genelinde binlerce kişi gözaltına alındı. Gösterilerde yaşananlar, yaklaşan cumhurbaşkanlığı seçimi öncesinde siyasi tartışmaları da derinleştirdi.
Fransa’da eğitim sistemindeki sorunlara karşı başlayan protestolar, zamanla hayat pahalılığına, sosyal eşitsizliğe ve kamu hizmetlerinde yaşanan aksaklıklara yönelik daha geniş çaplı bir tepkiye dönüştü. Ülkenin birçok kentinde yüz binlerce kişinin katıldığı gösterilerde binlerce kişi barışçıl biçimde taleplerini dile getirirken, bazı bölgelerde yağma, kundaklama ve şiddet olayları yaşandı.
İçişleri Bakanı Laurent Nuñez’in açıklamasına göre, ülke genelindeki gösteriler sırasında yaklaşık 2 bin kişi gözaltına alındı. Çıkan olaylarda 600 polis ve itfaiyecinin yaralandığı bildirildi. Paris’te ise bir göstericinin kalp krizi geçirerek hayatını kaybettiği belirtildi.
Macron uyardı: Yeni gösteriler yasaklanabilir
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, olayların ardından Başbakan Sébastien Lecornu ve ilgili bakanlarla kriz toplantısı yaptı. Daha sonra halka seslenen Macron, yaşanan şiddeti kınayarak olayları “kontrolsüz şiddet” olarak nitelendirdi.
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, yeni gösterilerin yasaklanabileceği uyarısında bulundu. Macron, hükümetten öğrenci temsilcileri, öğretmenler, sendikalar ve iş dünyasıyla bir araya gelerek somut çözüm önerileri geliştirmesini istedi.
Kentlerde yıkımın izleri
Protestoların ardından Fransa’nın birçok kentinde hasarın boyutu ortaya çıktı. Paris, Marsilya, Lyon, Bordeaux, Rennes, Strasbourg, Grenoble ve Nice başta olmak üzere çok sayıda kentte iş yerleri zarar gördü, araçlar ateşe verildi ve mağazalar yağmalandı.
Limoges kentinde tarihi belediye binasının bir bölümü çıkan yangında ağır hasar gördü. Yetkililer, itfaiyenin müdahalesi sayesinde binanın arka bölümünün kurtarıldığını açıkladı.
Paris’te ise protestoların ardından temizlik ve onarım çalışmaları başlatıldı. Kırılmış vitrinler, yanmış otomobiller ve zarar gören elektrikli bisikletler kentteki yıkımın boyutunu gözler önüne serdi. İş yerleri zarar gören esnafın yaşadığı ekonomik kayıplar da gündemin önemli başlıklarından biri oldu.
Marsilya Belediye Başkanı Benoît Payan, kamu mallarına yönelik saldırıları kınarken şiddet olaylarının barışçıl göstericilerin taleplerine de zarar verdiğini ifade etti.
Tepkinin odağında hayat pahalılığı ve eğitim var
Gösterilere farklı sendikalar ve sivil toplum kuruluşları öncülük etti. Organizasyoncular katılımın yaklaşık 800 bine ulaştığını açıklarken, resmi makamlar bu sayıyı 550 bin olarak duyurdu.
Protestoların başlıca nedenleri arasında artan yaşam maliyetleri, düşük ücretler, tarım sektörünün sorunları, itfaiye hizmetlerindeki sıkıntılar ve kamu harcamalarında planlanan kesintiler yer alıyor.
Özellikle eğitim alanındaki talepler öne çıkıyor. Öğrenciler ve üniversiteliler, daha fazla öğretmen istihdam edilmesini, sınıfların küçültülmesini ve okulların daha iyi donatılmasını istiyor. Hükümetin parlamentodan geçirmeye çalıştığı tasarruf bütçesinde eğitim harcamalarında kesintiler öngörülmesi de tepkileri artırıyor.
Ancak protestocuların öfkesi yalnızca eğitim sistemiyle sınırlı değil. Emeklilik ve sağlık sistemindeki sorunlar ile ekonomik koşulların giderek ağırlaşması, toplumsal huzursuzluğun temel nedenleri arasında gösteriliyor.
