Karara uyulmaması halinde Meta’yı ağır para cezaları bekliyor. AB kurallarına göre şirket, bir önceki mali yıldaki küresel cirosunun yüzde 10’una kadar para cezasıyla karşı karşıya kalabilecek. Ayrıca günlük cironun yüzde 5’ine kadar ek yaptırımlar uygulanabilecek.
Soruşturmanın merkezinde WhatsApp erişimi bulunuyor
AB Komisyonu’nun yürüttüğü rekabet soruşturması, Meta'nın Ekim 2025’te aldığı bir karara dayanıyor. Şirket, genel amaçlı yapay zeka asistanları geliştiren üçüncü taraf firmaların WhatsApp üzerinden hizmet sunmasını engellemişti.
Komisyonun ilk değerlendirmesine göre Meta, Avrupa’daki tüketici iletişim uygulamaları pazarındaki hakim konumunu kullanarak rakip yapay zeka hizmetlerinin WhatsApp’a erişimini sınırlandırdı. Bu uygulama sonucunda kullanıcılar yalnızca Meta'nın kendi yapay zeka hizmeti olan Meta AI’a erişebilir hale geldi.
AB Komisyonu, daha sonra Meta'nın üçüncü taraf yapay zeka hizmetlerine yeniden erişim izni verdiğini ancak bunun karşılığında talep edilen ücretlerin fiilen erişim engeli oluşturduğunu değerlendirdi.
Bu nedenle Meta’dan, 15 Ekim 2025 öncesinde geçerli olan koşullara dönmesi ve rakip yapay zeka asistanlarına ücretsiz erişim sağlaması istendi.
Yapay zeka pazarında rekabet endişesi
AB Komisyonu, Meta’nın uygulamalarının hızla büyüyen yapay zeka asistanları pazarında rekabete ciddi zarar verebileceğini belirtiyor.
AB Rekabet Komiseri Teresa Ribera, WhatsApp’ın Avrupa’daki yapay zeka şirketleri için önemli bir tüketici erişim noktası olduğunu vurgulayarak, kullanıcıların hangi yapay zeka asistanını kullanacaklarına kendilerinin karar verebilmesi gerektiğini söyledi.
Komisyon, özellikle küçük ve yeni teknoloji şirketlerinin pazara giriş imkanlarının korunmasının önem taşıdığı görüşünde. Brüksel, Meta’nın uygulamalarının uzun vadede rakip yapay zeka geliştiricilerini piyasadan dışlayabileceğinden endişe ediyor.
WhatsApp artık sadece bir mesajlaşma uygulaması değil
WhatsApp, uzun yıllar boyunca bireysel kullanıcıların mesajlaşma uygulaması olarak bilinse de son dönemde işletmeler için önemli bir iletişim ve satış kanalı haline geldi.
Şirketler müşteri hizmetlerini WhatsApp üzerinden yürütüyor, kullanıcılar uygulama aracılığıyla sipariş verebiliyor ve çeşitli hizmetlere erişebiliyor. Bu süreçlerin önemli bir bölümünde yapay zeka destekli sohbet botları görev yapıyor.
Meta, rakip yapay zeka şirketlerinin de genel amaçlı sohbet botlarını WhatsApp üzerinden kullanıcılara sunmaya başlamasının ardından erişim politikalarını değiştirmişti.
Meta karara itiraz edecek
Meta, AB Komisyonu'nun kararına karşı yargı yoluna başvuracağını açıkladı.
Şirket daha önce yaptığı açıklamalarda, yapay zeka hizmetlerinin uygulama mağazaları, internet siteleri, işletim sistemleri ve farklı dijital platformlar üzerinden kullanıcılara ulaşabildiğini savunmuştu. Meta, WhatsApp Business API'nin yapay zeka hizmetleri için vazgeçilmez bir dağıtım kanalı olduğu görüşüne katılmadığını belirtiyor.
Meta hakkında başka soruşturmalar da sürüyor
Meta, Avrupa Birliği’nde yalnızca rekabet soruşturmasıyla karşı karşıya değil. Şirket hakkında AB'nin dijital hizmetler ve dijital piyasalar düzenlemeleri kapsamında başka incelemeler de yürütülüyor.
AB Komisyonu, Facebook ve Instagram platformlarının çocuk kullanıcıları çevrim içi risklerden yeterince koruyup korumadığını da araştırıyor. Ön incelemelerde, platformların kendi kullanım koşullarında yer alan 13 yaş sınırını yeterince etkin biçimde uygulamadığı yönünde bulgular elde edildiği belirtiliyor.
Komisyonun devam eden soruşturmalar sonucunda rekabet veya dijital kuralların ihlal edildiğine karar vermesi halinde Meta, ek yaptırımlar ve yüksek para cezalarıyla karşı karşıya kalabilecek.
