Her iki eyalette de mevcut koalisyon dengeleri değişirken, hükümet kurma süreci yeni ittifak görüşmelerini beraberinde getirecek.
Yaklaşık 3,8 milyon seçmenin sandık başına çağrıldığı seçimlerde Berlin’de yaklaşık 2,5 milyon, Mecklenburg-Vorpommern’de ise yaklaşık 1,3 milyon kişi oy kullanma hakkına sahipti. Her iki eyalette de 16 ve 17 yaşındaki seçmenler ilk kez eyalet parlamentosu seçimlerinde oy kullanabildi.
Berlin’de Sol Parti açık ara önde
Berlin’de ilk sonuçlar, seçimin merkezindeki yarışın sonucunu önemli ölçüde değiştirdi. ZDF adına Seçim Araştırmaları Grubu (Forschungsgruppe Wahlen) tarafından yapılan ilk sonuçlara göre Sol Parti yüzde 25,8 ile ilk sırada yer alırken, CDU yüzde 20 seviyesinde kaldı.
İlk verilere göre Yeşiller yüzde 15,4, AfD yüzde 13,8, SPD yüzde 12, BSW ise yüzde 5 civarında bulunuyor. Bu rakamlar seçim gecesinin erken saatlerindeki ilk hesaplamalara dayanıyor ve sayım ilerledikçe değişebilir.
Böylece Sol Parti'nin başbakan adayı Elif Eralp'in önündeki olası hükümet seçenekleri de yeniden şekilleniyor.
2023'teki seçimde CDU yüzde 28,2 ile ilk sırada yer almış, SPD ve Yeşiller yüzde 18,4'er oy almıştı. Sol Parti ise yüzde 12,2'de kalmıştı. İlk 2026 hesaplamaları, bu tabloya kıyasla Berlin'deki siyasi güç dengelerinde belirgin bir değişime işaret ediyor.
CDU-SPD koalisyonunun çoğunluğu yok
Berlin'de mevcut CDU-SPD hükümetinin devamını sağlayacak bir çoğunluk ilk sonuçlara göre mümkün görünmüyor.
Mevcut tablo, özellikle üç partili koalisyon seçeneklerini gündeme getiriyor. Sol Parti, Yeşiller ve SPD'nin bir araya gelmesi matematiksel olarak çoğunluk sağlayabilecek seçeneklerden biri. Diğer bir seçenek ise CDU, Yeşiller ve SPD arasında kurulabilecek bir koalisyon.
Ancak matematiksel olarak mümkün olan bir koalisyonun siyasi olarak kurulacağı anlamına gelmediği vurgulanıyor. Özellikle konut politikası, ulaşım, iklim ve kent planlaması gibi konularda partiler arasında önemli görüş ayrılıkları bulunuyor.
Sol Parti, büyük konut şirketlerinin kamulaştırılması konusunu hükümet ortaklığı açısından önemli bir koşul olarak öne çıkarırken, SPD'nin bu konudaki tutumu farklılık gösteriyor.
Irkçı parti AfD ile koalisyon ise Berlin'deki diğer büyük partiler tarafından reddediliyor.
Mecklenburg-Vorpommern’de AfD ile SPD arasında yakın yarış
Mecklenburg-Vorpommern’de ise seçim gecesinin en dikkat çekici başlığı AfD ile SPD arasındaki yarış oldu.
ARD’nin ilk sonuçlarına göre AfD yüzde 37, SPD ise yüzde 35,5 oy oranına ulaşıyor. Böylece AfD ilk sırada görünürken, SPD’nin farkı oldukça sınırlı kalıyor.
Aşırı sağcı AfD’nin bu sonuçla 2021 seçimindeki oy oranını iki katından fazla artırması bekleniyor. SPD ise oy kaybetmesine rağmen AfD ile arasındaki farkı seçim kampanyasının son döneminde önemli ölçüde kapattı.
CDU için ise seçim gecesi kritik geçiyor. İlk ARD sonuçlarına göre CDU yüzde 5,5 seviyesinde bulunuyor. Yeşiller de yüzde 5,5 ile parlamentoya girme sınırının hemen üzerinde. Sol Parti yüzde 7,5, BSW ise yüzde 5 seviyesinde hesaplanıyor. FDP ise yüzde 1,2 ile barajın oldukça altında kalıyor.
Schwerin’de hükümet hesabı
Mecklenburg-Vorpommern'de ırkçı AfD'nin ilk sırada çıkması halinde hükümet kurma süreci özellikle dikkat çekici olacak. Diğer partiler AfD ile koalisyon kurmayacaklarını açıkladıkları için, AfD'nin en fazla oyu alması tek başına hükümeti kurabileceği anlamına gelmiyor.
SPD'nin Sol Parti ile mevcut koalisyonu ise ilk sonuçlara göre tek başına çoğunluğa ulaşamıyor. Yeşillerin parlamentoya girmesi halinde SPD, Sol Parti ve Yeşillerden oluşan üçlü bir hükümet seçeneği gündeme gelebilir. Azınlık hükümeti gibi başka modeller de matematiksel olarak mümkün olabilir.
Seçim sonuçları neden önemli?
Berlin ve Mecklenburg-Vorpommern seçimleri yalnızca iki eyaletin yeni hükümetlerini belirlemek açısından değil, Almanya'daki federal siyasi dengeler açısından da yakından izleniyor.
Berlin'de CDU'nun gerilemesi ve Sol Parti'nin yükselişi, başkentteki siyasi tabloyu değiştirirken; Mecklenburg-Vorpommern'de ırkçı parti AfD'nin SPD ile başa baş bir sonuç elde etmesi ülke genelindeki siyasi tartışmaları da etkileyecek.
Bununla birlikte seçim gecesinin ilk projeksiyonları kesin sonuç anlamına gelmiyor. Almanya'da nihai tablo, sandıkların tamamen sayılması ve yetkili seçim makamlarının sonuçları kesinleştirmesiyle ortaya çıkacak. ZDF de projeksiyon ile gerçek ara sonuçların farklı olabileceğine dikkat çekiyor.
2023 ve 2021 sonuçlarıyla karşılaştırma
Berlin'de 2023 seçiminde:
-
CDU: yüzde 28,2
-
SPD: yüzde 18,4
-
Yeşiller: yüzde 18,4
-
Sol Parti: yüzde 12,2
-
AfD: yüzde 9,1
-
FDP: yüzde 4,6
Mecklenburg-Vorpommern'de 2021 seçiminde ise:
-
SPD: yüzde 39,6
-
AfD: yüzde 16,7
-
CDU: yüzde 13,3
-
Sol Parti: yüzde 9,9
-
Yeşiller: yüzde 6,3
-
FDP: yüzde 5,8
Bu karşılaştırma, 2026 seçimlerinde özellikle ırkçı AfD ve Sol Parti'nin oy oranlarında yaşanan değişimi ve SPD ile CDU'nun gerilemesini göstermesi açısından dikkat çekiyor. Berlin'de 2023 seçim sonuçları resmi karşılaştırma verisi olarak kullanılabilirken, Mecklenburg-Vorpommern'deki 2026 rakamları henüz ilk projeksiyon niteliğinde.
Sandıkların tamamı sayılmayı bekliyor
Her iki eyalette de seçim gecesi boyunca yeni hesaplamaların açıklanması bekleniyor. Özellikle yüzde 5 seçim barajı çevresindeki partilerin durumu, nihai sandalye dağılımı açısından büyük önem taşıyor.
Berlin'de en az 130 sandalyeli Berlin Eyalet Meclisi (Abgeordnetenhaus) için mutlak çoğunluk 66 sandalye gerektiriyor. Mecklenburg-Vorpommern Eyalet Meclisi'nde (Landtag) ise düzenli sandalye sayısı 71 ve mutlak çoğunluk için 36 sandalye gerekiyor.