İsrail Savunma Bakanı İsrael Katz, saldırının “İsrail’e yönelik tehditleri ortadan kaldırmak amacıyla” gerçekleştirildiğini belirtti. Katz, ülke genelinde olağanüstü hal ilan edildiğini, okulların kapatıldığını ve kamuya açık etkinliklerin iptal edildiğini duyurdu. İsrail ordusu, sivillere en yakın sığınağı belirlemeleri ve gereksiz seyahatlerden kaçınmaları yönünde uyarı yayımladı. Sabah saat 08.14 itibarıyla ülke genelinde sirenler devreye girerken, cep telefonlarına acil durum alarmları gönderildi.
İsrail basınına göre saldırılar ağırlıklı olarak İran’daki askeri tesisler, istihbarat merkezleri ve rejime ait kritik kurumları hedef aldı. CNN ve Associated Press de kendi kaynaklarına dayandırdıkları haberlerde operasyonların İran ordusu ve güvenlik altyapısına odaklandığını aktardı. Ancak bu bilgiler bağımsız kaynaklarca doğrulanmış değil.
ABD: “Büyük savaş operasyonları başlattık”
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yayımladığı video mesajda, Amerikan güçlerinin de operasyona katıldığını doğruladı. Trump, “İran rejiminden kaynaklanan tehditleri ortadan kaldırmak için büyük savaş operasyonları başlattık” dedi. İran yönetimini “radikal” olarak niteleyen Trump, “Füzelerini yok edeceğiz” ifadelerini kullandı ve Tahran’ın “asla nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini” vurguladı.
ABD’nin operasyona ne ölçüde ve hangi kapasiteyle katıldığına dair ayrıntılar henüz netleşmedi. Associated Press ve New York Times, Washington’un askeri operasyonlara dahil olduğunu bildirirken, Pentagon’dan kapsamlı bir açıklama yapılmadı.
Tahran’da patlamalar, hastaneler alarma geçti
İran’ın başkenti Tahran’da art arda patlamalar yaşandı. İran devlet televizyonu patlamaları doğrularken, nedenine ilişkin ilk etapta ayrıntı paylaşmadı. Reuters’a konuşan görgü tanıkları, başkentin farklı noktalarından dumanların yükseldiğini bildirdi.
Tasnim haber ajansına göre İran Sağlık Bakanlığı Sözcüsü, saldırıların ardından hastanelerin alarma geçirildiğini açıkladı. Başkentin merkezi bölgelerine ambulanslar sevk edildi. Yaralı sayısına ve hedef alınan noktalara ilişkin net bilgiler, doğrulama sürecinin ardından paylaşılacak.
İran medyası ayrıca İsfahan, Kum (Ghom), Kerec, Kirmanşah ve Tebriz’den de patlama haberleri geçti. Reuters, İranlı bir hükümet yetkilisine dayandırdığı haberinde, İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in güvenli bir yerde olduğunu ve Tahran’da bulunmadığını aktardı. Bu bilgi de bağımsız olarak doğrulanmış değil.
Bölgesel ve küresel etkiler
Saldırı, ABD’nin son haftalarda Orta Doğu’ya ek savaş uçakları ve savaş gemileri sevk ettiği bir dönemde gerçekleşti. Washington ile Tahran arasında İran’ın nükleer programı konusunda yürütülen müzakereler sürerken, ABD yönetimi İran’ın nükleer silah geliştirmesini engellemeyi hedeflediğini açıklıyordu. İran ise nükleer silah geliştirme niyetini reddediyor ancak yaptırımların kaldırılması karşılığında programını sınırlayabileceğini belirtiyordu.
Çatışma riski sivil havacılığı da etkiledi. Uçuş takip platformlarına göre havayolu şirketleri yalnızca İran ve İsrail hava sahasını değil, Irak hava sahasını da kullanmaktan kaçınıyor. Irak yönetimi hava sahasını kapattığını duyurdu.
İsrail’de Şabat sabahı (Cumartesi) gönderilen acil durum mesajları sonrası birçok kişi sokaklara çıktı, ardından yeniden evlerine dönerek sığınaklara yöneldi. Tel Aviv başta olmak üzere birçok kentte halkın olası bir füze saldırısına karşı hazırlık yaptığı bildirildi.
Bölgede tansiyon hızla yükselirken, İran’ın olası bir karşılık verip vermeyeceği ve çatışmanın kapsamının genişleyip genişlemeyeceği belirsizliğini koruyor. Uzmanlar, olası bir İran misillemesinin ABD üslerini ve İsrail’i hedef alabileceğine dikkat çekiyor.
Gelişmeler yakından izleniyor.