Haberde, Kemal Kılıçdaroğlu ile mutlak butlan kararı sonrası CHP İstanbul İl Başkanlığına atanan CHP İstanbul İl Yönetimi'ne görevlendirilen Gürsel Tekin'in katıldığı etkinlikte kalabalık oluşturmak amacıyla cast ajansları aracılığıyla kişi başına 950 TL ödeme yapılarak yüzlerce kişinin organizasyona getirildiği dikkat çekti.

BirGün muhabiri Ebru Çelik'in de figüran olarak organizasyona katılarak hazırladığı ve çeşitli belge ile tanıklıklara dayandırdığı haberin ardından sosyal medyada hedef gösterildiği belirtildi.

DİSK Basın-İş: Gazetecilik kamu yararı içindir

Gelişmeler üzerine açıklama yapan DİSK Basın-İş, gazeteciliğin herhangi bir siyasi partinin ya da güç odağının hoşuna giden haberleri yazmak değil, kamu yararı doğrultusunda gerçeği araştırmak ve halkın haber alma hakkını savunmak olduğunu vurguladı.

Sendika açıklamasında şu ifadelere yer verildi:

"BirGün muhabiri Ebru Çelik hakkında yürütülen hedef gösterme kampanyasını kaygıyla izliyoruz. Gazetecilerin itibarsızlaştırılmaya çalışılması ve mesleklerini yaptıkları için baskı altına alınmaları kabul edilemez."

"İtirazın yolu gazeteciyi hedef göstermek değildir"

Açıklamada, Türkiye Gazetecileri Hak ve Sorumluluk Bildirgesi'ne de atıfta bulunularak gazetecinin temel sorumluluğunun halka ve gerçeğe karşı olduğu hatırlatıldı.

DİSK Basın-İş, bir habere yönelik itiraz ya da eleştirinin demokratik toplumlarda deliller üzerinden yapılması gerektiğini belirterek, gazetecilerin haberleri nedeniyle hedef gösterilmesinin kabul edilemeyeceğini ifade etti.

Sendika açıklamasında, "Eğer bir habere ilişkin itiraz veya eleştiri varsa bunun yolu gazeteciyi hedef göstermek, itibarsızlaştırmak ya da baskı altına almak değildir. Demokratik toplumlarda haberler delillerle tartışılır; gazeteciler ise mesleklerini yaptıkları için suçlanamaz." denildi.

"Ebru Çelik'in yanındayız"

DİSK Basın-İş, açıklamasının sonunda Ebru Çelik'le dayanışma içinde olduklarını belirterek şu mesajı paylaştı:

"DİSK Basın-İş olarak gazetecilik faaliyetini yürüten meslektaşımız Ebru Çelik'in yanında olduğumuzu kamuoyuna ilan ediyoruz. Meslektaşlarımızın haber yapma hakkını, editoryal bağımsızlığı ve halkın gerçekleri öğrenme hakkını savunmayı sürdüreceğiz."

Sendika ayrıca gazetecilere yönelik baskı, hedef gösterme ve itibarsızlaştırma girişimlerine karşı dayanışmayı büyütmeye ve gazetecilik mesleğinin etik ilkelerini savunmaya devam edeceklerini vurguladı.

Haberde hangi iddialar yer almıştı?

BirGün'ün haberinde, CHP'nin Sarıyer Ayazağa'daki Rauf Denktaş Kültür Merkezi'nde düzenlediği üye katılım törenine üç farklı cast ajansı aracılığıyla yüzlerce kişinin getirildiği iddia edilmişti.

Habere göre katılımcılar, Mecidiyeköy'deki Trump AVM önünde toplanarak servis araçlarıyla etkinlik alanına götürüldü. Organizasyonda yer alan kişilere slogan provası yaptırıldığı, bir bölümüne CHP Gençlik Kolları yeleği giydirildiği ve konuşmalar sırasında alkış ile sloganların yönlendirildiği öne sürüldü.

Haberde ayrıca, etkinliğe katılan bazı kişilerin CHP etkinliğine değil, bir dizi veya reklam çekimine figüran olarak çağrıldıklarını düşündüklerini söyledikleri aktarıldı.

CHP iddiaları reddetti

Mutlak bultan kararıyla atanan CHP Parti Sözcüsü Müslim Sarı ise iddiaları kesin bir dille reddetti.

Sarı, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada haberde yer alan iddiaların "iftira" olduğunu savunarak, partinin düzenlediği üye katılım töreninin gerçek katılımcılarla gerçekleştirildiğini öne sürdü.

CHP, haberde yer alan iddialara ilişkin hukuki yollara başvuracaklarını da duyurdu.

Olay, cumartesi akşamı Tiergarten yakınlarında düzenlenen CSD etkinliğinin son saatlerinde meydana geldi.

Polisin verdiği bilgiye göre beyaz renkli bir panelvan, yürüyüş güzergâhındaki kalabalığın arasına daldı. Çarpmanın etkisiyle çok sayıda kişi yere savruldu.

İlk belirlemelere göre bir kadın yaşamını yitirirken, 16 kişi yaralandı. Yaralılardan üçünün hayati tehlikesinin bulunduğu, sekiz kişinin ağır, beş kişinin ise hafif yaralandığı açıklandı.

Saldırının ardından etkinlik derhal sona erdirildi ve yüz binlerce kişi panik yaşanmaması için kontrollü şekilde alandan tahliye edildi.

Polis: Saldırı şüphesiyle soruşturuluyor

Berlin Polisi, olayın ardından yaptığı açıklamada soruşturmanın "saldırı şüphesi" kapsamında yürütüldüğünü duyurdu.

Yetkililer, saldırıyı gerçekleştirdiği iddia edilen kişinin araçtan indikten sonra olay yerinden kaçtığını bildirdi.

Şüpheliyi yakalamak için Berlin'in Schöneberg semtinde bir adrese operasyon düzenlendi ancak zanlı bulunamadı.

Polis, kamuoyuyla paylaştığı arama duyurusunda şüphelinin 21 yaşındaki Abdul B. olduğunu açıkladı. Yaklaşık 1,90 metre boyunda, siyah saçlı ve zayıf yapılı olduğu belirtilen zanlının olay sırasında siyah kapüşonlu üst ve beyaz pantolon giydiği ifade edildi.

Emniyet, vatandaşlardan şüpheliye yaklaşmamalarını, gördükleri takdirde derhal polisi aramalarını istedi.

İslamcı çevrelerle bağlantısı araştırılıyor

Alman basınında yer alan bilgilere göre şüpheli, güvenlik birimlerince daha önce de tanınan bir isim.

Polis sözcüsü, zanlının İslamcı çevrelerle bağlantılı olduğunu doğrularken, Alman Haber Ajansı (dpa), şüphelinin mayıs ayında çocuk ve gençlik cezaevinden tahliye edildiğini aktardı.

Soruşturmayı yürüten ekipler ayrıca saldırının yalnızca araçla gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğini de araştırıyor.

Polis, olay sırasında bazı kişilerin kesici veya delici aletlerle yaralanmış olabileceğine ilişkin ihbarlar aldıklarını, bu nedenle olası ikinci bir saldırı ihtimali üzerinde de çalışıldığını açıkladı.

Çok sayıda soru hâlâ yanıt bekliyor

Yetkililer, saldırının tek bir kişi tarafından mı yoksa birden fazla fail tarafından mı gerçekleştirildiğinin henüz netleşmediğini belirtti.

Görgü tanıklarının farklı ifadeler vermesi nedeniyle olayın tam seyri ve saldırganın kaçış rotası da henüz kesin olarak ortaya çıkarılamadı.

Saldırının motivasyonuna ilişkin ise resmi makamlar şu aşamada herhangi bir açıklama yapmaktan kaçınıyor.

Merz: Toplumumuza yapılmış bir saldırı

Almanya Başbakanı Friedrich Merz, saldırıyı "iğrenç bir suç" olarak nitelendirdi.

Merz, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, "Dünyanın dört bir yanından yüz binlerce insan Christopher Street Day'de barış içinde kutlama yapıyordu. Birlikte hoşgörü içinde yaşamayı savunuyorlardı. Bu, toplumumuza yönelik bir saldırıdır." ifadelerini kullandı.

Başbakanlık, Merz'in İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt ile sürekli temas halinde olduğunu ve güvenlik makamlarından gelişmeler hakkında düzenli bilgi aldığını bildirdi.

Federal hükümetten Berlin'e destek

İçişleri Bakanı Alexander Dobrindt de federal hükümetin Berlin makamlarına her türlü desteği vermeye hazır olduğunu açıkladı.

Dobrindt, "Barış içinde kutlama yapan insanlara yönelik bu korkak ve alçak saldırı beni derinden sarstı. Düşüncelerim kurbanlar, yakınları ve bu dehşeti yaşayan herkesle birlikte." dedi.

"Özgür toplumumuza saldırı"

Berlin Eyalet Başbakanı Kai Wegner ise saldırının yalnızca CSD katılımcılarını değil, kentin temel değerlerini hedef aldığını söyledi.

Wegner, "Berlin özgürlüğün kentidir ve bugün özgürlüğümüz en korkunç şekilde hedef alınmıştır. Bu saldırı özgür ve açık toplumumuza yöneliktir." ifadelerini kullandı.

Yetkililer, organizatörlerin etkinliği hızla sonlandırarak alanı panik yaşanmadan boşaltmasının daha büyük bir faciayı önlediğini belirtti.

Spekülasyon uyarısı

Berlin Eyaleti Kentsel Gelişim Senatörü Christian Gaebler ise olayın arka planına ilişkin spekülasyon yapılmaması çağrısında bulundu.

Gaebler, saldırının siyasi ya da adi suç kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceğine ilişkin henüz yeterli bilgi bulunmadığını belirterek soruşturmanın sonuçlarının beklenmesi gerektiğini söyledi.

Berlin İçişleri Senatörü Iris Spranger de güvenlik güçleriyle sürekli temas halinde olduklarını belirterek, "Berlinlilerin ve kentimizi ziyaret edenlerin güvenliği en büyük önceliğimizdir." açıklamasını yaptı.

Dünyada yankı uyandırdı

Berlin CSD'deki saldırı uluslararası kamuoyunda da geniş yankı uyandırdı.

Etkinliğin kapanış konserinde sahne alan Alman şarkıcı Sarah Connor, tahliye kararından kısa süre önce konserini tamamlamıştı. Connor, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda "Kelimeler yetersiz. Yaşananlar korkunç." diyerek hayatını kaybeden kişinin yakınlarına başsağlığı diledi.

Olay, başta İngiltere ve ABD olmak üzere birçok uluslararası medya kuruluşunda da son dakika gelişmesi olarak duyuruldu.

Protestoların fitilini, Hindistan'da tıp fakültelerine girişte uygulanan ülke çapındaki NEET sınavının sorularının önceden sızdırılması ateşledi.

Sınav sorularının önceden sızdırılmasının ortaya çıkmasının ardından yaklaşık iki milyon aday sınava yeniden girmek zorunda kaldı. Olay, uzun yıllardır sınav güvenliği ve eğitim sistemindeki adaletsizlikler nedeniyle biriken öfkeyi yeniden gündeme getirdi.

AP'nin haberine göre göstericiler, yaşanan skandalın siyasi sorumluluğunu taşıdığı gerekçesiyle Eğitim Bakanı Dharmendra Pradhan'ın istifasını talep etti.

İnternette doğdu, milyonları sokağa çıkardı

Kısa sürede ülke çapında yayılan CJP hareketi, başlangıçta sosyal medyada ortaya çıkan bir protesto girişimiydi.

"Hamam böcekleri"nden "çapulcular"a

Hareketin adı, Hindistan Yüksek Mahkemesi Yargıcı Surya Kant'ın işsiz gençleri "hamam böcekleri" ve "parazitler" olarak nitelendiren açıklamalarına tepki olarak ortaya çıktı. Gençler, hakaret olarak görülen bu ifadeyi sahiplenerek "Cockroach Janata Party" (Hamam Böceği Halk Partisi) adını benimsedi ve sosyal medya üzerinden örgütlendi. Bu durum, Türkiye'de 2013'teki Gezi Parkı protestoları sırasında dönemin Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eylemcileri "üç beş çapulcu" diye nitelendirmesinin ardından protestocuların "çapulcu" ifadesini sahiplenerek bir direniş sembolüne dönüştürmesini hatırlattı.

Milyonlarca takipçiye ulaşan hareket, kısa süre içinde internet kampanyasından ülke tarihinin en büyük gençlik protestolarından birine dönüştü.

CJP'nin kurucusu Abhijeet Dipke, "Bu demokrasidir." diyerek istifayı "adaletin zaferi" olarak nitelendirdi.

Delhi'de büyük kutlama

Eğitim Bakanı'nın istifasının açıklanmasının ardından başkent Yeni Delhi'deki Jantar Mantar meydanında toplanan binlerce genç büyük kutlamalar yaptı.

Bollywood şarkıları eşliğinde bayraklar sallayan ve sloganlar atan göstericiler, haftalardır sürdürdükleri direnişin ilk büyük siyasi sonucunu elde etmiş oldu.

İstifa mektubunu kamuoyuyla paylaşan Dharmendra Pradhan ise, "Gençlik Bharat'ın gücüdür." ifadelerini kullandı. Bharat, Hindistan Cumhuriyeti'nin resmi adlarından biri olarak kullanılıyor.

Polis müdahalesi protestoları büyüttü

Gösteriler sırasında en kritik dönüm noktası, protestocuların parlamentoya yürümek istemesi oldu.

Güvenlik güçleri yürüyüşü göz yaşartıcı gaz, cop ve tazyikli suyla durdurdu. Yaşanan müdahalede çok sayıda gösterici ve polis yaralandı.

Ancak sert polis müdahalesi protestoları bastırmak yerine daha da büyüttü.

Yeni Delhi'nin yanı sıra Mumbai, Kolkata ve birçok kentte yüz binlerce kişi sokaklara çıktı. CJP'nin düzenlediği oturma eylemlerine her gün yeni gruplar katıldı.

Hareketin görünürlüğünü artıran isimlerden biri de iklim aktivisti Sonam Wangchuk oldu. Haftalar süren açlık grevinin ardından eylemini sonlandıran Wangchuk, istifayı "demokrasinin zaferi" olarak değerlendirdi.

Hükümet geri adım attı

Haftalar boyunca protestoları görmezden gelen Başbakan Narendra Modi hükümeti, eylemlerin ülke geneline yayılması üzerine CJP temsilcileriyle görüşmeyi kabul etti.

Modi daha önce sınav sorularının sızdırılmasıyla mücadele amacıyla özel hızlı mahkemeler kurulacağını ve sınav güvenliğine ilişkin yeni önlemler alınacağını açıklamıştı.

Ancak protestocular bunun yeterli olmadığını belirterek Eğitim Bakanı'nın istifasında ısrar etti.

Pradhan'ın istifasıyla birlikte Modi hükümeti, üçüncü döneminde ilk kez kitlesel sokak gösterileri karşısında önemli bir siyasi geri adım atmış oldu.

Hükümet CJP'nin tüm taleplerini kabul etti

İstifanın ardından CJP temsilcileri ile BJP hükümeti arasında gerçekleştirilen görüşmelerde protesto hareketinin diğer talepleri de masaya yatırıldı.

CJP, hükümetin tüm taleplerini kabul ettiğini açıkladı.

Buna göre sınav skandalıyla bağlantılı olarak yaşamını yitiren öğrencilerin ailelerine yaklaşık 90 bin avro tutarında tazminat ödenecek.

Ayrıca protestolara katılanlar hakkında açılan ceza soruşturmalarından vazgeçilecek, gösterilere müdahale eden Delhi Polisi ile Hızlı Müdahale Gücü'nün (RAF) sert müdahalesi nedeniyle kamuoyundan özür dilemesi sağlanacak.

Bunun üzerine CJP, haftalardır süren ülke çapındaki protestoların sona erdirildiğini duyurdu.

Muhalefet ve uzmanlar: Asıl sorun eğitim sistemi

Göstericiler ise Eğitim Bakanı'nın istifasının tek başına yeterli olmadığını vurguluyor.

Delhi'deki bir protestocu, "Yeni bir bakan gelmesi eğitim sistemindeki sorunları çözmeyecek. Ama en azından ilk kez biri sorumluluk üstlendi." sözleriyle mücadelelerinin süreceğini ifade etti.

Uzmanlar da hareketin yalnızca sınav skandalından ibaret olmadığını belirtiyor.

Analistlere göre CJP, genç işsizliği, fırsat eşitsizliği, ekonomik büyüme ve eğitim sistemindeki yapısal sorunlara yönelik daha geniş bir toplumsal tepkiyi temsil ediyor. Hindistan'da tıp eğitimi, milyonlarca genç için sosyal yükselişin en önemli yollarından biri olarak görülüyor ve NEET sınavı bu nedenle büyük önem taşıyor.

Muhalefet lideri Rahul Gandhi'nin protestolara verdiği destek de hareketin siyasi etkisini artıran unsurlar arasında gösteriliyor.

Modi yönetimi için kritik sınav

2014'ten bu yana iktidarda bulunan Narendra Modi hükümeti, geçmişte protesto hareketleri karşısında nadiren geri adım attı. Uzmanlara göre bu süreç, yaklaşık bir yıl süren çiftçi eylemlerinin ardından tartışmalı tarım yasalarının geri çekilmesinden sonra hükümetin sokak baskısıyla attığı en önemli geri adım oldu.

Siyasi gözlemciler, CJP'nin protestoları sonlandırmasına rağmen hareketin milyonlarca genci kısa sürede örgütleyebilme kapasitesinin Hindistan siyasetinde kalıcı etkiler bırakabileceği görüşünde birleşiyor. Eğitim, istihdam ve fırsat eşitliği taleplerinin ise önümüzdeki dönemde de ülkenin en önemli siyasi gündem maddeleri arasında yer alması bekleniyor.

Federal Polis ve savcılık ekipleri, perşembe sabahı Hamburg'da altı farklı adrese eş zamanlı operasyon düzenledi. Baskın yapılan yerler arasında şüphelinin Hamburg-Hamm semtindeki evi ile çeşitli genelevler ve fuhuş amacıyla kullanıldığı öne sürülen daireler de yer aldı.

Operasyon kapsamında Hamm'daki evinde yakalanan 54 yaşındaki zanlı gözaltına alınırken, soruşturmanın ticari amaçla insan kaçakçılığı ve yasa dışı göç organizasyonu suçlamaları kapsamında yürütüldüğü bildirildi.

Yaklaşık 100 kadının Almanya'ya getirildiği öne sürülüyor

Soruşturmaya göre zanlı, Kolombiya, Venezuela ve Dominik Cumhuriyeti başta olmak üzere Güney Amerika ülkelerinden yaklaşık 100 kadının Almanya'ya girişini organize etti.

İddiaya göre kadınlar Schengen Bölgesi'ne girişte kendilerini turist olarak tanıttı. Daha sonra Hamburg'a gelerek şüphelinin aracılığıyla fuhuş sektöründe çalışmaya başladı.

Savcılık ve Federal Polis, zanlının Hamburg'un farklı noktalarında kiraladığı daireleri kadınlara fuhuş amacıyla kiraladığını ve internet üzerindeki ilan platformları aracılığıyla müşterilere yönelik reklam hizmeti de sunduğunu belirtti.

Yüksek kiralarla maddi bağımlılık oluşturduğu iddiası

Soruşturma kapsamında zanlının kadınlardan konaklama ve müşteri bulma hizmetleri karşılığında önemli miktarda para aldığı değerlendiriliyor.

Alman basınında yer alan bilgilere göre kadınların, kiraladıkları daireler ve ilan hizmetleri için aylık bin euronun üzerinde ödeme yapmak zorunda bırakıldığı öne sürülüyor. Federal Polis ise şüphelinin bu faaliyetlerden kişi başına haftalık yüzlerce euro gelir elde etmiş olabileceğini belirtti.

Yetkililer, elde edilen haksız kazancın miktarının soruşturmanın ilerleyen aşamalarında netleşeceğini ifade etti.

13 kadın ve çok sayıda delil bulundu

Operasyon sırasında aranan adreslerde 13 kadın ile bir başka kişinin daha Almanya'da yasa dışı olarak bulunduğundan şüphelenildiği bildirildi.

Polis ekipleri ayrıca çok sayıda cep telefonu, dijital veri taşıyıcısı, çeşitli belgeler, lüks kol saatleri ile yaklaşık 20 bin euro nakit paraya el koydu. Ele geçirilen dijital materyallerin incelenmesiyle insan kaçakçılığı ağının kapsamının ortaya çıkarılması hedefleniyor.

"Kazançlı bir suç ağı ortaya çıkarıldı"

Operasyonu yöneten Federal Polis yetkilisi Helgo Martens, soruşturmanın önemli bir başarı olduğunu belirterek, Federal Polis ile savcılığın "karmaşık ve yüksek kazanç sağlayan bir suç modelini ortaya çıkarıp durdurmayı başardığını" söyledi.

Komisyona göre Google, spor sonuçları, otel, restoran, uçak ve tren rezervasyonları ile çeviri hizmetleri gibi alanlarda kendi lisanslı içeriklerini arama sonuçlarının en üst sıralarında göstererek rakip hizmetleri dezavantajlı duruma düşürdü. Avrupa Birliği'nin Dijital Piyasalar Yasası ise büyük dijital platformların arama sonuçlarında şeffaf, adil ve ayrımcılık içermeyen sıralama kriterleri uygulamasını zorunlu kılıyor.

Kalan 430 milyon euroluk ceza ise Google Play Store uygulamalarıyla ilgili ihlaller nedeniyle kesildi. Komisyon, Google'ın uygulama geliştiricilerinin kullanıcıları daha uygun fiyatlı alternatif satış kanallarına yönlendirmesini engellediğini ve bu konuda Avrupa kurallarını ihlal ettiğini belirtti.

Google Play uygulamaları da inceleme altında

AB düzenlemelerine göre uygulama geliştiricileri, kullanıcıları kendi internet siteleri veya alternatif uygulama mağazalarındaki daha düşük fiyatlı tekliflerden ücretsiz şekilde haberdar edebilmeli ve bu kanallara yönlendirebilmeli.

Ancak Komisyon, Google'ın geliştiricilerin bu iletişimi kurmasını sınırlandırdığını, alternatif ödeme yöntemlerini tanıtmasını zorlaştırdığını ve bazı durumlarda DMA'nın izin verdiğinin üzerinde komisyon talep ettiğini savundu.

Avrupa Komisyonu, Google'ın söz konusu uygulamalarını 60 gün içinde değiştirmesini istedi. Aksi halde şirkete, küresel yıllık cirosunun yüzde 5'ine kadar ulaşabilecek günlük ek para cezaları uygulanabileceği uyarısında bulunuldu.

Google: Hizmetler kötüleşecek

Google ve Alphabet'in Küresel İlişkiler Başkanı ve Hukuk Direktörü Kent Walker, Brüksel'in kararına sert tepki gösterdi.

Walker, DMA'nın uygulanış biçiminin Avrupalı kullanıcıların günlük hayatta kullandığı hizmetleri olumsuz etkileyeceğini savunarak, "Kurallara uyabilmek için otel, uçuş ve restoranlara ilişkin anlık fiyat ve müsaitlik bilgileri gibi kullanıcıların değer verdiği bazı gerçek zamanlı arama özelliklerini kaldırmak zorunda kalabiliriz." ifadelerini kullandı.

Google Play tarafında da benzer değişikliklerin güvenliği zayıflatacağını öne süren Walker, düzenlemenin adil rekabet yaratmadığını ve ürünleri geliştirmek yerine kötüleştirdiğini söyledi.

Şirket, karara karşı hukuki yollara başvurabileceğinin de sinyalini verdi.

ABD: Ticarette belirsizlik yaratıyor

Karara Washington'dan da tepki geldi.

ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer, Avrupa Komisyonu'nun kararının ABD şirketleri açısından ciddi ticari belirsizlik oluşturduğunu belirtti. Greer, AB'nin ticaret ilişkilerinde istikrar ve öngörülebilirlik hedeflediğini savunmasına rağmen bu tür kararların Amerikan mal ve hizmet ihracatını olumsuz etkileyebileceğini söyledi.

Açıklama, son dönemde dijital düzenlemeler nedeniyle ABD ile Avrupa Birliği arasında artan ticari gerilimin yeni bir göstergesi olarak değerlendirildi.

İlk DMA cezası, ancak beklentilerin altında

890 milyon euroluk ceza, DMA kapsamında verilen ilk para cezası olmasına rağmen Brüksel'de tartışmaları da beraberinde getirdi.

Avrupa Parlamentosu'ndaki bazı milletvekilleri, Alphabet'in yıllık küresel cirosu dikkate alındığında cezanın oldukça düşük kaldığını savunuyor. Mevzuat kapsamında Komisyon'un teorik olarak şirketin küresel cirosunun yüzde 10'una kadar para cezası kesme yetkisi bulunurken, verilen ceza Alphabet'in yıllık gelirinin yalnızca yaklaşık yüzde 0,22'sine denk geliyor.

Avrupa Parlamentosu'nun Avrupa Halk Partisi (EPP) üyesi Andreas Schwab, Komisyon'un büyük teknoloji şirketlerine karşı yeterince kararlı davranmadığını belirterek, "Komisyon geri adım attı." değerlendirmesinde bulundu.

Trump iddiaları yeniden gündemde

Kararın ardından Brüksel'de, cezanın beklenenden düşük tutulmasında ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin olası baskısının etkili olup olmadığı yönünde tartışmalar da yeniden alevlendi.

Trump, seçim kampanyası döneminden itibaren Avrupa'nın Amerikan teknoloji şirketlerine yönelik dijital düzenlemelerini sık sık eleştirmiş ve bu uygulamaların sürmesi halinde Avrupa ülkelerine yönelik ilave gümrük tarifeleri uygulanabileceği uyarısında bulunmuştu. Haziran 2026'da ise ABD'li teknoloji şirketlerine dijital vergi uygulayan ülkelere yüzde 100'e varan ek gümrük vergisi getirebileceğini açıklamıştı.

Avrupa Komisyonu ise cezanın tamamen hukuki değerlendirmeler sonucunda belirlendiğini, siyasi baskıların karar üzerinde hiçbir etkisinin olmadığını savunuyor.

Dijital düzenlemelerde kritik dönüm noktası

Google'a verilen ceza, Avrupa Birliği'nin büyük teknoloji platformlarını daha sıkı denetlemeyi amaçlayan Dijital Piyasalar Yasası'nın ilk önemli uygulaması olarak görülüyor.

Pekin’den yaptırımlara karşı hamle

Çin Ticaret Bakanlığı, AB’nin son yaptırım paketi kapsamında Çin ana karası ve Hong Kong merkezli 14 şirketin ihracat kısıtlamaları listesine alınmasına karşılık aynı sayıda Avrupa şirketine ihracat kontrolü uygulandığını açıkladı.

Bakanlık, kararın "ulusal güvenliği ve ulusal çıkarları korumak" amacıyla alındığını belirterek, Çin menşeli çift kullanımlı ürünlerin söz konusu şirketlere satışının yasaklandığını bildirdi. Açıklamada, yalnızca Çinli ihracatçılar değil, Çin menşeli bu ürünleri üçüncü ülkeler üzerinden söz konusu şirketlere ulaştırabilecek yabancı kişi ve kuruluşların da yasak kapsamına girdiği ifade edildi. İstisnai durumlarda ise ihracat için özel izin başvurusu yapılabileceği kaydedildi.

Alman şirketleri de listede

Çin’in yaptırım listesinde Almanya’dan üç şirket bulunuyor. Bunlar, Düsseldorf merkezli savunma sanayi şirketi Rheinmetall, Duisburg merkezli kimyasal hammadde ticareti yapan Antraco Chemie-Handelsgesellschaft ve Kempten merkezli malzeme tedarikçisi Sindlhauser Materials.

Sindlhauser Materials, yarı iletken, sensör ve aydınlatma sanayilerinde kullanılan vakum kaplama malzemeleri, seramikler, tungsten, tantal ve molibden bileşenleri ile nadir toprak elementleri tedarik ediyor. Antraco Chemie ise uluslararası kimyasal hammadde ticaretinde faaliyet gösteriyor. Ancak Çin’in ihracat kontrollerinin bu şirketlerin hangi ürün veya ticari ilişkilerini doğrudan etkileyeceğine ilişkin ayrıntı paylaşılmadı.

Avrupa’nın farklı ülkelerinden şirketler de etkilendi

Çin’in listesinde Almanya’nın yanı sıra Fransa, İtalya, Polonya, Hollanda, Çekya, Bulgaristan ve Litvanya’dan şirket ve kuruluşlar da yer aldı.

Bunlar arasında İtalyan elektrik motoru üreticisi Lafert, Fransız insansız hava aracı geliştiricisi Cavok UAS, Çek kamyon üreticisi Tatra Trucks, Polonyalı elektronik ve optik teknolojileri şirketi Vigo Photonics ile Polonya’daki Wrocław Teknik Üniversitesi de bulunuyor.

AB’nin yaptırımlarının gerekçesi

AB üyesi ülkeler, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırıları nedeniyle kabul edilen 21. yaptırım paketi kapsamında toplam 51 şirket ve kuruluşu çift kullanımlı ürünler ile ileri teknoloji ihracatına yönelik kısıtlama listesine ekledi.

Bu kuruluşların 14’ü Çin ve Hong Kong merkezli. AB Konseyi, söz konusu şirketlerin Rusya’nın savunma sanayisini desteklediğini veya mevcut yaptırımların aşılmasına yardımcı olduğunu öne sürüyor. İddialar arasında mikroelektronik, bilgisayar kontrollü takım tezgâhları ve yarı iletken üretim ekipmanlarının tedarik zincirlerine katkı sağlanması da yer alıyor.

Pekin ise bu suçlamaları reddederek AB’nin kararını "kabul edilemez" olarak nitelendirdi ve aldığı karşı önlemlerin ulusal güvenliğin korunması ile uluslararası silahların yayılmasını önleme yükümlülükleri çerçevesinde uygulandığını savundu.

Brüksel: Çin’den açıklama isteyeceğiz

Avrupa Komisyonu, Çin’in aldığı kararın olası etkilerini değerlendirdiklerini açıkladı.

Komisyon Sözcüsü Paula Pinho, AB kurumlarının üye ülkeler ve etkilenen şirketlerle temas halinde olduğunu belirterek, "Çinli muhataplarımızdan açıklama isteyeceğiz. Öncelikle bu önlemlerin kapsamını ve etkilerini net biçimde anlamak istiyoruz." dedi.

İlk örnek değil

Çin, Avrupa merkezli şirketlere yönelik benzer ihracat kısıtlamalarını daha önce de uygulamıştı. Nisan ayında, aralarında Alman savunma elektroniği şirketi Hensoldt’un da bulunduğu yedi Avrupa savunma ve havacılık şirketi ihracat kontrol listesine alınmıştı. Pekin, o dönemde bu kararı şirketlerin Tayvan ile silah satışları ve askeri iş birliği faaliyetleri nedeniyle aldığını açıklamıştı.

Son adımla birlikte, Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle Batı ile Çin arasındaki yaptırım ve karşı yaptırım süreci yeni bir boyut kazanırken, teknoloji ve çift kullanımlı ürün ticaretine yönelik gerilim de daha da derinleşmiş oldu.

Münih'teki anma törenine Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier'in yanı sıra Bavyera Eyalet Meclisi Başkanı Ilse Aigner, Münih Büyükşehir Belediye Başkanı Dominik Krause, Bavyera Başbakanı Markus Söder, çok sayıda siyasetçi ile saldırıda yaşamını yitirenlerin aileleri ve yakınları katıldı.

Saldırının gerçekleştiği Olympia Alışveriş Merkezi önünde düzenlenen törende katledilen dokuz kişinin fotoğrafları sergilendi. Saat 17.51'de, saldırının başladığı dakikada kentte toplu taşıma araçları kısa süreliğine durdurularak saygı duruşunda bulunuldu.

Steinmeier: "Almanya göç geçmişi olan bir ülkedir"

Cumhurbaşkanı Steinmeier konuşmasında saldırının yalnızca ırkçı saldırıda hayatını kaybedenleri ve ailelerini değil, tüm Almanya'yı ilgilendirdiğini belirterek, ırkçılık ve antisemitizme karşı kararlı mücadele çağrısı yaptı.

"Kimse kökeni nedeniyle bir başkasından üstün değildir" diyen Steinmeier, Almanya'nın bir göç ülkesi olduğuna dikkat çekerek, "Artık şunu kabul edelim; sadece bazı insanların değil, bütün ülkemizin bir göç geçmişi var. Almanya göç geçmişine sahip bir ülkedir ve bu bizim kimliğimizin bir parçasıdır." ifadelerini kullandı.

Steinmeier, saldırının yıllarca "kişisel nedenli bir cinnet" olarak değerlendirilmesini de dolaylı biçimde eleştirerek, olayın sağ terör saldırısı olarak kabul edilmesinin çok geç gerçekleştiğini söyledi.

Cumhurbaşkanı ayrıca Hanau, Halle, NSU cinayetleri, Walter Lübcke suikastı ve 1980 Münih Oktoberfest saldırısını hatırlatarak, sağ terörün Almanya için hâlâ ciddi bir tehdit oluşturduğunu vurguladı.

Ailelerden sert eleştiri: "Artık açıklama değil, gerçeği istiyoruz"

Törenin en dikkat çekici bölümü ise ırkçı saldırıda yaşamını yitirenlerin yakınlarının konuşmaları oldu.

Aileler, saldırının üç yıldan fazla süre boyunca "ırkçı terör" yerine "amok" olarak nitelendirilmesini sert sözlerle eleştirerek, olayın tüm yönleriyle araştırılması için Bavyera Eyalet Parlamentosu'nda araştırma komisyonu kurulması taleplerini yineledi.

Selçuk Kılıç'ın annesi Yasemin Kılıç, konuşmasında duygusal ifadeler kullanırken devlet yetkililerine de seslendi.

"Artık kameralar önündeki güzel sözler bize yetmiyor. Bu saldırıyla ilgili bütün dosyaların açıklanmasını istiyoruz. Sayın Cumhurbaşkanı, burada artık aydınlatılmayı talep etmiyoruz; bunu talep etmenin ötesinde, hesap verilmesini istiyoruz." dedi.

Sevda Dağ'ın eşi Hacı Dağ da saldırının üzerinden on yıl geçmesine rağmen birçok sorunun hâlâ yanıtsız olduğunu belirterek, "Biz aileler gerçeğin tamamını öğrenmek istiyoruz." ifadelerini kullandı.

Dijamant Zabërgja'nın kız kardeşi Margareta Zabërgja ise Almanya'da göçmen kökenlilerin hâlâ tam anlamıyla kabul görmediğini belirterek, kardeşine hitaben, "Keşke ölümün bir şeyleri değiştirmiş olsaydı. Keşke bugün kimse kökeni nedeniyle korku yaşamasaydı." dedi.

"OEZ sağ terördü" vurgusu

Anma alanında kurbanların büyük fotoğrafları ve çiçekler yer alırken, sahnenin arkasına "Münih OEZ bir sağ terör saldırısıydı" yazılı büyük bir pankart asıldı.

Münih Büyükşehir Belediye Başkanı Dominik Krause de konuşmasında, toplumun sağ terörü açık biçimde adlandırmakta uzun süre zorlandığını belirterek, bunun değişmesi gerektiğini söyledi.

Önce "amok", sonra "ırkçı terör"

18 yaşındaki saldırgan, 22 Temmuz 2016'da Münih'teki Olympia Alışveriş Merkezi çevresinde dokuz kişiyi öldürdükten sonra intihar etmişti. Hayatını kaybedenlerin büyük bölümünün Türk, Yunan, Kosovalı, Arnavut ya da Roman kökenli olması dikkat çekmişti.

Saldırı ilk etapta kişisel nedenlerle gerçekleştirilen bir "amok" olarak değerlendirilmiş, ancak Bavyera Eyalet Kriminal Dairesi 2019 yılında olayın ırkçı ve aşırı sağcı saiklerle işlenmiş bir terör saldırısı olduğunu resmen kabul etmişti.

Irkçı saldırıda hayatını kaybedenler tek tek anıldı

Törende saldırıda yaşamını yitiren

• Armela Segashi
• Can Leyla
• Dijamant Zabërgja
• Guiliano Kollmann
• Hüseyin Dayıcık
• Roberto Rafael
• Sabine Sulaj
• Selçuk Kılıç
• Sevda Dağ

isimleri tek tek okunarak anıldı.

Kararlar, "anayasal düzene bağlılık" gerekçesiyle alınırken, uygulama Almanya'da seçim hakkı ve demokrasi tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı.

Aşağı Saksonya'da bu yıl yürürlüğe giren yeni seçim düzenlemesi kapsamında belediye başkanı ve kaymakam adaylarının, Almanya Anayasası'nda yer alan özgürlükçü demokratik temel düzene bağlılıkları seçim kurulları tarafından denetleniyor.

Bu kapsamda Friesland'da kaymakam adayı olmak isteyen AfD Federal Meclis Milletvekili Martin Sichert, Lüneburg'da kaymakam adayı Stephan Bothe ile Northeim ilçesine bağlı Nörten-Hardenberg'de belediye başkanlığına aday gösterilen Reinhild Goes seçimlere katılma hakkı elde edemedi.

İçişleri Bakanlığı: "Anayasaya bağlılık konusunda ciddi şüpheler var"

Aşağı Saksonya İçişleri Bakanlığı, söz konusu adayların Almanya'nın özgürlükçü demokratik anayasal düzenine bağlı kalacaklarına ilişkin ciddi şüpheler bulunduğunu belirterek seçim kurullarına olumsuz görüş bildirdi.

Kararların gerekçesinde, Aşağı Saksonya AfD teşkilatının Eyalet Anayasayı Koruma Teşkilatı tarafından "kesin aşırı sağcı oluşum" olarak sınıflandırılması ile adayların geçmişte yaptıkları açıklama ve sosyal medya paylaşımları da etkili oldu.

Özellikle 2017'den bu yana Federal Meclis milletvekilliği yapan Martin Sichert'in, Berlin Belediye Binası'na Gökkuşağı Bayrağı asılması üzerine sosyal medya platformu X'te yaptığı paylaşım da dosyada gerekçeler arasında gösterildi. Sichert paylaşımında, belediye binalarına belirli ideolojileri temsil eden bayrakların asılmasına karşı çıkarak yalnızca belediye, eyalet ve Almanya bayraklarının kullanılmasını savunmuştu.

Yeni seçim yasası ilk kez uygulanıyor

Nisan ayında kabul edilen yeni düzenlemeyle birlikte seçim kurulları, adayların anayasal düzene bağlılığı konusunda şüphe duymaları halinde belediye denetim makamlarından görüş isteyebiliyor. Bu makamlar da gerektiğinde Anayasayı Koruma Teşkilatı'nın değerlendirmelerine başvurabiliyor.

Son kararı ise yine bağımsız seçim kurulları veriyor.

Bu kapsamda yalnızca Sichert, Bothe ve Goes değil; Hannover Büyükşehir Belediye Başkanlığı için aday olan AfD Eyalet Milletvekili Jessica Schülke, Wilhelmshaven, Gifhorn, Fürstenau, Bersenbrück ve Artland'daki bazı AfD adayları da aynı inceleme sürecinden geçirildi.

Ancak Hannover'da toplanan seçim kurulu, Jessica Schülke'nin adaylığına izin verdi. Diğer bazı adaylarla ilgili kararların ise temmuz ayı sonuna kadar açıklanması bekleniyor.

AfD'li siyasetçilerden "Arka kapıdan parti yasağı mı?" tepkisi

AfD yönetimi uygulamayı sert sözlerle eleştirerek bunun "arka kapıdan parti yasağı" anlamına geldiğini savundu.

Parti yetkilileri, adaylıkların engellenmesine karşı hukuki mücadele başlatacaklarını açıkladı. Martin Sichert de kararın iptali için yargıya başvuracağını duyurdu.

Hukukçular ikiye bölündü

Kararlar hukuk çevrelerinde de tartışma yarattı.

Oldenburg Üniversitesi Kamu Hukuku Profesörü Volker Boehme-Neßler, Federal Anayasa Mahkemesi tarafından kapatılmamış bir siyasi partinin üyelerinin yalnızca parti üyelikleri nedeniyle adaylıktan mahrum bırakılmasının hukuken sorunlu olduğunu söyledi.

Boehme-Neßler, seçilme hakkının demokratik sistemin temel unsurlarından biri olduğunu, yasaklanmamış bir partinin üyelerine yönelik bu tür uygulamaların seçim özgürlüğünü zedeleyebileceğini ifade etti.

Buna karşılık Aşağı Saksonya Eyalet Meclisi'nde iktidardaki SPD'nin Grup Başkanı Stefan Politze, düzenlemenin yalnızca AfD'yi değil, anayasal düzene bağlı olmayan sağ ya da sol tüm aşırılık yanlılarını kapsadığını belirterek uygulamayı savundu.

Karar, Almanya genelinde emsal olabilir

Aşağı Saksonya'da uygulanan yeni sistem, Almanya'da ilk kez bu kapsamda hayata geçiriliyor.

Eyalet Seçim Müdürü Markus Steinmetz de adaylıkların reddedilmesinin seçilme hakkına müdahale anlamına geldiğini kabul etmekle birlikte, belediye başkanları ve kaymakamların kamu görevlisi statüsünde olmaları nedeniyle anayasal düzene bağlılık şartının hukuki bir zorunluluk olduğunu vurguladı.

13 Eylül'de yapılacak yerel seçimler öncesinde verilecek diğer kararların, yalnızca Aşağı Saksonya'daki seçimleri değil, Almanya genelinde benzer uygulamalara ilişkin hukuki tartışmaları da yakından etkilemesi bekleniyor.

Şirket yönetimi, öncelikle mağazaların bulunduğu binaların sahipleriyle kira bedelleri ve mağaza alanlarının yeniden düzenlenmesi konusunda görüşmeler yapacak. Taraflar arasında sürdürülebilir bir anlaşma sağlanamaması halinde ilgili şubelerin faaliyetlerine son verilebileceği ifade edildi. Bazı şehirlerde görüşmelerin başladığı, diğerlerinde ise kısa süre içinde başlayacağı bildirildi.

33 şube inceleme altında

Galeria'nın incelemeye aldığı mağazalar şu eyaletlerde bulunuyor:

• Baden-Württemberg: Freiburg (Europaplatz), Heilbronn, Mannheim, Offenburg, Singen
• Bavyera: Aschaffenburg, Bayreuth, Memmingen, Münih (Rotkreuzplatz), Würzburg
• Berlin: Alexanderplatz, Hermannplatz, Kurfürstendamm, Spandau
• Brandenburg: Potsdam
• Hamburg: Eimsbüttel
• Hessen: Bad Homburg, Limburg an der Lahn
• Mecklenburg-Vorpommern: Wismar
• Aşağı Saksonya: Braunschweig, Oldenburg
• Kuzey Ren-Vestfalya: Euskirchen, Kleve, Köln (Breite Straße, Hohe Straße, Nippes), Mülheim (Rhein-Ruhr Zentrum), Münster (Salzstraße)
• Rheinland-Pfalz: Bad Kreuznach, Koblenz, Mainz, Speyer
• Saksonya-Anhalt: Magdeburg

Şirketin Genel Müdürü Tilo Hellenbock, her mağazanın ayrı ayrı değerlendirileceğini belirterek, "Her bir şubeyi sonuçları peşinen belirlenmeden tek tek inceleyeceğiz." açıklamasını yaptı. Nihai kararların ne zaman verileceğine ilişkin ise henüz bir takvim paylaşılmadı.

Diğer şubeler de masada

Galeria, yalnızca risk altındaki 33 mağaza için değil, kalan 50 şubesi için de mülk sahipleriyle kira koşullarının yeniden gözden geçirilmesine yönelik görüşmeler yürütmeyi planlıyor. Şirket ayrıca bazı mağazaların daha uygun binalara taşınmasını ve belirli bölgelerde yeni mağazalar açılmasını da değerlendiriyor.

160 milyon euroluk kredi

Ekonomik sıkıntılar yaşayan Galeria, kısa süre önce ABD merkezli yatırım şirketi Gordon Brothers tarafından sağlanan 160 milyon euroya kadar yeni bir kredi finansmanı anlaşması yaptı. Ancak bu finansman, şirketin hazırladığı yeniden yapılandırma planının uygulanması şartına bağlandı. Söz konusu planın ise yeni mağaza kapatmalarını da içerdiği belirtiliyor.

Haziran ayında kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, o dönemde faaliyet gösteren 83 mağazadan yaklaşık 30'u zaten riskli olarak değerlendiriliyordu.

Kira borçları da gündemde

Yeni finansmanın bir bölümünün, Galeria'nın önceki dönem yatırımcılarından Bain Capital'e olan kredi borcunun kapatılması ve biriken kira borçlarının ödenmesi için kullanılacağı bildirildi.

Son aylarda çok sayıda mülk sahibi, kiraların ya hiç ödenmediğini ya da eksik yatırıldığını açıklamıştı. Galeria ise likidite dalgalanmaları nedeniyle bazı kira ödemelerinin ertelendiğini doğruladı.

Üçüncü iflasın ardından yeni kriz

Yaklaşık 12 bin kişiye istihdam sağlayan Galeria, 2024 yılının başında son dört yıl içinde üçüncü kez iflas başvurusunda bulunmuştu. Şirketin mali krizinde, eski ana hissedarı olan Avusturyalı Signa Grubu'nun çöküşü belirleyici rol oynamıştı.

2024 yazında dokuz mağazasını kapatan Galeria, bugün ABD'li yatırım şirketi NRDC Equity Partners ile Alman iş insanı Bernd Beetz ortaklığında faaliyet gösteriyor.

Sendikadan tepki

Birleşik Hizmet Sendikası (ver.di), yeni inceleme sürecine tepki gösterdi. Sendika yönetimi, çalışanların bir kez daha belirsizlik içinde bırakıldığını belirterek, şirket yönetiminin hâlâ ikna edici ve sürdürülebilir bir gelecek planı ortaya koyamadığını savundu. Ver.di, 33 şubenin korunmasını ve çalışanlara en kısa sürede net bilgi verilmesini istedi.

Wismar'dan iyimser açıklama

İnceleme listesinde yer alan Wismar kentinin Belediye Başkanı Frank Junge ise mağazanın geleceği konusunda iyimser olduğunu söyledi. Şubenin bugüne kadar kârlı çalıştığını belirten Junge, Wismar'daki mağazanın Karstadt'ın tarihî kökenini oluşturması nedeniyle sembolik bir öneme de sahip olduğunu ifade etti. Belediye Başkanı ayrıca, eyalet hükümetine pazar günü mağazaların açılmasına ilişkin yasal düzenlemelerin hızla netleştirilmesi çağrısında bulundu.

Demokrasi, göç ve kültürel çeşitlilik konularını farklı yönleriyle ele alan eser, akademi, siyaset, eğitim ve kültür dünyasından önemli isimleri bir araya getiriyor.

Kitabın önsözünü, sosyal danışman kökenli Münster Büyükşehir Belediye Başkanı Tilman Fuchs yazdı. Eserde Molla Demirel’in yanı sıra Prof. Dr. Kemal Bozay, PD Dr. habil. Hıdır Çelik, Prof. Dr. Wolfgang Gieler, Dr. İbrahim Kızılgöz, Prof. Dr. Ingrid Artus, Selin Aktaş, Hanna Wanke, Dr. phil. Nicolas Koj, Prof. Dr. Norbert Kersting, Medya Mustafa, Prof. Dr. Johannes Nathschläger, Dr. phil. Natalie Powroznik, Münster Üniversitesi Kültür Merkezi Başkanı Joachim Sommer, Prof. Dr. phil. Kulkanti Barboza, Yazar Öğretmen Barbara Wenders, Dr. Reinhard Stähling ve Prof. Dr. Ingo Stamm’ın makaleleri yer alıyor.

Kitapta, göçle birlikte çeşitlenen toplumlarda demokrasinin nasıl daha kapsayıcı hâle getirilebileceği farklı bakış açılarıyla değerlendiriliyor. Katılım, aidiyet, eşitlik ve toplumsal tanınma gibi temel kavramlar; 1970'li yıllardaki göçmen kadın işçilerin grevlerinden günümüzdeki yabancılar danışma kurullarına, okul demokrasisinden sosyal yenilik çalışmalarına kadar uzanan örneklerle ele alınıyor.

Kitabın temel mesajı ise, demokrasinin yalnızca seçimlerden ibaret olmadığı; toplumdaki herkesin eşit haklarla yönetime katılabildiği ve kendisini ait hissedebildiği ölçüde güç kazanacağı düşüncesi etrafında şekilleniyor.

Yazar Molla Demirel bu yaklaşımı şu sözlerle ifade ediyor:

"Bir toplumun gerçek gücü, farklılıklarıyla nasıl başa çıktığıyla ortaya çıkar."

Kitap, farklı kültürlerin bir arada yaşadığı toplumlarda ortak yaşamın nasıl güçlendirilebileceği, eşitlik ilkesinin günlük yaşamda neden her zaman karşılık bulmadığı ve dil, eğitim ile kültürel çeşitliliğin demokratik yaşam üzerindeki etkileri gibi önemli sorulara bilimsel ve toplumsal perspektiften yanıt arıyor.

Demokrasi, göç ve toplumsal uyum alanlarında çalışan araştırmacılar, eğitimciler, siyasetçiler ve konuya ilgi duyan okurlar için önemli bir kaynak niteliği taşıyan kitabın satışından elde edilecek gelirin tamamı Enternasyonal Çocuk Oyuncakları Müzesi'ne bağışlanacak.

Kitabı edinme adresi:

Free Peen Verlag, Camminer Str. 34, 53119 Bonn, Email: info@freepenverlag.de.

ISBN: 978-3-910806-07-8

Veya

İnternationales Kinderspielzeugsmuzeum Münster, Verspoel 7 -8, 48143 Münster

Tel: 0049 251 666377, E- Mail: IKmuenster@gmx.de, kaktus.ms@gmx.de

Özel, Ankara'da yaptığı konuşmada bugün il başkanlarıyla bir araya geleceklerini, ardından Parti Meclisi'ni toplayarak yeni partiyi kuracaklarını açıkladı. 51 yaşındaki siyasetçi, kurulacak partinin sosyal demokrat çizgide olacağını ve Cumhuriyet'in kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ün ilkelerini temel alacağını söyledi.

"Kaçınılmaz hale gelen hüzünlü bir vedanın eşiğindeyiz" diyen Özel, "İçimizde yeni bir başlangıcın sarsılmaz umudunu taşıyoruz" ifadelerini kullandı. Yeni partinin ismi ve kadrosuna ilişkin ayrıntılar ise henüz açıklanmadı.

Financial Times: "Erdoğan için ciddi tehdit olabilir"

İngiliz Financial Times, haberi "Türk muhalefet lideri Erdoğan'a meydan okumak için yeni bir parti kuruyor" başlığıyla yayımladı.

Gazete, Özel'in girişimini "Türkiye siyasetini yeniden şekillendirebilecek cesur bir hamle" olarak nitelendirirken, yeni partinin parçalanmış muhalefeti yeniden toparlayabileceği, iktidardan memnun olmayan seçmenleri harekete geçirebileceği ve 2028 Cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan için ciddi bir rakibe dönüşebileceği değerlendirmesinde bulundu.

FT, İstanbul Politik Araştırmalar Enstitüsü (İstanPol) Eş Direktörü Seren Selvin Korkmaz'ın, "Türkiye siyasi tarihinde bir kırılma noktası yaşanıyor. Eğer toplumun beklentilerini karşılayabilirse Özel'in yeni partisinin önemli bir potansiyeli var. Muhalefet açısından büyük bir çıkmaz büyük bir fırsata dönüşebilir" sözlerine de yer verdi.

Haberde ayrıca bazı kamuoyu araştırmalarına göre bugün seçim yapılması halinde Özel'in kuracağı partinin AKP'nin önünde göründüğü değerlendirmesi yer verildi.

Reuters: "Muhalefetteki bölünme Erdoğan'ın hesabını etkileyebilir"

Reuters ise gelişmeyi "Türkiye'nin muhalefet lideri Erdoğan'a meydan okumak için yeni parti kuracak" başlığıyla duyurdu.

Ajans, yeni partinin CHP'den önemli sayıda milletvekilini bünyesine katmasının beklendiğini belirtirken, bunun muhalefet içindeki dengeleri yeniden şekillendireceğini yazdı.

Reuters'ın analizinde, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın yeniden aday olabilmesi için seçimlerin normal takvimden önce yapılması ve TBMM'de en az 360 milletvekilinin desteğinin gerektiği hatırlatıldı. Ajansa göre CHP'deki olası milletvekili geçişleri, erken seçim ve anayasa değişikliği hesaplarını doğrudan etkileyebilir.

Haberde ayrıca DEM Parti'nin olası rolü ve yeni Meclis aritmetiğine ilişkin senaryolar da değerlendirildi.

Reuters'ın görüştüğü Gezici Araştırma Başkanı Murat Gezici ise, yeni partinin ancak toplumda çok güçlü bir karşılık bulması halinde mevcut siyasi dengeyi değiştirebileceğini, kısa ve orta vadede ise oluşacak tablonun iktidarın lehine sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

AP: "Türkiye'yi yönetme yürüyüşü"

Associated Press, Özel'in konuşmasına geniş yer ayırdı.

Ajans, Özel'in yeni parti girişimini "Türkiye'yi yönetme yürüyüşünün kararlı adımları" olarak tanımladığını aktarırken, çok sayıda CHP milletvekilinin yeni oluşuma katılmasının beklendiğini ve yeni partinin kısa sürede parlamentonun ana muhalefet partisi olabileceğini yazdı.

AP ayrıca CHP'nin Özgür Özel liderliğinde 2024 yerel seçimlerinde İstanbul ve Ankara başta olmak üzere önemli başarılar elde ettiğini hatırlattı.

DW: "CHP'de tarihi kopuş"

Alman kamu yayıncısı Deutsche Welle ise gelişmeyi "CHP'de tarihi kopuş" başlığıyla duyurdu.

DW, Özel'in görevden alınmasının ardından yeni bir siyasi hareket başlatma kararı aldığını aktarırken, kurulacak partinin sosyal demokrat kimliğe sahip olacağını ve Atatürk'ün ilkelerini esas alacağını vurguladı.

Haberde, çok sayıda CHP milletvekilinin yeni partiye geçmesinin beklendiği, bu durumda yeni oluşumun bir anda Meclis'in en büyük muhalefet partisi haline gelebileceği değerlendirmesi yapıldı.

DW ayrıca, CHP'nin 2024 yerel seçimlerindeki başarısının ardından muhalefetin yargı baskısıyla karşı karşıya kaldığını, Ekrem İmamoğlu dahil çok sayıda muhalefet siyasetçisi ve belediye başkanının cezaevinde bulunduğunu hatırlattı.

Spiegel: "CHP üzerindeki baskının sonucu"

Alman Der Spiegel dergisi ise Özel'in kararını, CHP üzerindeki yargı baskısının bir sonucu olarak değerlendirdi.

Dergi, Ankara'daki mahkemenin Mayıs ayında 2023 CHP Kurultayı'nı usulsüzlük iddiasıyla iptal ederek Özgür Özel'i görevden uzaklaştırdığını, yerine geçici olarak Kemal Kılıçdaroğlu'nun getirildiğini hatırlattı.

Haberde, Özel'in mahkeme kararına karşı düzenlenen protestoların öncülüğünü yaptığı, hükümeti yargıya müdahale etmekle suçladığı, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ise yaşananları CHP'nin iç meselesi olarak değerlendirdiği aktarıldı.

Gözler yeni partiye çevrildi

Uluslararası basındaki ortak değerlendirme, Özgür Özel'in kuracağı partinin yalnızca CHP'nin geleceğini değil, Türkiye'deki muhalefetin yapısını ve Meclis'teki siyasi dengeleri de önemli ölçüde etkileyebileceği yönünde oldu.

Önümüzdeki günlerde yeni partinin adı, kurucu kadrosu ve CHP'den yeni oluşuma katılacak milletvekillerinin sayısının (şu ana kadar 84 milletvekili) netleşmesi beklenirken, bu sürecin hem muhalefetin geleceği hem de Türkiye'nin seçim gündemi açısından belirleyici olacağı değerlendiriliyor.

Süheyla KAPLAN

Frankfurt'taki son yerel seçim kampanyası sırasında dikkat çeken birçok ilginç olay yaşandı. Bunlardan biri de, seçimlere katılabilmek için gerekli destek imzalarını sunan "Frankfurt Sozial" listesiydi. Seçime katılabilmek için en az 186 destek imzası gerekirken, liste 700 imza teslim etmişti. Ancak kısa süre sonra bu imzaların bir kısmının, bazıları yaklaşık 10 yıl önce hayatını kaybetmiş kişilere ait olduğu ortaya çıktı.

Bunun üzerine savcılık, Ocak ayı ortasında resmî belgede sahtecilik ve seçim sahteciliği şüphesiyle soruşturma başlattı. Polis, isimleri imza listelerinde bulunan çok sayıda kişinin evine giderek ifade aldı. "Frankfurt Sozial"e göre yüzlerce kişi ziyaret edildi.

"Frankfurt Sozial"a kasıtlı olarak zarar mı verilmek istendi?

Polis daha önce, imzaların teslim edilmesinden sorumlu olan seçim listesinin yetkili temsilcisinin evinde de arama yapmış ve onun hakkında da soruşturma başlatmıştı.

"Frankfurt Sozial" buna tepki göstererek, kendilerine üçüncü kişiler tarafından sabotaj yapıldığı gerekçesiyle faili meçhul kişiler hakkında suç duyurusunda bulundu.

Şimdi ortaya çıkan gelişmeler, bu şüphenin doğru olabileceğini gösteriyor.

Yeni iddiaya göre, sahte imzalar, Frankfurt'taki büyük bir sosyal hizmet kuruluşunda yaşlıların kişisel verilerine erişimi bulunan bazı kişiler tarafından hazırlanmış olabilir. Destek imza formları partilerden veya internetten kolayca temin edilebiliyor.

"Frankfurt Sozial" yaptığı açıklamada şu iddiaya yer verdi:

"Bu kişilerin ayrıca Türkiye'deki AKP'ye yakın bir oluşumla da yakın siyasi bağlantıları bulunmaktadır."

Haberde, AKP'nin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın iktidardaki muhafazakâr parti olduğu belirtiliyor ve şu soru gündeme getiriliyor:

"Göçmenlerin, özellikle de Türk kökenlilerin yoğun olarak yer aldığı bu seçim listesinin belediye meclisine girmesini engellemek amacıyla kasıtlı olarak zarar verilmek mi istendi?"

Savcılık ne diyor?

Frankfurt Savcılığı, şüphelilerin gerçekten AKP'ye yakın bir kuruluşla bağlantılı olup olmadığını ne doğruladı ne de yalanladı.

Ancak savcılık, 12 Nisan'da, Frankfurt'ta yaşlı ve engelli bakım hizmeti veren bir sosyal yardım kuruluşunun çalışanlarına yönelik ev ve iş yeri aramaları yapıldığını doğruladı.

Ev acil çağrı sistemi verileri kullanılmış olabilir

Başsavcı Dominik Mies'in açıklamasına göre:

• Kuruluşun işlettiği ev acil çağrı sistemi (Hausnotruf) kullanıcılarına ait kişisel verilerin izinsiz kullanıldığı,
• Bu kişilerin imzalarının sahte olarak atıldığı,
• Bu şekilde seçim listesi için onlarca sahte destek formu oluşturulduğu şüphesi bulunuyor.

Bu kişilerden dördü, imzaların atıldığı iddia edilen tarihte zaten hayatını kaybetmişti. Ancak şüphelilerin eski veri kullandıkları için bunu fark etmedikleri düşünülüyor. Bu durum, "Frankfurt Sozial"a kasıtlı zarar verme iddiasıyla tam olarak örtüşmeyebilir.

Ayrıca aynı kuruluşa bağlı başka bir bakım merkezinde de, imza atabilecek fiziksel veya zihinsel durumda olmayan bazı kişilerin adına sahte imzalar atıldığı şüphesi bulunuyor.

Soruşturmadaki tüm şüphelilerin söz konusu sosyal hizmet kuruluşunun çalışanları olduğu belirtildi.

"Frankfurt Sozial" hakkında suç unsuru bulunamadı

Savcılık şu açıklamayı yaptı:

"Şu ana kadar elde edilen delillere göre, seçim ittifakının diğer temsilcilerinin bu suçlara veya seçimlerle ilgili başka herhangi bir manipülasyona karıştığını gösteren hiçbir bulgu bulunmamaktadır."

Bu nedenle seçim listesinin başka hiçbir temsilcisi hakkında soruşturma yürütülmüyor.

Feldmann: 'Büyük bir memnuniyet duyuyoruz'

"Frankfurt Sozial", soruşturmalar nedeniyle kamuoyunda sanki seçim listesinin suç işlemiş gibi bir algı oluştuğunu, bunun da seçimlerde başarısız olmalarına katkıda bulunduğunu savundu.

Savcılık ise basına yapılan açıklamaların yalnızca gazetecilerin sorularına verilen yasal cevaplardan ibaret olduğunu ve hiçbir zaman "Frankfurt Sozial"un kendisi hakkında soruşturma yürütüldüğünü söylemediklerini özellikle vurguladı.

Eski Frankfurt Belediye Başkanı Peter Feldmann ise yaptığı açıklamada, hem kendisinin hem de seçim ittifakının bu gelişmelerden dolayı "büyük bir memnuniyet" duyduğunu ifade etti.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un uzun süredir desteklediği yasa ile ülkede "dijital reşitlik yaşı" 15 olarak belirlendi. Macron, parlamentodaki oylamanın ardından yaptığı açıklamada, yeni kuralların yaz tatilinin ardından başlayacak eğitim-öğretim yılıyla birlikte yürürlüğe girmesini hedeflediklerini söyledi.

Yeni hesaplar 1 Eylül'de, mevcut hesaplar 2027'de denetlenecek

Hükümetin planına göre, 1 Eylül 2026'dan itibaren 15 yaşın altındaki çocuklar yeni sosyal medya hesabı açamayacak. Halihazırda sosyal medya hesabı bulunan 15 yaş altı kullanıcılar için ise platformlara dört aylık geçiş süresi tanınacak. Bu sürenin sonunda, 1 Ocak 2027 itibarıyla mevcut hesaplar da yaş doğrulama sisteminden geçirilecek ve kurallara uymayan hesaplar kapatılabilecek.

Süheyla KAPLAN

Aşağı Saksonya Adalet Bakanlığı'nın açıklamasına göre, "Mahkûmun vücut sıcaklığı o sırada artık yoktu." Resmî açıklamada ölüm nedeni "boğularak (ası yoluyla) ölüm" olarak belirtildi.

Ancak en önemli soru yanıtsız kaldı: 45 yaşındaki zanlı bunu nasıl başardı? Neden uzun süre fark edilmedi? Neden daha sıkı gözetim altında değildi?

İntihar beklenmedik değildi

Almanya doğumlu Türk vatandaşı olan Fatih Khan G.'nin intiharı tamamen sürpriz değildi. Spiegel'in edindiği bilgilere göre, 29 Haziran'da Aşağı Saksonya'nın Stade kentindeki Gençlik Dairesi'nde altı kişiyi öldürdükten sonra yakalanan zanlı, aslında kendisini de silahla vurmak istediğini ancak cephanesinin kalmadığını söylemişti.

Şimdi ise cezaevindeki hücresinde, Spiegel'in haberine göre bir üst giysi kullanarak kendini asarak yaşamına son verdi. Hücrenin kamerayla izlenip izlenmediği ise devam eden soruşturmanın konusu.

Yargılama artık yapılmayacak

Bu intiharın soruşturma ve mağdur yakınları açısından ciddi sonuçları var. Savcılığa göre zanlı, Gençlik Dairesi'nde velayet görüşmesi için bir araya gelen dört kadın ve iki erkeği Beretta marka tabancasıyla öldürmüştü. Toplantı, dört aylık kızının velayetiyle ilgiliydi.

Olay deneyimli polisleri bile dehşete düşürdü. Soruşturmayı bilen kişilerin aktardığına göre Fatih Khan G., silahının şarjörünü tamamen boşalttı, ardından cebindeki mermilerle yeniden doldurarak ateş etmeye devam etti.

Artık hiçbir mahkeme olayın tüm ayrıntılarını değerlendiremeyecek. Çünkü zanlı öldüğü için hakkında dava açılamayacak.

Stade Savcılığı sözcüsü Julia Pirk, "Ölmüş bir şüpheli hakkında ceza soruşturması yürütülemez." dedi. Ancak olayın diğer yönleri araştırılmaya devam edecek. Özellikle olası diğer şüpheliler bakımından soruşturma sürecek. Basında yer alan haberlere göre zanlının partneri ve kaçış aracını kullanan kadın hakkında da soruşturma yürütülüyor.

Yakınların yeniden travma yaşamasından endişe ediliyor

Aşağı Saksonya Eyaleti Mağdur Hakları Temsilcisi Thomas Pfleiderer, "Şok oldum, derinden üzüldüm. Mağdur yakınları da muhtemelen aynı duyguları yaşıyordur." dedi.

Olayın üzerinden henüz üç hafta geçtiğini belirten Pfleiderer, zanlının intiharının yakınlarda yeniden travmaya (retravmatizasyon) yol açabileceğini söyledi.

Mahkeme süreci artık olmayacağı için yakınlar, mahkeme önünde yaşadıkları acıları ve olayın ailelerini nasıl etkilediğini anlatma fırsatını da kaybetmiş oldu.

Yetkililer, olaydan birkaç gün sonra tüm mağdur yakınlarına ulaşıldığını ve psikolojik destek teklif edildiğini açıkladı. Psikoterapistler gerekirse danışmanlık ve destek vermeye hazır bekliyor.

Cezaevi gerekli önlemleri aldı mı?

Fatih Khan G.'nin daha önce intihar etmek istediğini söylemiş olması nedeniyle şu soru gündeme geldi:

Aşağı Saksonya Eyalet Meclisi'ndeki CDU'lu siyasetçi Carina Hermann, ölümün tüm yönleriyle araştırılmasını istedi. Hermann'a göre, "Akut intihar riski taşıyan bir tutuklu 24 saat gözetim altında tutulmalıydı."

Adalet Bakanlığı da olayın nedenlerinin araştırıldığını açıkladı.

Aşağı Saksonya'nın tutukluluk yönetmeliğine göre, intihar riski bulunan tutuklular için şu önlemler alınabiliyor:

• Daha sık hücre ve eşya araması yapılması,
• Gece boyunca özel gözetim altında tutulması,
• Gerekirse hücrenin sürekli aydınlatılması,
• İntiharda kullanılabilecek giysi veya eşyaların alınması,
• Güvenilir başka bir mahkûmla aynı hücreye yerleştirilmesi,
• Özel güvenlikli hücreye alınması,
• Gerekli görülürse kendisine zarar vermesini önlemek amacıyla kelepçe uygulanması.

Şimdi soruşturma, bu önlemlerin Fatih Khan G. için uygulanıp uygulanmadığını araştırıyor.

Cezaevlerinde intihar oranı yüksek

Yaklaşık 30 yıldır cezaevlerinde çalışan adli psikiyatrist Stefan Orlob, olayın ayrıntılarını bilmediğini ancak standart intihar önlemlerinin büyük ihtimalle uygulanmış olduğunu düşündüğünü söyledi.

Orlob'a göre, gerçekten intihar etmeye kararlı bir kişiyi bunu yapmaktan sürekli olarak alıkoymak son derece zordur. Kendisinin bildiği vakalarda bazı mahkûmlar tuvalet kâğıdıyla boğularak ya da giysi veya yatak örtüsünü boyunlarına dolayarak dizlerinin üzerine düşmek suretiyle intihar etmişlerdir.

Orlob ayrıca Almanya'daki cezaevlerinde intihar oranının toplum geneline göre yaklaşık beş kat daha yüksek olduğunu belirtti. Özellikle tutukluluğun ilk döneminde, ağır ceza alma ihtimali bulunan ilk kez suç işleyen kişilerde risk oldukça yüksektir.

Bunun yanında, farklı bir kültürel geçmişe sahip olup Almanya'da suç işleyen ve Alman cezaevlerinde bulunan kişilerde de; dışlanma, tehdit, sınır dışı edilme veya ülkelerine iade edilme korkusu nedeniyle intihar riskinin artabileceğini ifade etti.

Olayın arka planı: Velayet anlaşmazlığı

29 Haziran'daki saldırının öncesinde şiddetli bir velayet anlaşmazlığı yaşanıyordu.

Çiftin dört aylık bebeğinde doğumdan yaklaşık bir ay sonra doktorlar ciddi yaralanmalar tespit etti. 12 Nisan'da bebek Hannover Tıp Fakültesi Hastanesi'ne kaldırıldı.

Savcılığa göre bu yaralanmalar sarsılmış bebek sendromuna (Shaken Baby Syndrome) işaret ediyor olabilir. Bunun üzerine baba Fatih Khan G. ve 34 yaşındaki anne hakkında "korunmaya muhtaç kişiye ağır kötü muamele" suçlamasıyla soruşturma başlatıldı.

Bebek ameliyat edildi. Fatih Khan G.'nin 22 Nisan'da hastane doktorlarını tehdit ettiği de iddia ediliyor.

Nisan ayının sonunda polis, çiftin evinde arama yaptı; zanlının cep telefonu ve bazı tıbbi belgeler incelendi.

Neustadt am Rübenberge Sulh Mahkemesi, annenin ve bebeğin Stade'de koruma altına alınmasına ve anne ile babanın velayet haklarının bir kısmının geçici olarak kaldırılmasına karar verdi.

Fatih Khan G. bu karara itiraz etti. İtiraz için son görüş bildirme tarihi 29 Haziran, yani saldırının gerçekleştiği gündü.

Süheyla KAPLAN

Alman Halk Eğitim Merkezleri Birliği (DVV), bu bütçeyle entegrasyon kurslarının ne bu yıl ne de gelecek yıl yeterli şekilde finanse edilemeyeceğini açıkladı. Birlik Direktörü Julia von Westerholt, hükümetin verdiği entegrasyona yatırım sözünü yerine getirmediğini ve bütçe kesintileriyle başarılı bir entegrasyon aracını sistemli şekilde zayıflattığını söyledi.

Eleştirmenlere göre kesintiler, göçmenlerin Almanca öğrenmesini ve iş piyasasına hızlı katılımını zorlaştıracak, toplumsal uyumu olumsuz etkileyecek ve Almanya’daki nitelikli iş gücü açığını büyütecektir.

SPD milletvekili Hakan Demir, entegrasyon kurslarının yeterli finansmanının hem SPD’nin hem de koalisyon ortağı CDU/CSU’nun ortak hedefi olduğunu belirterek, bütçe görüşmeleri sırasında ek kaynak sağlamak için mücadele edeceklerini açıkladı. İçişleri Bakanlığı ise gelecek yıl kullanılmayan bütçe kalemlerinden ek kaynak aktarılabileceğini, ancak bunun kalıcı bir çözüm olmadığını ifade etti.

Muhalefetteki Yeşiller Partisi de bütçe kesintilerini eleştirerek, binlerce kişinin Almanca öğrenme fırsatından mahrum kalacağını savundu.

Yaklaşık 20 yıl önce başlatılan entegrasyon kurslarına bugüne kadar 4 milyon civarında kişi katıldı. Araştırmalar, bu kursların mültecilerin iş bulma ve topluma uyum sağlama sürecine önemli katkı sağladığını göstermektedir.

Bunun yanında hükümet, sığınmacılara yönelik bağımsız danışmanlık hizmetlerinin bütçesini de önemli ölçüde azaltmayı planlarken, gönüllü geri dönüş programlarına ayrılan mali desteği artırmayı hedeflemektedir.

12 Eylül sonrasında farklı devrimci örgüt davalarında yaklaşık 2 bin 480 siyasi tutukluyu savunan Barlas, yıllar boyunca verdiği söyleşilerde darbe döneminde yaşanan ağır hak ihlallerini ve işkenceleri ayrıntılarıyla anlatmıştı.

Darbe sürecini değerlendirirken, "Diyarbakır'da, Malatya'da, Metris'te yaşananlar zulümdü." diyen Barlas, cezaevlerinde gördüğü uygulamaların hafızasından hiç silinmediğini vurgulamıştı. Özellikle Diyarbakır Cezaevi'nde zincirli ve prangalı tutuklulara tanık olduğunu belirten Barlas, Metris Cezaevi'nde de benzer yöntemlerin uygulanmaya çalışıldığını ifade etmişti.

12 Eylül sabahını da anlatan Barlas, darbeyi Boğaz'da denizaltıları gördükten sonra komşusunun haber vermesiyle öğrendiğini, radyoyu açtığında ise Hasan Mutlucan'ın marşlarının çaldığını söylemişti.

Barlas, savunduğu devrimci tutsaklar için ise, "Emperyalizme karşı emekten yana daha güzel bir ülke yaratmak için gencecik insanlar kendilerini feda ettiler. Bir devrim hayalleri vardı." sözlerini kullanmış, idam edilen müvekkilleri Ahmet Soner ve Kadir Tandoğan'ın yaşamı boyunca taşıdığı en büyük acılardan biri olduğunu dile getirmişti.

İnsan Hakları Derneği'nin kuruluşunu da hayatının en önemli mücadele alanlarından biri olarak gören Barlas, o dönemi şu sözlerle değerlendirmişti:

"Ben de İHD'nin kurucu üyesiyim. O zorlu süreçte çok önemliydi. İnsan hakları ihlallerine karşı tek örgüttü. İşkenceye karşı ve hukuk ilkelerinin savunulması konusunda çok önemli bir işlev gördü. Benim için her zaman özel bir yeri vardı."

Nebi Barlas, yalnızca üstlendiği davalarla değil, 12 Eylül döneminde hukukun üstünlüğü ve insan hakları mücadelesine yaptığı katkılarla da Türkiye'nin yakın siyasi tarihine iz bırakan hukukçular arasında yer aldı.

Süheyla KAPLAN

Hamburg Anayasayı Koruma Dairesi Başkanı Torsten Voß, bu yapıların yardım faaliyetleri, gençlik çalışmaları ve eğitim projeleri aracılığıyla toplum içinde güven oluşturmayı hedeflediğini belirtti. Voß’a göre amaç, uzun vadede demokratik kurumlar üzerinde nüfuz kazanmak.

Federal İçişleri Bakanlığı Parlamento Devlet Sekreteri Christoph de Vries ise, şiddete başvurmayan İslamcı örgütlerin de demokratik düzen açısından ciddi bir tehdit oluşturabileceğini ifade etti. De Vries, siyasetçileri bu tür yapılarla temas konusunda dikkatli olmaya çağırdı.

Haberde ayrıca, daha önce faaliyetleri yasaklanan Hamburg İslam Merkezi’nin (IZH) ve İmam Ali Camii’nin yıllardır Alman güvenlik makamlarının takibinde olduğu hatırlatıldı.

Kamu görevlilerine güvenlik soruşturması

Hamburg Eyaleti, kamu hizmetine alınacak adaylar için anayasal düzene bağlılık incelemesini genişletme kararı aldı. Yeni uygulamayla, Verfassungsschutz’un elindeki aşırılık yanlısı faaliyetlere ilişkin bilgiler, işe alım sürecinde ilgili kurumlarla paylaşılabilecek.

Hamburg İçişleri Senatörü Andy Grote, son yıllarda özellikle okullarda görev yapan bazı kişiler hakkında işe alındıktan sonra aşırılık yanlısı bağlantılar tespit edildiğini belirterek, yeni uygulamanın demokratik kurumları korumayı amaçladığını söyledi.

Hamburg, Müslüman Kardeşler gibi İslamcı örgütlerin siyasi kurumlara uzun vadeli ve gizli şekilde sızma girişimlerine karşı uyarıda bulunuyor.

Yetkililere göre bu yapılar, aşırılık yanlısı görüşlerini kamuoyunda ılımlı ve ölçülü bir görünümün arkasına gizliyor.

Bu tür risklerin önüne geçmek amacıyla, özellikle okullarda yaşanan bazı vakaların ardından, kamu hizmetine alınacak adaylar gelecekte anayasal düzene bağlılık açısından güvenlik soruşturmasından geçirilecek.

ABD'nin New Jersey eyaletindeki MetLife Stadyumu'nda oynanan finalde normal süre 0-0 sona erdi.

Büyük çekişmeye sahne olan karşılaşmada kupayı belirleyen gol, uzatma dakikalarında geldi.

İspanya'ya şampiyonluğu getiren golü 106. dakikada Ferran Torres kaydetti. Arjantin ise uzatmalara 10 kişi girdi. Enzo Fernandez, 90+3. dakikada gördüğü ikinci sarı kartın ardından kırmızı kartla oyun dışında kaldı.

Bu sonuçla İspanya, 2010 Güney Afrika Dünya Kupası'nın ardından tarihinde ikinci kez futbolun en büyük kupasını müzesine götürdü.

İspanyol basını: "Yeniden dünyanın kralıyız"

Şampiyonluğun ardından İspanya basını tarihi zaferi coşkulu manşetlerle duyurdu.

AS gazetesi, "İlkindeki gibi! Güzeldi, adildi. New Jersey'e futbolu yıkmaya değil, inşa etmeye gelenler ödüllendirildi." ifadelerini kullandı.

Mundo Deportivo, "İspanya dünya şampiyonu. De la Fuente'nin takımı Arjantin'e karşı açık ara üstündü." değerlendirmesinde bulundu.

Marca ise, "Yeniden dünyanın kralıyız! Ferran Torres kahramanlar arasındaki yerini aldı. Bu yalnızca Dünya Kupası'nı kazanmak değil, futbolu kurtarmaktı." manşetini attı.

Arjantin basını: "Bir rüyanın sonu"

Arjantin basını ise final yenilgisini hüzünlü ifadelerle değerlendirdi.

Clarín, "De la Fuente'nin takımı belirgin şekilde üstündü. Belki de bu Lionel Messi'nin vedasıydı. Teşekkürler Leo!" yorumunu yaptı.

La Nación, "Bir rüyanın sonu. Arjantin gücünün yettiği kadar direndi ancak İspanya uzatmalarda attığı golle dünya şampiyonu oldu." ifadelerine yer verdi.

Página 12 ise, "Arjantin sahada her şeyini verdi ancak yeni dünya şampiyonu İspanya'yı durduramadı." değerlendirmesinde bulundu.

İngiliz basını sert çıktı

İngiliz basını özellikle Arjantin'in oyununu sert ifadelerle eleştirdi.

The Sun, "New York'ta masalsı bir final. Ferran Torres'in uzatmalardaki golü Messi ve arkadaşlarının kalbini kırdı. Fernandez'in gereksiz kırmızı kartı maçın kırılma anı oldu." yorumunu yaptı.

The Telegraph ise, "İspanya, Arjantin'i yenerek futbolun zaferini ilan etti. İyi ki futbol kazandı. Arjantin normal sürede tek bir isabetli şut bile çekemedi ve kupayı hak edecek bir performans sergileyemedi." ifadelerini kullandı.

Fransa: "Yeni krallar"

Fransız L'Equipe gazetesi ise İspanya'nın son yıllardaki yükselişine dikkat çekerek, "Yeni krallar. Avrupa Şampiyonluğu'nun ardından Dünya Kupası'nı da kazanarak dünyanın en iyi takımı olduklarını bir kez daha kanıtladılar." değerlendirmesinde bulundu.

Olay, 8 Temmuz sabahı saat 08.30 sıralarında Stäfa'daki Frohberg durağında meydana geldi. Zürichsee ve Oberland Ulaşım İşletmesi'nde (VZO) görev yapan otobüs şoförü, aracını durdurduktan sonra otobüsten indi, yol kenarına seccadesini sererek Mekke yönüne dönüp namaz kıldı. O anlar basına da yansıdı.

Tamamı belediyeler ve kantonlara ait olan VZO, Zürih Ulaşım Birliği (ZVV) adına bölgesel otobüs seferlerini yürütüyor.

"Din özgürlüğüne saygı var, ancak görev sırasında olmaz"

Olayın ardından açıklama yapan VZO yetkilileri, İsviçre'de din ve vicdan özgürlüğünün anayasal bir hak olduğunu ancak mesai saatleri içinde dini ibadetlerin şirket kurallarıyla bağdaşmadığını belirtti.

Şirket, otobüs şoförlerinin aktif görev sırasında araç önünde seccade sererek namaz kılmasının kabul edilemez olduğunu vurgularken, Zürih Ulaşım Birliği de aynı görüşü paylaştı. Açıklamada, planlı toplu taşıma hizmeti devam ederken gerçekleştirilen dini ritüellerin kurumun çalışma esaslarına uygun olmadığı ifade edildi.

Yetkililer, sürücü hakkında uygulanabilecek olası disiplin yaptırımlarına ilişkin ise açıklama yapmadı. Personel kararlarının, sürücünün bağlı bulunduğu bölgesel ulaşım işletmesi tarafından verileceği bildirildi.

Kamuoyunda farklı tepkiler

Olay, İsviçre kamuoyunda farklı görüşlerin ortaya çıkmasına neden oldu. Bazı vatandaşlar, şoförün görevden alınmasını isterken, Müslüman çevreler ise tepkilerin İslam karşıtlığına dönüştüğünü savundu.

Yetkililer ise tartışmalara ilişkin yaptıkları değerlendirmede, tüm inançlara saygı gösterildiğini ancak kamu hizmetinin kesintisiz yürütülmesinin öncelikli olduğunu vurguladı.

Benzer olay geçen hafta Almanya'da yaşandı

İsviçre'deki tartışma sürerken, geçtiğimiz hafta Almanya'nın Bavyera eyaletinde de benzer bir olay yaşanmıştı.

Landshut kenti yakınlarındaki Ergolding'de görev yapan bir belediye otobüsü şoförü, 612 numaralı hat üzerinde sefer sırasında aracını durdurduktan sonra otobüsün arka bölümüne geçerek birkaç dakika namaz kılmıştı. O sırada otobüste bulunan yolcuların yaşananlar nedeniyle şaşkınlık yaşadığı, seferin ise birkaç dakika gecikmeli devam ettiği bildirilmişti.

Olayın ardından Landshut Belediyesi'ne bağlı ulaşım şirketi iç soruşturma başlatırken, yaptığı açıklamada çalışanların dini inançlarına saygı duyulduğunu ancak görev sırasında önceliğin kamu hizmeti olduğunu vurgulamıştı.

Açıklamada, "Hat seferleri sırasında çalışanlar yalnızca mesleki görevlerini yerine getirmelidir. Özel işler, özellikle toplu taşıma hizmeti yürütülürken hizmetin aksamasına neden olamaz. İbadetler mola saatlerinde yerine getirilebilir." ifadeleri kullanılmıştı.

Hem İsviçre'de hem de Almanya'da yaşanan iki olay, Avrupa'da toplu taşıma hizmetlerinde din özgürlüğü ile kamu hizmetinin kesintisiz yürütülmesi arasındaki sınırların yeniden tartışılmasına neden oldu.

Spahn, CDU/CSU Meclis Grubu üyelerine gönderdiği mektupta, aile kurma yönündeki kişisel tercihi ile yürüttüğü siyasi görevin artık bağdaşmadığını belirterek görevini bıraktığını açıkladı.

Mektubunda, "Taşıyıcı annelik yoluyla çocuk sahibi olma kararım ile meclis grubu başkanı olarak benden beklenen sorumluluk arasındaki çelişki, tahmin ettiğimden daha büyük hale geldi." ifadelerini kullanan Spahn, son günlerde kamuoyundaki tartışmaların giderek sertleştiğini söyledi.

Kendisini en çok düşündüren konunun ailesi olduğunu vurgulayan Spahn, "Benim için en önemli şey ailemdir." diyerek CDU Genel Başkanı ve Başbakan Friedrich Merz ile CSU Genel Başkanı Markus Söder'i istifa kararı hakkında bilgilendirdiğini aktardı.

Tartışmaların merkezinde taşıyıcı annelik var

Jens Spahn ile eşi Daniel Funke, geçtiğimiz günlerde ebeveyn olduklarını duyurmuştu. Çiftin çocuklarının ABD'de bir taşıyıcı anne tarafından dünyaya getirildiği açıklandı.

Bu gelişme Almanya'da geniş tartışmalara neden oldu. Çünkü taşıyıcı annelik Almanya'da yasalar gereği yasak bulunuyor. Ayrıca CDU da uzun yıllardır taşıyıcı anneliğin yasallaştırılmasına karşı çıkıyor. Jens Spahn'ın da geçmişte bu yasağın korunmasını savunan isimler arasında yer alması, eleştirilerin daha da artmasına yol açtı.

Merz: "Doğru ve kaçınılmaz bir karar"

Alman basınında yer alan haberlere göre Başbakan Friedrich Merz'in, Spahn'dan istifa etmesini istediği öne sürüldü.

Merz, yayımladığı açıklamada istifayı "doğru ve kaçınılmaz bir karar" olarak nitelendirirken, siyasette güvenilirliğin en önemli değer olduğunu söyledi. Bununla birlikte Spahn'a son 14 ayda koalisyon hükümetine yaptığı katkılar nedeniyle teşekkür etti.

Parti içinde de istifa çağrıları yükseldi

Spahn'a yönelik eleştiriler yalnızca muhalefetten değil, kendi partisinden de geldi.

CDU'lu siyasetçi Wolfgang Bosbach, birçok partilinin artık "buraya kadar" dediğini belirterek, siyasetçiler için farklı kurallar uygulanıyormuş izleniminin son derece sorunlu olduğunu ifade etti.

Aile Bakanlığı'nda Parlamento Devlet Sekreteri olarak görev yapan CDU'lu Michael Brand ise Spahn'ın "hukuken olmasa bile ahlaken açık bir hukuk ihlali yaptığını" savundu.

Başbakan Merz'in seçim bölgesi olan Brilon'daki CDU teşkilatı da yayımladığı açık mektupla Spahn'ın istifasını talep etti. Açıklamada, yaşananların partinin güvenilirliğine ciddi zarar verdiği belirtildi.

Öte yandan hem Katolik hem de Protestan kiliselerinden de Spahn'ın kararına yönelik eleştiriler geldi.

Spahn'ın istifasının ardından CDU/CSU Meclis Grubu Başkanlığı görevini, yeni bir başkan seçilinceye kadar CSU Meclis Grubu Başkanı Alexander Hoffmann'ın vekâleten yürüteceği bildirildi. SPD Meclis Grubu Başkanı Matthias Miersch ise Spahn'ın kararına saygı duyduğunu belirterek, taşıyıcı annelik tartışmasının CDU'nun kendi içinde çözmesi gereken bir konu olduğunu söyledi.

Toplam 24 sayfadan oluşan ve çoğu özel haberler ile gündeme yönelik gazeteci ve yazar dostlarımızın köşe yazılarının yer aldığı bu sayımızla okurlarımıza "Merhaba" diyoruz.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Yeni sayımızdaki ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde, Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu? gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Yaklaşık 6 yıldır Almanya'nın başkenti Berlin'de yaşayan dünyaca ünlü yazar Aslı Erdoğan'ın yaşadığı ağır sağlık sorunlarının yanında, yasal statüsü ile ilgili kamuoyuna ilk kez Avrupa Postası aracılığı ile ulaşan, Avrupa ve Türkiye'de geniş yankı bulan haberimizin kısaltılmış şekline yer verdik.

Unutmadan geçemeyeceğimiz haberler arasında, 40 yıl önce Almanya'nın başkenti Berlin'de İdare Mahkemesi'nin altıncı katından atlayarak canına kıymak zorunda kalan Cemal Kemal Altun ile Türk sinemasının 'Çirkin Kral'ı Yılmaz Güney'in ölümünün 39. yılında yapılan anmalara yer verdik. Aynı şekilde 3 Kasım 1982 yılında Köln'de Türkiye Başkonsolosluğu'nu işgal edenler arasında bulunan Devrimci Sol taraftarı Haşım Ağırgöl'ün Leverkusen'deki anması ile 1988 yılında idam hükümlüsü Abdulkadir Konuk'un Çapa Tıp Fakültesi hastanesinden film gibi bir firarı sonrası, yaşadığı Almanya'da sessizlik içinde hayatını kaybetmesi ile ilgili haberler de geçmiş anıları yaşatmak için kayda değer önemdedir.

Bu sayımızda başta yazar dostlarımızın köşe yazıları olmak üzere, güncel Avrupa ve Almanya haberlerinin okurun dikkatini çekerek, birçok telefon ve mail aracılığı ile destek mesajlarını ilk haftada göndermesi bizleri daha da umutlandırdı.

Kısacası Ortadoğu'daki savaştan siyasete, ekonomiden spora ve magazinden bulmacaya kadar daha birçok haberle siz okurlarımıza yeniden 'Merhaba' diyoruz.

Yeni sayımızda ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Berlin İdari Mahkemesi'nin önünde gerçekleşen anma sırasında Cemal Kemal Altun adına yapılmış anıt heykelin önüne kırmızı karanfiller ve çiçekler bırakıldı.

Duygu dolu konuşmalarda Cemal Kemal Altun'un 30 Ağustos 1983 de Berlin İdare Mehkemesi binasının altıncı katından ölüme atlayarak hayatını kaybettiği, sorumlusunun da zamanın Federal Almanya Hükümeti ve İçişleri Bakanı F. Zimmermann olduğu belirtildi.

Türkiye'de 12 Eylül 1980 sonrası darbeci faşist generaller ile Almanya'daki Kohl hükümetinin ikili kirli ticari, askeri ve diplomatik ilişkileri sonucu Altun'un ölüme sürüklendiği belirtildi.  

Almanca ve Türkçe olarak "Ölümünün 40. yılında Kemal Altun'u unutmayacağız" ile "Özlemle anıyoruz" yazan pankart ve dövizlerin taşındığı anmaya, çevreden geçenlerin yoğun ilgisi oldu.

Anma sırasında aralarında Berlin Keuzkirche (Protestan Kilisesi) emekli Papazı Jürgen Quand, Cemal Kemal Altun Dayanışma Komitesi kurucularından gazeteci Adil Yiğit ve yazar Selçuk Şahin Polat ile Mülteci İnisiyatifi'nden Almaz Haile, birer konuşma yaptılar. 

Almanca ve Türkçe yapılan konuşmalarda "Cemal Kemal Altun'un katillerini dün gibi hatırlıyoruz!. Türkiye'de işkence altında alınan gerçek dışı bir ifade sonrası, iadesini isteyen zamanın darbeci faşist generalleri ile Almanya'da iltica dilekçesinin kabul edilmesine rağmen iade teröründe kararlı olan Federal İçişleri Bakanı Friedrich Zimmermann'dır" denildi.

Konuşmaların devamında, Hitler faşizminin yaşandığı bir ülkede Cemal Kemal Altun’u, zalim 12 Eylül cuntasına teslim etme kararını alan zamanın yöneticileri sert dille eleştirilerek, "Almanya'ya sığınan bir siyasi mültecinin ölümü kurtuluş olarak seçmesini anlamaktan uzak kalanları şiddetle kınıyoruz.

Ölümünün 40'ıncı yılında Cemal Kemal Altun'u sevgi ve özlemle anıyoruz! Cemal Kemal Altun ölmedi yaşıyor! Seni unutmayacağız!" ifadelerinden sonra hep bir ağızdan " Hoch die Internationale Solidarität" (Yaşasın Uluslararası Dayanışma) sloganı haykırıldı.Anma, Altun'un Mariendorf'daki mezarının ziyaret edilmesi ile son buldu. Alman basının anma öncesi ve sonrası siyasi mülteciler için sembol haline gelen Cemal Kemal Altun ile ilgili geniş haberler yapması dikkat çekti.

Anma ile ilgili Alman basınına yansıyan haberlerin bir bölümünün linkleri şu şekilde:

https://www.berliner-zeitung.de/mensch-metropole/gedenken-an-cemal-kemal-altun-die-asylpolitik-ist-unmenschlich-li.383860

https://www.jungewelt.de/artikel/458002.gedenken-todessprung.html

https://taz.de/Der-Fall-Altun/!5952693/

https://www.tagesspiegel.de/berlin/todessprung-aus-dem-gerichtsaal-6941098.html

https://www.nd-aktuell.de/artikel/1175888.kirchenasyl-der-beginn-der-kirchenasylbewegung.html

https://www.dw.com/de/kirchenasyl-als-zuhause-auf-zeit/a-66660945

https://www.jungewelt.de/artikel/457961.pro-asyl-erinnert-an-cemal-altuns-40-todestag.html

Karabayır, “Gebelikten itibaren bebeğin iki yaşına kadar olan dönem, büyüme ve gelişmenin en hızlı olduğu ve bebeğin çevresel faktörlerden en fazla etkilendiği dönemdir. Bebeklerin bu dönemde en uygun şekilde beslenmesi gerekmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) başta olmak üzere çocuk sağlığı ile uğraşan bebeklerin ilk 6 ay sadece anne sütü ile beslenmesini, altıncı ayda uygun ve güvenli tamamlayıcı besinlere başlanarak emzirmenin en az 2 yaşına kadar sürdürülmesini önermektedir. Bu nedenle doğumdan hemen sonra anne-bebek ten teması sağlanmalı ve ilk 1 saat içinde emzirme başlatılmalıdır” diye konuştu.

HAYATTA KALMA ŞANSI 6 KAT DAHA FAZLA!

Anne sütünün bebekler için ideal besin, temiz ve güvenli olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Karabayır, şunları kaydetti:

“Anne sütü büyüme ve gelişmenin sağlanması, sağlığın korunması için gereken tüm enerji, besin öğeleri ve çocukluk çağı hastalıklarından koruyan antikorlar ve canlı hücreler içerir. Anne sütü orta kulak iltihabı, ishal, üst ve alt solunum yolu enfeksiyonları, bakteriyemi, menenjit, idrar yolu enfeksiyonu gibi hastalıkları önler ya da hafif geçirilmesini sağlar. Erken dönemde bebeğin yeterli kilo almasını sağlar ve beslenme bozukluğundan korur. Alerjik hastalıkların (astım, besin alerjisi, atopik dermatit gibi) daha geç yaşta ortaya çıkmasını ve daha hafif seyretmesini sağlar.

Dünya çapında, emzirme oranlarının artırılması ile 5 yaş altı çocuk ölümlerinde yüzde 13 azalma olacağı, yıllık 820 bin çocuk ölümünün önleneceği hesaplanmıştır. Anne sütü alan bebeklerin almayanlara göre hayatta kalma şansı en az 6 kat daha yüksektir. Yakın zamanda yapılan bir çalışmaya göre anne sütü ile beslenen bebeklerde ölüm oranı, anne sütü ile beslenmeyen bebeklere göre yüzde 33 daha azdır. Daha önce yapılmış bir çalışmada ise anne sütü ile beslemeye başlama ile yaşamın ilk yılında ölüm sıklığının yüzde 19 ila 26 azalma saptanmıştır. Bu durum anne sütü ile beslenen bebeklerde ani bebek ölümü nekrotizan enterokolit, ishal, zatürre, kulak enfeksiyonu gibi enfeksiyon hastalıkları ile alerji, diyabet, obezite gibi kronik hastalıkların daha az görülmesi ile ilişkilidir.”

Son olarak Rönesans döneminde yaşamış İtalyan hezârfen Leonardo da Vinci'nin Mona Lisa tablosu, yapay zeka tarafından yeniden çizildi.

Yapay zeka ile çizilen resimde geniş gözler, biraz makyaj ve büyük göğüs dekoltesi dikkat çekti.

Sosyal medyada viral olan çizim, bazı insanların da tepkisini çekti.

Resmin yaratıcısı Gianpaolo Rosa, "Leonardo Da Vinci'nin başyapıtını onurlandırmak" amacıyla yapıldığını iddia ettiği resimle ilgili tartışmalara değinirken, kadınların cinselleştirilmesinin "üzücü" ve "sorunlu" olduğunu, ancak resmin "sanatı ve kadınları nasıl algıladığımız" konusunda bir diyalog başlatmasını umduğunu belirtti.

Eski Almanya Şanşölyesi Willy Brandt'ın oğlu Prof. Peter Brandt'ın da aralarında bulunduğu konuşmacılar, "Silahların olmadığı acil barış istiyoruz" talebini dile getirerek, üçlü koalisyon hükümetinin Ukrayna'ya askeri yardım paketlerini sert dille eleştirdiler. 

Hamburger Forum tarafından düzenlenen ve 2 binden fazla göstericinin katıldığı Ostermarsch gösterisi sırasında açılan bir pankart ile ABD ve AB ülkelerinin Venezuela ve Küba'ya karşı uyguladıkları ekonomik ve siyasi yaptırımlar da protesto edildi.

Paris Savcılığı tarafından yapılan açıklamada, saldırgan hakkındaki gözaltı kararı bir gün sonra kaldırılmışti. Paris Savcılığı, doktor raporu sonucu katilin sağlık durumunu gerekçe göstererek, Paris Emniyet Müdürlüğü Psikiyatri Hastanesi’ne kaldırıldığını bildirmişti.

Kürtlerden ve demokratik kamuoyundan gelen yoğun tepkiler sonrası üç Kürt'ün ölümüne yol açan Fransız katil yeniden gözaltına alınmıştı.

Ülke çapında protestolar devam ederken, İranlı öğrencilerin verdiği poz, sosyal medyada gündem oldu.

ÖĞRENCİLER HUMEYNİ'NİN PORTRESİNE ORTA PARMAK İŞARETİ YAPTILAR

Sokaklardaki gösteriler İran'da okullara yayıldı. Birçok kentte İranlı öğrenciler, sınıflarda bulunan Humeyni portresine karşılık başörtülerini çıkartarak orta parmak işareti yaptı

Sosyal medyada paylaşılan bir görüntü ise dünyanın gündemine oturdu.

Öğrenciler daha sonra okulun kontrolünü ele alarak “Diktatöre ölüm” sloganlarını attı. Olaya müdahale etmek isteyen okul müdürü, kız öğrencileri tarafından okuldan dışarıya itildi.

Ülke çapında devam eden protestolarda 130’den fazla kişinin hayatını kaybettiği düşünülüyor.

İsveç devlet televizyonu SVT’de, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan’la dalga geçilen Kürtçe yayın, sosyal medyada gündem oldu ve yoğun şekilde paylaşıldı.

Söz konusu yayında Erdoğan’ın, çeşitli konulardaki tutumlarıyla dalga geçildi. İşte onlardan bazıları:

“Erdoğan, nasıl oluyor da senin gibi bir Türk’ün saçı yok? Herkesin gidip saç ekimi yaptırdığı bir ülkeden geliyorsun. Git hemen saçını ektir ya da bir eşarp tak”

SVT’deki programda “Erdoğan, sen İsveç’ten rejim muhalefetleri ve aktivistleri istiyorsun. Yani sana uymayan ve nefret ettiğin şeyler. İnternet üzeri alışveriş yaptığında da böyle misin? Aman ne kadar çirkin bir şey, bir de beden yanlış. Ama yine de almak istiyorum. Erdoğan, sen kendini dönemin yeni Sultanı sanıyorsun” ifadelerine yer verildi.

Programın sonunda, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi bayrakları açılarak “Yaşasın demokrasi” sloganı atıldı.

Almanya Redaksiyon Ağı’na (RND) konuşan Haldenwang, “Bugünler, Rostock-Lichtenhagen’da yaşanan insanlık düşmanı iğrenç ayaklanmaların 30’uncu yıl dönümü. Aşırı sağcılık ve insana karşı nefret o tarihte kendini günlerce bir şiddet taşkınlığı şeklinde gösterdi” ifadelerini kullandı.

Erdoğan'ın hedef aldığı sosyalist belediye başkanı Fikri Sönmez, bu konuşmasında karaborsaya vurgu yaptı. 

Fatsa’da 1979 yılında yapılan seçimde belediye başkanı seçilen terzi Fikri’nin miting konuşmasındaki. "bu soygun ve sömürü düzeninin beyleri, ağababaları, faizcileri, karaborsacıları bizleri yıllar boyu kendilerine köle etmişlerdir." ifadeleri Türkiye'de fındıkta yaşanan sömürüyü hatırlattı.

TERZİ FİKRİ KİMDİR

Fikri Sönmez, bilinen ismiyle Terzi Fikri, 1938 yılında Ordu-Fatsa'nın Kabakdağı köyünde doğdu. 

1960'lı yılların ortalarında TİP'e üye oldu ve partide aktif olarak görev aldı. Dev-Genç saflarında 6. Filo'ya karşı düzenlenen gösterilere katıldı. 1970 ortalarında sol içinde ortaya çıkan yeni saflaşmalarda Mahir Çayan'ın görüşlerine katılarak THKP-C tarafında yer aldı.

1971-1972 yıllarında Mahir Çayan ve arkadaşlarının Maltepe Askeri Cezaevi'nden kaçışlarından sonra Karadeniz Bölgesi'ne geçmelerinde ve bu bölgedeki ilişkilerinde ve eylemlerinde onlara yardımcı olduğu gerekçesiyle THKP-C Davası'nın diğer sanıklarıyla birlikte 2 yıl kadar tutuklu olarak yargılandı ve 1974 affıyla tahliye oldu.14 Ekim 1979'de yapılan ara seçimler sonrası Devrimci Yol'un bağımsız adayı Fikri Sönmez Fatsa Belediye başkanı seçildi.

Belediye halk komiteleri şeklinde örgütlendi. Her yerde Direniş Komiteleri halkla birlikte karar veriyordu. 

Fatsa’da devrimci belediye başkanı Sönmez, Türkiye’nin hiç de alışık olmadığı bir belediyeciliği hayata geçiriyordu. Çorum’da ise faşist çeteler katliam yapıyordu. Zamanın Başbakanı Demirel, "Çorum’u bırak Fatsa’ya bak" diyerek Fatsa'ya kapsamlı bir askeri operosyonun işaretini vermişti. 8 Temmuz 1980'de askeri birlikler Fatsa ilçesine gönderildi ve 9 Temmuz 1980 tarihinde Kenan Evren ordu komutanlarıyla beraber "inceleme" yapmak için Fatsa'ya gitti. 11 Temmuz sabah erken saatlerinde asker ve polis 'nokta operasyonu' düzenlenmiş ve Fatsa Bağımsız Belediye Başkanı Fikri Sönmez ile beraber 300 kişi daha gözaltına alındı. 12 Temmuz'da sokağa çıkma yasağı ilan edilmiş ve kaymakam görevden alındı. İddianameye göre direniş komitesi yaratmakla suçlanan Sönmez 18 Temmuz'da tutuklandı. Fatsa Belediye Başkanı 12 Eylül rejiminin işkencehanelerinde 4 Mayıs 1985 günü kalp krizi sonucu yaşamını yitirdi.

12 Eylül darbesinde ağır bedeller ödeyen devrimcilerle ilgili kısa bir film. Herkesin izlemesi gereken bir film. Hepsi güzel ve yürekli insanlar. Özellikle günümüz gençlerinin bu insanları tanıması, bilmesi gerekir. Onlardan öğrenecekleri çok şey var.

Rusya – Ukrayna Savaşı başladığından beri yaptığı çıkışlar ile gündeme gelen Çeçen lider Ramazan Kadirov, bu defa bir kısa film yayınladı.

Savaşın başlangıcında Çeçen askerler ile adeta televizyon programı gibi “şov” yaparak videolar hazırlayan ve daha sonra resmi Telegram hesabındaki profil fotoğrafının yerine Vladimir Putin’in fotoğrafını koyan Kadirov, yayınladığı kısa filmde bizzat rol aldı.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’yi oynayan oyuncu, ağlayarak Putin’den özür diledi. Daha sonra “koşulsuz şartsız teslimiyet” belgesine imza attı. O esnada omzuna bastıran elin, Çeçen Lider Ramazan Kadirov’a ait olduğu görüldü.

Kadirov, videoyu şu notla birlikte resmi Telegram hesabından paylaştı: “Luhansk’ı işgalcilerden kurtardık ve Zelenski koşulsuz şartsız teslim oldu. Sizden rica ediyorum, aman videoya saldırgan yorumlar yapmayın. Zaten zor durumda olan Zelenski kalpten gidebilir.”

Genco Erkal geçen hafta YouTube’a yüklediği “Marx’ın Dönüşü”nün ardından bu hafta da “Sivas 93”ü sanal ortamda izleyiciyle buluşturuyor. 

MÜZİĞİ FAZIL SAY'A AİT

Erkal “Sivas 93”ün YouTuba üzerinden erişime açıldığını perşembe akşamı yaptığı bir canlı yayınla duyurdu. Ardından Twitter üzerinden şunları yazdı: “Bugün (17 Nisan Cuma) 17.00’de “Sivas 93” YouTube’da yayına giriyor. 2007 yılında sahnelenen belgesel oyun, 1993 yılında Sivas’taki Madımak Oteli’nde yaşanan katliamı anlatıyor. Genco Erkal’ın yazıp yönettiği oyunun müziği Fazıl Say’a ait. On yıl önce kaydedilen film ilk kez bugün gösterime giriyor.”

2 TEMMUZ 1993'TE 33 AYDIN YAKILARAK ÖLDÜRÜLDÜ

Sivas’ta Madımak Oteli’nde 2 Temmuz 1993'te 33 aydının yakılarak öldürüldüğü, 2 otel çalışanın da dumandan etkilenerek yaşamını yitirdiği katliamın üzerinden 29 yıl geçti.

Hafızalara bir katliam tarihi olarak kazınan 2 Temmuz günü, Pir Sultan Abdal Şenliklerine katılmak için Sivas'a giden aydın ve sanatçılardan 33'ü ile iki otel görevlisi otelin yakılması sonucu hayatını kaybetti. Olaylarda iki saldırgan da öldü.

33 kişinin en yaşlısı 66 yaşındaki Asım Bezirci, en genci ise folklor gösterisi için Sivas'a giden 12 yaşındaki Koray Kaya'ydı. Hollanda vatandaşı Carina Cuanna Thedora Thuys katliamın tek yabancı kurbanıydı.

Katliamdan iki gün önce kentte bir bildiri dağıtılmıştı. Bildiride Aziz Nesin'in o sırada başyazarı olduğu Aydınlık gazetesinde yayımlanan Salman Rüşdi'nin "Şeytan Ayetleri" kitabından bahsedilmiş, Nesin hedef gösterilmişti.

Bildiride dönemin Sivas Valisi Ahmet Karabilgin'in şenliklere ev sahipliği yapması eleştirilmiş, Nesin için "Şehirde adeta Müslümanlarla alay edercesine gezebilmektedir" ifadesi kullanılmıştı.

2 Temmuz günü Cuma namazının ardından etkinliklerin yapıldığı kültür merkezinin önüne bir yürüyüş başladı. "Sivas laiklere mezar olacak" atılan sloganlardan biriydi. Saldırgan grubun bir kısmı yeni dikilen "Halk Ozanları" heykelini yıkıp, yerde sürüklerken; bir kısmı Valilik önünde Ahmet Karabilgin'i protesto etti.
Valinin katliam sonrası İçişleri Bakanlığı'na gönderdiği rapora göre, saldırganların sayısı her saat sayısı artıyordu. Yine aynı rapora göre, akşam saat 18.00'de Madımak Oteli'nin önünde o ana kadar hiçbir aşamada dağıtılmamış 15 bin kişi vardı. Otel önündeki araçlar ve sürüklenen heykel ateşe verildi, otelin camları kırıldı.

Yaklaşık 2 saat sonra otel ateşe verildi, saldırgan kalabalık sloganlarına devam etti.

Madımak Oteli'nin önünden çekim yapan İhlas Haber Ajansı'nın görüntülerinde otelin etrafını kuşatanların sloganları yanında sözleri de duyuluyordu. Biri otelin birinci katına çıkan saldırgana "Lan yakın" diye seslenirken, bir diğeri ilk alevin görünmesiyle "Cehennem ateşi işte" diye sesleniyordu.

KATLİAMIN TELSİZ KONUŞMALARI

Katliam sonrasında ortaya çıkan polis telsiz konuşmalarının dökümü ise güvenlik tedbirlerindeki yetersizliği ortaya koydu. O anlar, dönemin Sivas Valisi ile Emniyet Müdürü’nün de yer aldığı konuşmalara şöyle yansıdı:

Saat 19:00: Merkez, heykeli yakıp sürükleyerek meydana götürüyorlar.

19:05: 33 10 merkez (Emniyet müdüründen) 3210 (valiye) Tugay’dan kuvvet gönderin, biz zor durumdayız.

19:05: Madımak Oteli’ne 5-10 kişilik kuvvet gönderdik.

19:05: 33.10'un (emniyet müdürünün) emirleri, cop kullanabilirsiniz.

19:05: 33:10-32:10( emniyet müdürü ve valiye) Otele 5 metre mesafede kaldı, topluluk kontrolden çıktı, acele kuvvet gönderin.

19:05: Merkez, işhanı çatısından aşağıya taş atıyorlar.

19:05: 33 10 Merkez, itfaiyeye söyleyin, buraya gelsin. Tazyikli su sıksın.

19:40: İtfaiye araçları buradan ayrıldı, bilginiz olsun.

19:45: Elektrikler kesildi.

19:45: Merkez, otelin içine girdiler.

19:45: Merkez, kalabalık kontrolden çıktı, otel önünde otolar yanıyor.

19:45: Merkez, itfaiye araçları arka tarafa gitti.

19:50: 32:10 merkez, (valiye) Asker yetişmezse burası harap olur.

19:50: 32:10 Dayan müdür Bey dayan, Tugay’dan asker gelecek. Şimdi buradan geçti, asker geliyor, bilginiz olsun.

19:50: Merkez itfaiye çalışamıyor, vatandaşlar müdahale ediyor. İtfaiye gidemeyeceğini söylüyor.

19:50: 33:10 Merkez, olaylar çığırından çıktı, müdahale edemiyoruz, yangın otelin içine dışına dağıldı.

19:50: Merkez, Madımak Oteli önünde ve içinde yangın var, içinde görevliler var, dışarı çıksınlar.

19:50: Merkez çıkamıyoruz dışarı, bilginiz olsun.

19:50: 33.20 merkez, Madımak Oteli’nde son durum nedir?

Valinin yaptığı son anonsa ise yanıt veren olmadı.