Grevin perşembe akşamına kadar sürmesi planlanıyor. Grev kapsamında Frankfurt ve Münih başta olmak üzere Hamburg, Bremen, Stuttgart, Köln, Düsseldorf, Berlin ve Hannover havalimanlarından yapılan çok sayıda uçuşun etkilenmesi bekleniyor. Özellikle Frankfurt ve Münih merkezli seferlerde yüzlerce uçuşun iptal edileceği öngörülüyor.

Sendika, grevin gerekçesi olarak yeni toplu iş sözleşmesi görüşmelerinde işverenin yeterli adım atmamasını gösterdi. UFO, çalışma saatlerinin hafifletilmesini talep ederken, Lufthansa Cityline’da çalışan yaklaşık 800 kabin görevlisi için de sosyal plan istiyor. Lufthansa’nın bu iştirakini gelecek yıl kapatmayı planladığı belirtiliyor.

Pilotlar da yeniden greve gidiyor

Kabin grevinin hemen ardından, pilotları temsil eden Pilotlar Birliği (VC) sendikası da yeni bir grev kararı aldı. Buna göre Lufthansa pilotları perşembe ve cuma günleri yeniden iş bırakacak. Ayrıca tatil havayolu Eurowings’te de perşembe günü bir günlük grev planlanıyor.

VC Başkanı Andreas Pinheiro, işveren tarafının talepler karşısında hiçbir ilerleme kaydetmediğini belirterek grev kararını savundu. Pilotlar özellikle emeklilik haklarının iyileştirilmesini talep ediyor. Sendika ayrıca çözüm için arabuluculuk süreci önerdiğini, Lufthansa’nın ise buna prensipte açık olduğunu duyurdu.

100. yıl kutlamalarına grev gölgesi

Grev dalgası, Lufthansa’nın 100. yılı dolayısıyla Frankfurt’ta düzenlenecek törenlere de gölge düşürdü. “Hangar One” ziyaretçi merkezinde yapılacak etkinliğe Almanya Başbakanı Friedrich Merz ve Ulaştırma Bakanı Patrick Schnieder’in katılması bekleniyor.

UFO sendikası, aynı gün şirket merkezinin bulunduğu Frankfurt Havalimanı’nda protesto düzenleme çağrısı yaptı. Sendika yetkilileri, bu etkinliğin işverenin politikalarına karşı en görünür tepki noktası olacağını ifade etti.

Taraflardan karşılıklı sert açıklamalar

Lufthansa İnsan Kaynakları Sorumlusu Michael Niggemann, sendikaların grev kararlarını sert sözlerle eleştirerek, bu eylemlerin yolcuları mağdur ettiğini ve şirketin geleceğini olumsuz etkilediğini söyledi. Niggemann, her grevin şirkete ekonomik zarar verdiğini vurguladı.

UFO tarafı ise işverenin “uzlaşmaz bir tutum” sergilediğini savunarak, çalışanların taleplerinin dikkate alınmadığını ifade etti.

On binlerce yolcu etkilendi

Hafta başında gerçekleşen pilot grevi sırasında yalnızca Frankfurt Havalimanı’nda yaklaşık 1.100 uçuş iptal edilirken, 50 bin civarında yolcu seyahat planlarını değiştirmek zorunda kaldı. Yeni grevlerle birlikte bu sayının daha da artabileceği belirtiliyor.

Lufthansa’daki ardı ardına gelen grev kararları, toplu sözleşme görüşmelerinde gerilimin sürdüğünü gösterirken, önümüzdeki günlerde uçuşlarda yeni iptal ve gecikmelerin yaşanabileceği ifade ediliyor.

Üç gün süren kongre boyunca farklı ülkelerden katılan örgütler dayanışma mesajları iletti ve çeşitli konuşmalar yaptı. İlk gün, farklı ülkelerden gelen örgütlerin değerlendirmelerine ayrıldı.

Brezilya’dan Fakir Köylüler Birliği, Kızıl Birlik, Halk Kadınları Hareketi ve A Nova Democracia gazetesi gibi 17 örgüt, organizasyonun gerekliliğini ve ezilen ülkelerdeki yoksul köylülerin seferberliğinin önemini vurguladı. Türkiye’den Partizan'ı temsilen kapsamlı bir konuşma yapıldı. Ekvador’dan Halk Mücadelesi Savunma Cephesi ile Kolombiya’dan çeşitli örgütler ve delegasyonlar söz aldı.

Etkinliğe ayrıca Şili, Fransa, Avusturya, Almanya, İspanya, Norveç, Finlandiya, İsveç, Danimarka ve ABD’den örgütler katıldı.

Öte yandan aralarında Reunion Adası, Korsika, Venezuela, Bolivya, Hindistan ve Rusya’dan örgütlerin yanı sıra Filistin’den FHKC (Filistin Halk Kurtuluş Cephesi)’nden dayanışma mesajı okundu.

İkinci gün, organizasyonun siyasi ve ideolojik hattına ilişkin Kurucu Manifesto önerisi tartışıldı. Katılımcılar, yeni yapının temel ilkeleri ve görevleri üzerine görüşlerini dile getirdi.

Üçüncü gün ise yapılan tartışmalar doğrultusunda Kurucu Manifesto ve Tüzük üzerinde değişiklikler yapılarak kabul edildi ve Yürütme Komitesi oluşturuldu. Kongrede ayrıca çeşitli uluslararası gelişmelere ilişkin siyasi kararlar alındı ve bazı uluslararası eylem çağrıları yapıldı.

Kongre kapsamında kültürel etkinlikler de düzenlendi. Katılımcı örgütler müzik dinletileri ve görsel sunumlarla etkinliğe katkı sundu.

Uluslararası Anti Emperyalist Lig’in 1. Kongresi, farklı ülkelerden örgütlerin katılımıyla gerçekleştirilen tartışmaların ardından alınan kararlarla tamamlandı.

Mehmet TANLI

Avrupa’nın önemli merkezlerinden biri olan Brüksel’in Tervuren semtindeki Parochzaal Moorsel salonunda platFORUM oluşumu tarafından düzenlenen ve gazeteci Mehmet Tanlı’nın yönettiği toplantıya, Merdan Yanardağ’ın eşi Sevim Kahraman Yanardağ, Brüksel’de yaşayan duayen gazeteci Doğan Özgüden ve mizah yazarı, Binfikir Tiyatrosu Genel Sanat Direktörü Erdinç Utku katılarak birer konuşma yaptı.

Dayanışma etkinliğinde karikatür sanatçısı İsmail Doğan’ın “Basın Özgürlüğü” konulu karikatürleri sergilenirken, halk müziği sanatçısı Aytekin Kılıç ve kardeşi Nizamettin Kılıç da Anadolu deyişleri ile sevilen özgün ve protest müzik eserlerini seslendirdi.

EFJ: Tele1 sahibine geri verilmeli, Yanardağ serbest bırakılmalı

Brüksel’deki etkinlik, Belçika’daki ilerici ve demokrat kesimlerin ortak platformu olan platFORUM adına İsmet Yılmaz’ın konukları selamlayan konuşmasıyla başladı. Ardından Avrupa’nın 44 ülkesinde 300 bin gazeteciyi temsil eden Avrupa Gazeteciler Federasyonu (EFJ) Genel Sekreteri Ricardo Gutierrez’in etkinliğe gönderdiği mesaj, Serpil Aygün tarafından okundu.

Gutierrez mesajında, Yanardağ’a yöneltilen suçlamaların düşürülmesini ve Türkiye’de tutuklu bulunan tüm gazetecilerin serbest bırakılmasını istedi. EFJ ayrıca Tele1’in yeniden sahibine verilmesini ve yayın yapabilmesini talep ederken, uluslararası toplumu gazetecilere yönelik baskılar nedeniyle Türkiye’ye karşı adım atmaya çağırdı.

“Basına yönelik yargısal baskılar son bulmalı”

Toplantıda konuşan isimler, Türkiye’de basın özgürlüğüne yönelik ihlallerin ağır bir tablo ortaya koyduğunu vurguladı. Bağımsız ve muhalif medya kuruluşlarının yargı baskısı, tutuklamalar, kayyum uygulamaları ve yayın yasaklarıyla karşı karşıya kaldığı ifade edildi.

Panelin ilk konuşmasını yapan gazeteci Mehmet Tanlı, Türkiye ve dünyada gazetecilere yönelik baskılara ilişkin veriler paylaşarak özellikle Türkiye’deki duruma dikkat çekti. Tanlı, “Dünyada tutuklu gazeteci sayısı yüzde 7 artmıştır. Bu konuda Çin başı çekerken Türkiye bu sıralamada 9. sıradadır. Şu an Türkiye’de 31 gazeteci hapistedir. Gazeteci arkadaşımız Merdan Yanardağ suçsuzdur ve yalnız değildir. Yanardağ, 11 Mayıs’ta başlayacak duruşmalarında serbest bırakılmalıdır. Köln, Duisburg ve Frankfurt’tan sonra Brüksel’deki bu etkinlikle kendisiyle ve tüm tutuklu gazetecilerle dayanışmamız devam edecektir” dedi.

Yanardağ’ın mektubu okundu

Etkinlikte Sevim Kahraman Yanardağ, eşinin Silivri Cezaevi’nden gönderdiği mektubu katılımcılara okudu. Mektupta, dayanışma için teşekkür edilerek, “Türkiye bir yol ayrımındadır. Biz Türkiye’de umut krizini aştık ve cesareti çoğalttık, mücadeleye devam. Dayanışma yaşatır. AKP iktidarı tüm son politikalarında siyasi ömrünü uzatmak istiyor. Onlar bir çıkmazda” ifadelerine yer verildi.

Mektupta ayrıca Tele1’in, mevcut medya düzenine alternatif olduğu için hedef alındığı belirtildi. Okunan mektup salonda uzun süre alkışlandı.

“Basın özgürlüğündeki gerileme trajikomik”

Mizah yazarı Erdinç Utku ise konuşmasında Türkiye’deki gelişmeleri Belçika ile karşılaştırarak eleştirel ve ironik bir değerlendirme yaptı. Türkiye’nin sürrealizmde Belçika’yı geride bıraktığını ifade eden Utku, “Tutuklu gazeteciler sıralamasında Türkiye dünyada 9. sıradaymış. Olur mu? Birinci olmamız gerekmez miydi?” sözleriyle durumu eleştirdi.

Tarihsel perspektif vurgusu

Duayen gazeteci Doğan Özgüden de konuşmasında Türkiye’de basın özgürlüğünün tarihsel süreç boyunca baskı altında olduğunu belirtti. 6 Nisan “Öldürülen Gazeteciler Günü”ne değinen Özgüden, 1909’da Hasan Fehmi’nin öldürülmesinden bu yana çok sayıda gazetecinin hayatını kaybettiğini hatırlattı.

Türkiye’de öldürülen gazeteci sayısının 117’ye ulaştığını belirten Özgüden, tutuklu gazetecilerin serbest bırakılması ve gazeteci cinayetlerinin aydınlatılması çağrısında bulundu.

Sanat ve dayanışma bir aradaydı

Etkinlik boyunca tutuklu gazeteciler İsmail Arı, Alican Uludağ ve Merdan Yanardağ’ın portreleri ile dayanışma etkinliklerine ait fotoğraflar duvara yansıtıldı. Karikatürist İsmail Doğan’ın “Basın Özgürlüğü” temalı sergisi de ziyaretçilere açıldı.

Ayrıca Merdan Yanardağ’ın kitapları ile etkinliğe katılan yazar ve çizerlerin eserleri dayanışma amacıyla satışa sunuldu. Sevim Kahraman Yanardağ, programın sonunda kitapları imzaladı.

Program, sanatçı Aytekin Kılıç’ın bağlaması ve kardeşi Nizamettin Kılıç’ın bas gitarıyla eşlik ettiği, barış ve dayanışma temalı türkü ve deyişlerden oluşan dinletiyle sona erdi.

Fulya OMAÇ / İZMİR

Gecede, 2026 yılı “Yöresine Değer Katan Önder Kadın Ödülü”, halk sağlığı alanındaki bilimsel çalışmaları, toplumsal katkıları ve örnek liderliği nedeniyle Prof. Dr. Pınar Okyay’a takdim edildi.

“Kamuya Yararlı Dernek” statüsüyle ulusal ve uluslararası düzeyde çalışmalarını sürdüren, Uluslararası Üniversiteli Kadınlar Federasyonu (GWI) ve Avrupa Üniversiteli Kadınlar Federasyonu (UWE) üyesi TÜKD İzmir Şubesi’nin düzenlediği törende davetliler Swissôtel Büyük Efes İzmir’de bir araya geldi. Dostluk Toplantısı Ödül Töreni’nde kadınların birbirine açtığı yollar, dokunduğu hayatlar, dayanışma ve büyüyen umutlar paylaşılırken, etkinlik salonda sıcak ve samimi bir atmosfer içinde gerçekleşti.

“KADINLARIN YOLCULUĞUNA EŞLİK ETMEYE DEVAM EDİYORUZ”

Gecede bir konuşma yapan TÜKD İzmir Şube Başkanı Semra Marmara, derneğin geçmişten bugüne uzanan yolculuğunu hatırlatarak, kadınların eğitimde güçlenmesi, sosyal yaşamda daha görünür olması ve karar mekanizmalarında söz sahibi olabilmesi için yürütükleri çalışmaları anlattı. Cumhuriyetin öncü kadınları tarafından 1949 yılında kurulan TÜKD’nin bugün 31 şubeyle faaliyetlerini sürdürdüğünü ifade eden Marmara, “İzmir Şubesi olarak 150 kız üniversite öğrencisine burs sağlıyoruz. Bununla birlikte kadınların yükseköğrenime erişimini desteklemek, toplumsal cinsiyet eşitliği bilincini yaygınlaştırmak, eşit, bilinçli yurttaşlar olarak haklarının savunulması ve çağdaş, aydın bir toplumun gelişimine katkı sağlamak amacıyla genç kadınların hayatına dokunan ve gelişimine yönelik projeleri de kararlılıkla yürütüyoruz” diye konuştu.

Ödül, Semra Marmara tarafından Prof. Dr. Pınar Okyay’a takdim edildi

TOPLUMSAL FAYDAYA ADANMIŞ BİR BİLİM YOLCULUĞU

Ödülün taşıdığı anlamı da paylaşan Marmara, bu buluşmanın yalnızca başarıları onurlandırmakla sınırlı kalmadığını, aynı zamanda topluma değer katan, yol açan ve ilham veren kadınların hikayelerine de alan açtığını söyledi. Bu çerçevede Prof. Dr. Pınar Okyay’ın emeği ve bilgi birikimiyle topluma dokunan bir akademik yolculuk yürüttüğünü belirten Marmara, “Halk sağlığı alanında uzun yıllara dayanan birikimiyle tanınan Prof. Dr. Pınar Okyay, epidemiyoloji, kadın sağlığı ve afetler üzerine önemli çalışmalar yürüttü. Pandemi sürecinde Sağlık Bakanlığı Bilimsel Danışma Kurulu’nda görev alarak kritik bir dönemde sorumluluk üstlendi. Akademik kariyerinin yanı sıra yerel yönetimde üstlendiği görevlerle de topluma hizmet etmeyi sürdürüyor” ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Pınar Okyay’a verilen ödül, salonda duygusal anlara sahne olurken, program kapsamında derneğe uzun yıllar emek veren önceki dönem Şube Başkanı Esen Alpagut’a da teşekkür plaketi sunuldu. Ayrıca bursiyer öğrencilere yönelik kültürel etkinlikler ve gençlerin aktif rol aldığı “Genç Meşaleler” projesi hakkında bilgi paylaşıldı. Gençlerin katılımı, gecenin en dikkat çeken anlarından biri oldu. TÜKD İzmir Şubesi, kadınların güçlenmesine ve genç kadınların eğitim yolculuğuna destek sunan çalışmalarını sürdürme kararlılığını yineledi.

Grev kapsamında Lufthansa, Lufthansa Cargo ve Cityline seferlerinde ciddi aksamalar yaşandı. Şirket, özel bir uçuş planı devreye alarak kısa mesafeli uçuşların yaklaşık üçte birini, uzun mesafeli uçuşların ise yarısını gerçekleştirebildi.

Lufthansa’ya bağlı Eurowings’te ise pilot grevi nedeniyle uçuşların yaklaşık yüzde 60’ı planlandığı şekilde yapılabildi. Grev süresince binlerce yolcu seyahat planlarını değiştirmek zorunda kaldı.

Pilot sendikası, özellikle emeklilik haklarında iyileştirme talep ederken, Lufthansa yönetimi bu talepleri “gerçekçi olmayan ve karşılanamaz” olarak nitelendirdi. Şirketten yapılan açıklamada, sendikanın “zaten ortalamanın üzerinde olan emeklilik haklarının iki katına çıkarılması” yönündeki talebinin kabul edilemeyeceği belirtildi.

Kabin personeli de yeniden greve gidiyor

Pilot grevi sürerken, kabin personelini temsil eden Bağımsız Kabin /Uçuş Görevlileri Sendikası da yeni bir grev kararı aldı. Buna göre Lufthansa ve Cityline kabin ekipleri çarşamba günü saat 00.01’den itibaren iş bırakacak ve grev perşembe günü gece yarısına kadar sürecek.

Grev kapsamında Frankfurt ve Münih başta olmak üzere Hamburg, Bremen, Stuttgart, Köln, Düsseldorf, Berlin ve Hannover havalimanlarından yapılacak birçok uçuşun etkilenmesi bekleniyor.

Sendika yetkilileri, yüksek katılımla gerçekleşen önceki grevin ardından işverenin tutumunu eleştirerek, kabin çalışanlarının çalışma koşullarında iyileştirme ve iş yükünün azaltılmasını talep etti. Yaklaşık 18 bin kabin görevlisini kapsayan görüşmelerde ilerleme sağlanamaması üzerine grev kararının alındığı ifade edildi.

100. yıl kutlamalarına grev gölgesi

Lufthansa’daki grev dalgası, şirketin kuruluşunun 100. yılı dolayısıyla düzenlenecek etkinliklerin de gölgesinde kaldı. Sendikaların Frankfurt Havalimanı’ndaki şirket merkezi önünde gösteri düzenlemesi bekleniyor.

Lufthansa İnsan Kaynakları Sorumlusu Michael Niggemann ise sendikaların tutumunu sert sözlerle eleştirerek, grevlerin yolcuları mağdur ettiğini ve şirketin geleceğini riske attığını savundu.

Art arda gelen grev kararlarıyla birlikte Lufthansa’da toplu sözleşme görüşmelerinde tansiyon yükselirken, önümüzdeki günlerde uçuşlarda yeni iptaller ve aksaklıkların yaşanabileceği belirtiliyor.

Genel kurul, Yadigâr Arslan Ana’nın çerağ uyandırması ve saygı duruşu ile başladı. Divan Kurulu’na İbrahim Avcıl, Kemal Has, Gül Çiftçi Kaya, Mert Çalışkan ve Şirvan Karakış seçildi.

Faaliyet Raporu, Mali Rapor ve Denetim Raporu okunup kabul edilirken, disiplin raporu ve diğer değerlendirmelerin ardından yeni yönetim listesi açıklandı. Delegeler oylarını kırmızı oy pusulalarıyla kullanarak yönetime onay verdi.

Yeni yönetim, yapılan toplantının ardından görev dağılımını belirledi. Buna göre Eş Başkanlığa Eda Özdemir ve Maksut Demir seçildi. Genel Sekreterler Doğan Araç ve Cuma Ulgu, saymanlar ise Özlem Şahin, Saniye Uyan ve Ali Demir olarak belirlendi.

Yeni eş başkanlar Eda Özdemir ve Maksut Demir, yaptıkları konuşmada, geçmiş dönemlerde görev almış başkanlara ve yöneticilere teşekkür etti.

Açıklamada, “Bulunduğumuz coğrafyada sadece kendi toplumumuz için değil, demokrasi, eşitlik ve inanç özgürlüğü mücadelesi veren tüm kesimlerle dayanışma içinde olmaya çalışacağız. Geçmişten aldığımız gücü büyütmeye, bugünün sorumluluğunu layıkıyla taşımaya ve geleceği daha güçlü kurmaya çalışacağız” ifadeleri yer aldı.

Yeni yönetim, özellikle gençlerin karar mekanizmalarında daha fazla yer alması ve kadınların eşit temsiliyeti konusunda kararlılık vurguladı. Eş başkanlar, “Gençlerin aktif ve örgütlü bir şekilde sürece katılması, kadınların ise eşit temsiliyeti ilkesel bir duruştur” dedi.

Genel kurulun, federasyon üyeleri, kurumlar ve tüm katılımcılar açısından başarılı ve olumlu bir süreç olması dileğinde bulunuldu. BAF, yeni yönetimle birlikte önümüzdeki dönemde eşitlik, adalet, demokrasi ve toplumsal dayanışma ilkeleri doğrultusunda Alevi toplumunun hak ve taleplerini savunmaya ve inanç ile kültürünü yaşatmaya devam edecek.

Genel kurul divanı; Erdoğan Biçici, Ertan Çelik, Ali Şimşek, Elif Aksu ve Nevin Sevük’ten oluştu.

Seçimlerde toplam 336 oy kullanılırken, 4 oy geçersiz sayıldı. Ali İldem 174 oy alarak başkan seçilirken, Fatma İme 162 oyda kaldı.

Yönetim ve Kurullar Belirlendi

Seçim sonucunda yönetim kurulu ve diğer organlar da netleşti.

Yönetim Kurulu (Asıl):
Hacer Çağlar, Sibel Öztürk, Erkan Demirci, Musa Erdoğan, İntizar Ocak, Sedat Boyraz, Ayten Akçakoca, Seher Taşbaş, Ayşe Doğan-Özkan, Şenol Çağlar

Yedek Üyeler:
Ali İhsan Lök, Yılmaz Öztürk, Uğur Yaman

Denetleme Kurulu (Asıl):
Gülistan Dişli, Hulusi Tosun, Cengiz Orhan

Sekreter: Yasemin Dönmez

Sayman: Ümit Ocak

Yedek:
Mesude Aksoy, Sümer Yağbasan

Delegeler (Asıl):
Ali İldem (doğal delege), Ertan Çelik, Ali Ertan Toprak, Fatma İme, Cengiz Orhan, Elif Aksu, Deniz Karakaş, Adıgüzel Yüce, Berivan Demir, Aysun Atakan

Yedek Delegeler:
Hüseyin Kayaturan, Serdal İme, Keçel Dönmez

Yeni Başkan Ali İldem Kimdir?

1981 Hamburg doğumlu olan Ali İldem, aslen Sivas Hafik’li. Kurucu üyelerden Haydar İldem’in oğlu olan İldem, meslek olarak pedagogik uzman (Pädagogische Fachkraft) olarak çalışıyor. 7 yaşından itibaren Alevi Kültür Merkezi ile iç içe olan İldem, ayrıca AABF Kuzey Bölge saymanı olarak da görev yaptı.

Yeni Dönemde Hedefler

Ali İldem, göreve başlamasıyla birlikte birçok alanda yenilikçi projeler hedeflediklerini açıkladı:

• Gençlik Çalışmaları:
  Anti-Alevi ırkçılığa karşı gençlerin özgüven ve bilinç kazanmasını sağlamak, Hamburg genelinde Alevilik derslerini yaygınlaştırmak ve bir gençlik buluşma noktası (Jugendtreff) oluşturmak.
• Eğitim ve Çocuk Projeleri:
  Kindergarten projesi ile çocukların küçük yaşta Alevi inanç ve felsefesiyle tanışmasını sağlamak.
• Yaşlılara Yönelik Çalışmalar:
  Seniorenarbeit kapsamında yaşlılar için bir buluşma alanı oluşturmak ve engelsiz bir bina projesi geliştirmek.
• Finansal Bağımsızlık:
  Kurumun sadece bağışlara bağlı kalmadan projeler ve fonlar aracılığıyla gelir çeşitliliği sağlaması.
• Alevi Ağı ve Lobi Çalışmaları:
  Doktor, avukat, iş insanı ve siyasetçileri kapsayan güçlü bir Alevi ağı oluşturmak.
• Sosyal Hizmetler:
  Saz ve diğer kursların ücretsiz olması, taziyelerden ücret alınmaması.
• Yönetim Anlayışı:
  Şeffaf ve hesap verebilir bir yönetim modeli oluşturmak.

Hamburg Alevi Kültür Merkezi’nde gerçekleşen bu değişimle birlikte, yeni yönetimin özellikle gençlik, sosyal projeler ve kurumsal güçlenme alanlarında önemli adımlar atması bekleniyor.

Avrupa Postası: Türkiye'nin bugünkü durumunu tek kelimeyle nasıl değerlendiriyorsunuz?

İnce: Rahmetli Süleyman Demirel'e sormuşlar, "Tek kelimeyle nasıl?" diye. O da "İki kelimeyle: iyi değil" demiş. Ben de kopya çekmiş olayım; iki kelimeyle özetleyeyim: İyi değil.

Avrupa Postası: Kendi siyasi özelliğinizi nasıl tanımlıyorsunuz?

İnce: İlkelerimden vazgeçmemek. Bazıları partisi için ilkelerinden vazgeçer. Ben ilkelerimden vazgeçmem.

Siyasi yaşamınızda en çok eleştirdiğiniz yönünüz nedir?

İnce: Herhalde biraz agresif davranabiliyorum. Bazen agresif olabiliyorum.

Siyasi yolculuğunuzda en çok pişman olduğunuz şey nedir?

İnce: İnsan sonuçta, pişmanlıkları olur. Ben yaptıklarımdan pek pişman olmam. Pişmanlığım, yapamadıklarımdır.

Size yönelik eleştirilerden hangisinin haklı olduğunu düşünüyorsunuz?

İnce: "Seçim gecesi neredeydiniz?" eleştirisini hak etmediğimi düşünüyorum. CHP sandıkları koruyamamıştır. 12 bin 843 sandıkta gözlemci yoktu, sistem çökmüştü. İki yol vardı önümde:

Ya CHP Genel Merkezi'ne gidip ortalığı karıştırabilirdim, insanları sokağa dökebilirdim...Ya da kendimi geri çekebilirdim. Ben partiyi yakmadım, kendimi yaktım. İnsan içine çıkmadım. Bir sürü dedikodu da üretildi tabii.

Siyaseti bırakmayı hiç düşündünüz mü?

İnce: Düşündüm... dört kollu tabut. Siyaset bırakılmaz, siyaset bir yaşam biçimidir.

Türkiye'de gençlerin beyin göçü hakkında ne düşünüyorsunuz? Gençlere ne söylersiniz?

İnce: Recep Tayyip Erdoğan'ın okumuş insanlarla problemi var. Boğaziçi Üniversitesi ile problemi var, doktorlarla problemi var, ODTÜ ile problemi var. Gençlere diyorum ki: Gitmeyin, burada kalın. Ormanlarımızı koruyalım, Cumhuriyetimize sahip çıkalım. Doktorlara diyorum ki gitmeyin; bizi kim tedavi edecek? Siz bu ülkenin en değerli insanlarısınız. Doktorları gönderip Afgan çobanları davet etmek akılsız insanların işidir.

Almanya'daki Türk seçmenin Türkiye siyasetine etkisini nasıl görüyorsunuz?

İnce: Almancı" ve "yabancı" tanımlamasının değişmesini istiyorum. Yurtdışında yaşayan vatandaşlara sadece döviz kaynağı olarak bakılmasını doğru bulmuyorum. Devletin yurtdışındaki vatandaşların sorunlarıyla daha yakından ilgilenmesi gerekir. Ayrıca Avrupa'da sol partilere oy verip Türkiye'de iktidar yanlısı olan seçmen davranışını anlamakta zorlanıyorum. Benim anlayışıma göre seçmen suçlanmaz. Oy alamıyorsan kendini sorgulayacaksın. Seçmene "bidon kafalı", "göbeğini kaşıyan adam", "koyun" denmez.

Muhalefetin son seçim performansını nasıl değerlendiriyorsunuz?

İnce: Türkiye kutuplaşmıştır. Bu kutuplaşmada CHP'nin başarılı olmasını isterim. Kim ne derse desin CHP son seçimde birinci parti olmuştur. Bu bir başarıdır. Ama sandıkta alamadığı belediyeleri mahkeme salonlarında alan bir Erdoğan ile karşı karşıyayız.

Bursa'daki belediye tartışması hakkında ne söylemek istersiniz?

İnce: Bursa'da görevde olan başkana sesleniyorum: Sen utanmıyor musun? İnsanda biraz utanma olur, edep olur. 170 bin oy fark var. Buna rağmen görevden alıyorsunuz. 10 belediye meclis üyesi fazlalığıyla o koltukta oturuyorsun. Aldığın maaş haram olsun. Yaptığın hizmet haram olsun. Sizde Allah korkusu yok, utanma yok, edep yok. Ben olsam kabul etmem, kendime yakıştıramam.

Siyasette sizi en çok yoran şey nedir?

İnce: İftiralar.Sonra yargı yoluyla haklılığınız ortaya çıkıyor ama herkese ulaşamıyorsunuz. Ulaşamadığınız insanlar sizi hâlâ suçlu sanıyor. En yorucu olan bu.

Kendinizi nasıl tanımlarsınız?

İnce: Hayata umutla bakan, geleceğin iyi olacağına inanan biriyim. Tarihin diyalektiğine inanıyorum; aydınlığın karanlığı yeneceğine inanıyorum. Sadece kendi torunlarım için değil, bu memleketin bütün çocukları için güzel bir ülke hayal ediyorum. Kaynakları bol ama iyi yönetilemeyen bir ülkenin bir gün düzeleceğine inanıyorum.

Avrupa'daki Türk toplumuna mesajınız nedir?

İnce: Ülkenizle gönül bağınızı koparmayın.Gençlere söylüyorum: Baba ocağınızı asla satmayın.

Nerede olursanız olun, o bağ kopmasın. Avrupa'daki vatandaşlarıma diyorum ki: Baba ocağında dumanınız tütsün.

Türkiye'de demokrasi ve yargı konusunda umutlu musunuz?

İnce: Eskiden "yargısız infaz yapmayın" denirdi.Şimdi Türkiye'de yeni bir şey var: Yargı yoluyla infaz. Yargı, iktidarın sopası haline gelmiştir. Türkiye'nin bir numaralı sorunu yargıdır. Hiç kimsenin can ve mal güvenliği yoktur.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada, müzakerelerin anlaşmaya varılmadan sona erdiğini duyurdu.

Vance, “İyi haber İranlılarla önemli görüşmeler yapmış olmamız, kötü haber ise bir anlaşmaya varamamış olmamız. Bunun İran için ABD’den daha kötü bir haber olduğunu düşünüyorum” ifadelerini kullandı. ABD heyetinin görüşmelerin ardından ülkeye döndüğünü belirten Vance, İran’ın ABD’nin şartlarını kabul etmemeyi tercih ettiğini söyledi.

ABD tarafının temel talepleri arasında İran’ın nükleer silah geliştirmeyeceğine dair net bir taahhüt vermesi ve bu yönde uzun vadeli bir güvence sunması yer aldı. Vance, “İran’ın uzun vadede nükleer silah geliştirmeyeceğine dair temel bir taahhüt görmedik” dedi. Görüşmeler sırasında ABD Başkanı Donald Trump ile de sürekli temas halinde olduğunu belirten Vance, İran’a “nihai teklif” niteliğinde bir öneri bırakıldığını ifade etti.

İran tarafı ise görüşmelerin başarısızlığından ABD’yi sorumlu tuttu. İran devlet medyası ve yetkililer, müzakerelerin “aşırı ve kabul edilemez talepler” nedeniyle sonuçsuz kaldığını bildirdi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, taraflar arasında nükleer program, Hürmüz Boğazı, yaptırımların kaldırılması, savaş tazminatları ve bölgedeki çatışmaların sona erdirilmesi gibi başlıklarda yoğun görüşmeler yapıldığını açıkladı.

İranlı yetkililere göre özellikle Hürmüz Boğazı konusu müzakerelerde temel anlaşmazlık noktalarından biri oldu. ABD’nin boğazın yeniden açılmasını talep ettiği, İran’ın ise kontrolü elinde tutmak ve geçişler için ücretlendirme gibi şartlar öne sürdüğü belirtildi.

İran basınında yer alan haberlere göre, Tahran yönetimi görüşmeler boyunca “ulusal çıkarlarını korumak” amacıyla yoğun çaba gösterdi, ancak ABD’nin talepleri ortak bir çerçeve oluşmasını engelledi. İran tarafı ayrıca diplomatik sürecin geleceğinin, karşı tarafın “gerçekçi ve makul talepler” ortaya koymasına bağlı olduğunu vurguladı.

Taraflar arasında yeni bir görüşme yapılıp yapılmayacağına ilişkin ise henüz net bir açıklama yapılmadı. İran basını, şu aşamada yeni bir müzakere turunun planlanmadığını öne sürdü.

Söz konusu görüşmeler, 1979’daki İran İslam Devrimi’nden bu yana en üst düzey temaslar arasında yer alırken, iki ülke arasında 2015’te imzalanan nükleer anlaşmadan sonra gerçekleştirilen ilk doğrudan resmi müzakereler olma özelliğini taşıyor. ABD, 2018 yılında Donald Trump döneminde bu anlaşmadan çekilmiş, İran da anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerini askıya almıştı.

Ateşkes açıklamasına rağmen Ukrayna saldırdı

Rusya Savunma Bakanlığı’nın açıklamasına göre, Ukrayna’nın düzenlediği saldırılarda 151 SİHA’nın düşürüldüğü bildirildi. Saldırıların özellikle Volgograd ve Rostov bölgelerinde yoğunlaştığı belirtildi. Rusya Federal Havacılık Kurumu Rossaviatsiya ise 25’ten fazla havalimanında uçuş kısıtlamaları uygulandığını duyurdu.

Ukrayna Hava Kuvvetleri de Rusya’nın gece boyunca 128 SİHA ile saldırı düzenlediğini, bunlardan 113’ünün imha edildiğini açıkladı. Sabah saatlerinde başkent Kiev dahil olmak üzere birçok bölgede patlamalar meydana geldiği bildirildi.

Rusya'nın enerji altyapısı hedef alındı

Saldırıların öne çıkan başlıklarından biri de Rusya’nın enerji altyapısına yönelik Ukrayna saldırıları oldu. Krasnodar bölgesindeki Krymsk yakınlarında bulunan “Krymskaya” pompa istasyonunda patlama ve yangın meydana geldiği bildirildi. Ukrayna kaynaklarına göre saldırı sonrası bölgede elektrik kesintileri yaşandı.

Söz konusu tesisin, Rusya’nın petrol ve petrol ürünlerini Karadeniz üzerinden ihraç ettiği Novorossiysk limanı ile bağlantılı önemli bir dağıtım noktası olduğu ifade ediliyor. Bu nedenle saldırının Rusya’nın enerji ihracatını hedef aldığı değerlendiriliyor.

Bölgedeki yetkililer saldırıyı doğrularken, olayda bir sivilin hayatını kaybettiğini açıkladı. Ancak tesisin doğrudan hedef alındığına ilişkin net bir teyit paylaşılmadı.

Uzmanlara göre, ateşkes ilanına rağmen tarafların özellikle enerji altyapılarını hedef almaya devam etmesi, savaşın ekonomik boyutunun da giderek derinleştiğini gösteriyor.

Kaynaklar: TASS, Reuters, New York Times, The Kyiv Independent, Ukrainska Pravda, Kyiv Post, Militarnyi

Kariyerinin ilk dönemlerinde canlandırdığı sert ve karanlık karakterlerle öne çıkan Adorf, özellikle Winnetou filmindeki Frederick Santer rolüyle geniş kitlelerce tanındı. Her ne kadar bu rolü başlangıçta kabul etmek istemese de, karaktere kattığı insani derinlik onu klasik bir “kötü adam”ın ötesine taşıdı.

1958 yapımı Şeytan Gece Geldiğinde (Nachts, wenn der Teufel kam) filmindeki performansıyla büyük çıkış yakalayan Adorf, bu rolle Federal Film Ödülü’nü kazandı. Ancak yıllar sonra, canlandırdığı karakterin gerçek hayatta Nazi propagandasının kurbanı olduğunun ortaya çıkması üzerine bu rolün sorumluluğunu üstlenerek anma çalışmaları için çaba gösterdi.

Uluslararası başarı ve unutulmaz roller

Adorf, Volker Schlöndorff imzalı ve Oscar ödüllü Teneke Trampet (Nobel ödüllü Günter Grass'ın en bilinen romanı /Die Blechtrommel) filmindeki performansıyla uluslararası alanda da büyük takdir topladı. Kariyeri boyunca İtalya ve Hollywood’da da çeşitli projelerde yer aldı.

1980’li yıllardan itibaren ise yalnızca sert karakterlerle değil, mizahi rolleriyle de dikkat çekti. Kir Royal ve Rossini –oder die mörderische Frage, wer mit wem schlief gibi yapımlarda sergilediği performanslar, onun çok yönlü oyunculuğunu gözler önüne serdi.

Festivalle güçlü bağ

Adorf’un Türkiye ile de kültürel bağları bulunuyordu. Nürnberg merkezli Türkiye-Almanya Film Festivali ile uzun yıllara dayanan ilişkisi kapsamında 2007’de onur ödülüne layık görüldü, 2016’da Kadir İnanır için düzenlenen törende konuşma yaptı. Ayrıca 2014 yılında “Son İnsan” (Der letzte Mensch) filmiyle festivalin açılışında başrol oyuncusu olarak yer aldı.

“Memleket” sorusuna derin yanıtlar veren bir sanatçı

Kendisine hiçbir zaman “dünya starı” denilmesini istemese de, yaşam öyküsü ve kariyeri bu unvanı fazlasıyla hak ettiğini gösterdi. “Memleket nedir?” sorusuna yüzeysel yanıtlar vermek yerine, yaşam deneyimlerinden süzülen derinlikli cevaplar arayan bir entelektüel olarak da tanındı.

Mario Adorf, ardında yalnızca unutulmaz roller değil; aynı zamanda güçlü bir sanatsal duruş, etik sorumluluk ve sinemaya adanmış bir yaşam bıraktı. Onun çok katmanlı oyunculuğu ve hikâye anlatıcılığı, ölümünün ardından da uzun yıllar hatırlanmaya devam edecek.

GEW Hamburg Eğitim ve Bilim Sendikasi Temsilcisi Detlef Zunker, dil ve uyum kurslarına erişimin toplumsal katılım ve istihdam açısından hayati öneme sahip olduğunu belirterek, getirilen kısıtlamaları "entegrasyon politikası açısından yıkıcı ve sosyal açıdan sorumsuz" olarak nitelendirdi. Zunker ayrıca, tasarruf önlemlerinin toplumun en kırılgan kesimleri üzerinden yapıldığını ve binlerce öğretmenin emeğinin değersizleştirildiğini ifade etti.

Verilere göre söz konusu kısıtlamalar ülke genelinde yaklaşık 130 bin kişiyi etkiliyor. Bunlar arasında sığınmacılar, Ukrayna'dan gelen savaş mültecileri ve oturum durumu belirsiz (Duldung sahibi) kişiler de bulunuyor. Hamburg'da ise yaklaşık 6 bin kişinin bu kurslara erişimini kaybedeceği tahmin ediliyor.

GEW'in değerlendirmesine göre, mevcut uygulamalar nedeniyle entegrasyon kurslarının yaklaşık yarısı artık düzenlenemeyecek. Bu durum yalnızca göçmenleri değil, aynı zamanda eğitim kurumlarını da ekonomik açıdan zor durumda bırakıyor. Sendika, yaklaşık 20 bin öğretmenin mesleki geleceğinin risk altında olduğu uyarısında bulundu.

Protestoya destek veren Diakonie ise dilin topluma ve iş gücü piyasasına entegrasyonun anahtarı olduğunu vurguladı. Kurum, CDU Hamburg'a çağrıda bulunarak, federal hükümet nezdinde girişimde bulunulmasını ve Federal İçişleri Bakanligi tarafından alınan kısıtlama kararlarının geri çekilmesini talep etti.

Uzmanlara göre Almanya, demografik değişim ve artan nitelikli iş gücü ihtiyacı nedeniyle göçe bağımlı bir ülke konumunda. Yapılan araştırmalar, ülkenin her yıl yaklaşık 400 bin göçmene ihtiyaç duyduğunu ortaya koyuyor. Bu nedenle protestocular, uyum kurslarının kısıtlanmasının hem toplumsal entegrasyonu hem de ekonomik geleceği olumsuz etkileyeceği görüşünde birleşiyor.

Larson, İran’a karşı savaş ve Trump’ın Hürmüz Boğazı’na yönelik tehditlerinin “yasa dışı” olduğunu savunarak, bu politikanın hem Amerikan halkına ekonomik yük getirdiğini hem de can kayıplarına yol açtığını belirtti.

Larson, Trump’ın sosyal medyada yaptığı ve “tüm bir uygarlığın yok olabileceği” yönündeki açıklamalarına da dikkat çekerek, bu söylemlerin ülkenin güvenliğini riske attığını ifade etti.

25. madde tartışması yeniden gündemde

Aralarında eski Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi, Senatör Chris Murphy ve Temsilciler Meclisi Üyesi Yassamin Ansari’nin de bulunduğu yaklaşık 70 Demokrat, Trump’ın görevden alınması için Anayasa’nın 25. maddesinin işletilmesi çağrısında bulundu.

Söz konusu madde, başkanın görevini yerine getiremeyecek durumda olduğunun tespiti halinde yetkilerinin başkan yardımcısına devredilmesini öngörüyor. Ancak bu mekanizmanın işletilebilmesi için başkan yardımcısı ve kabinenin çoğunluğunun desteği gerekiyor.

Kongre’de destek sınırlı

ABD basınına göre, Trump’ın görevden alınmasını isteyen Demokrat Kongre üyelerinin sayısı giderek artarak birkaç düzineyi aştı. Ancak Cumhuriyetçilerin kontrolündeki Kongre’de bu çağrıların somut bir sürece dönüşmesi şu aşamada zor görünüyor.

Beyaz Saray ise azil çağrılarını “gülünç” olarak nitelendirerek reddetti. Trump’a yakın isimler, Başkan’ın İran politikasının amacının nükleer silahlanmayı engellemek olduğunu savunuyor.

Cumhuriyetçi cephede de çatlaklar

Trump’a yönelik eleştiriler yalnızca Demokratlarla sınırlı kalmadı. Bazı Cumhuriyetçi ve muhafazakâr isimler de Başkan’ın açıklamalarını aşırı buldu. Özellikle medya figürleri Tucker Carlson ve Megyn Kelly gibi isimler, İran’a yönelik tehditlerin sınırı aştığını dile getirdi.

Buna karşın Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi Üyesi Mike Lawler, Trump’ın sözlerinin yanlış yorumlandığını savunarak, hedefin sivil halk değil stratejik altyapı olduğunu söyledi.

Savaş ve diplomasi arasında gerilim

Tüm bu tartışmalar yaşanırken Trump yönetimi, Pakistan’ın arabuluculuğu sonrası İran’a yönelik saldırıları iki haftalığına durdurma kararı aldı. Ancak bu geçici ateşkes, Washington’daki siyasi gerilimi düşürmeye yetmedi.

Geçen haftaki haberimizde de yer verdiğimiz gibi bu adım, beş kişilik ailenin fiilen finansal sistemin dışına itilmesine yol açtı. Doğru, yaşananları “varoluşsal bir kriz” olarak nitelendirirken, ailenin temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandığını ve zaman zaman yalnızca sınırlı bir bütçeyle yaşam mücadelesi verdiğini ifade etti.

Mahkemeden kritik değerlendirme

Doğru’nun açıklamalarına göre Köln İdare Mahkemesi, eşinin hesaplarının bloke edilmesine ilişkin kararın hukuki dayanağını sorguladı. Mahkeme, uygulamayı “haklara yönelik ağır bir müdahale” olarak değerlendirirken, devletin sunduğu gerekçeleri de ikna edici bulmadı.

Kararda, Doğru’nun eşinin hesaplarını kontrol ettiğine ya da yaptırımların bilinçli şekilde delmeye çalışıldığına dair somut bulguların bulunmadığı belirtildi. Ayrıca yargılama giderlerinin devlet tarafından karşılanmasına hükmedildiği aktarıldı.

Yetkililerin gerekçesi tartışmalı

ZfS, blokaj kararına gerekçe olarak aile içi ekonomik ilişkiler, ortak yaşam ve bazı finansal işlemleri gösterdi. Araç sigortasının eş tarafından yenilenmesi, hesaplar arası para transferleri ve aile bağları “dolaylı kontrol” işareti olarak değerlendirildi.

Ancak mahkemenin bu gerekçeleri yeterli bulmaması, yaptırımların kapsamına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

Önce ret, sonra kısmi geri adım

Doğru daha önce Frankfurt am Main’daki mahkemede açtığı davada sonuç alamamış, hesap kısıtlamalarının kaldırılması talebi reddedilmişti. Bu süreçte yalnızca temel ihtiyaçlar için sınırlı bir harcama izni tanındı.

Aylık yaklaşık 506 euroluk harcama sınırının beş kişilik bir aile için yetersiz olduğu vurgulanırken, fiili durumun ciddi bir geçim krizine yol açtığı ifade edildi.

“Sivil ölüm” ve hukuk tartışması

Doğru, yaşadığı süreci “sivil ölüm” olarak tanımlarken, yaptırımların yalnızca kendisini değil ailesini de temel haklardan mahrum bıraktığını savundu. Neutrality Studies’nde Doç. Pascal Lottaz’ın konuğu olan Doğru, AB yaptırımlarının işleyişini sert sözlerle eleştirdi.

Kendisinin Almanya’da yaşayıp AB’nin Rusya yaptırım listesine alınan ilk ve tek Alman vatandaşı olduğunu belirten Doğru, sürecin “yargısız cezalandırma” niteliği taşıdığını öne sürdü. Kararların kapalı kapılar ardında alındığını, savunma hakkı ve delillere erişim imkânının bulunmadığını dile getirdi.

"Gazeteciler artık kendilerini sansürlüyor"

Almanya’daki gazeteci sendikalarının ve medyanın tutumunu da eleştiren Doğru, üyesi olduğu kuruluşların kendisini savunmak yerine hükümetin görüşlerini paylaştığını belirtti.

Doğru, federal basın konferanslarında sadece birkaç cesur muhabirin bu konuyu gündeme getirebildiğini, hükümet sözcülerinin ise “durumdan haberdar değiliz” diyerek konuyu geçiştirdiğini belirtti. Doğru, “Kimseyi sansürlemelerine gerek kalmıyor, çünkü gazeteciler artık kendilerini sansürlüyor. Benim davam aslında onların davasıdır” ifadelerini kullandı.

“Hukuki kara delik” eleştirisi

Doğru, yaptırımlara karşı hukuki mücadele yürütmenin fiilen imkânsız hale geldiğini belirterek, “Param yok, olsa bile erişemiyorum. Bu durumda nasıl savunma yapabilirim?” dedi.

Süreci “hukuki bir kara delik” olarak tanımlayan gazeteci, Almanya’daki davalarda AB’ye, AB düzeyindeki başvurularda ise ulusal makamlara yönlendirildiğini ifade etti.

Aileye yönelik baskı iddiası

Son gelişmelerle birlikte baskının ailesine yöneldiğini belirten Doğru, eşinin herhangi bir yaptırım listesinde yer almamasına rağmen hesaplarının dondurulduğunu vurguladı. Bu kararın mahkeme kararı olmadan idari işlemle alındığını söyledi.

Aile içi ilişkilerin “kanıt” olarak gösterilmesini eleştiren Doğru, mevcut durumda çocuklarının temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlandıklarını dile getirdi.

Siyasi ve hukuki tartışmalar büyüyor

Doğru’nun avukatı Alexander Gorski, uygulamayı “benzeri görülmemiş bir baskı” olarak nitelendirirken, yaptırımların hukuk devleti ilkeleriyle çeliştiğini savundu.

Siyasi alanda da tepkiler yükseldi. BSW’li siyasetçi ve eski Federal Meclis milletvekili Sevim Dağdelen, yaptırımları ‘hukuka aykırı ve insanlık dışı’ olarak nitelendirerek Doğru ailesine destek çağrısında bulundu.

Basın özgürlüğü tartışması

Avrupa Birliği, Doğru’yu “Rusya’nın istikrarsızlaştırıcı faaliyetlerine destek vermek” ve “toplumsal ayrışmayı körüklemekle” suçlayarak yaptırım listesine aldı. Ancak bu iddialara ilişkin kamuoyuna açık somut kanıtların paylaşılmamış olması eleştirilere neden oldu.

Doğru ise yaptırımların asıl nedeninin gazetecilik faaliyetleri olduğunu savunarak, özellikle Filistin ve Avrupa’daki protestolarla ilgili haberlerinin hedef alındığını ileri sürdü.

Uzmanlar, yaptırımların kapsamının belirsizliği ve yargı denetiminin sınırlılığı nedeniyle temel haklar ve basın özgürlüğü açısından ciddi riskler doğurduğuna dikkat çekiyor.

Emsal olabilecek dava

Mahkemenin son kararı, yaptırımların aile bireylerine genişletilmesi konusunda önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor.

Doğru davası, hem yaptırım rejimlerinin sınırları hem de Avrupa’da basın özgürlüğünün geleceği açısından emsal teşkil edebilecek kritik bir süreç olarak değerlendiriliyor.

ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social üzerinden yaptığı açıklamada, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı açması halinde ABD’nin bombardıman ve saldırıları iki hafta süreyle durduracağını duyurdu. Ateşkesin karşılıklı olacağı vurgulanırken, Pakistan’ın arabuluculuğu dikkat çekti.

Trump, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ve Beyaz Saray’a yakın isimlerden Pakistan Kara Kuvvetleri Komutanı Asım Münir ile gerçekleştirdiği görüşmelerin ardından, İran’a yönelik askeri saldırıların geçici olarak durdurulacağını duyurdu. Reuters ve New York Times’a göre Ateşkes Ayetullah Mücteba Hamaney tarafından onaylandı.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ateşkesin derhal yürürlüğe girdiğini açıklayarak sürecin Lübnan gibi diğer bölgelere de yansıdığını ifade etti. Ancak Binyamin Netanyahu cephesi, ateşkesin Lübnan’ı kapsamadığını belirtti.

Tahran’dan onay ve Hürmüz Boğazı adımı

İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi ateşkesi resmen onaylarken, Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Hürmüz Boğazı’nın teknik sınırlamalar gözetilerek yeniden açılacağını duyurdu.

İran tarafı, müzakerelerin başlamasının savaşın tamamen sona erdiği anlamına gelmediğini özellikle vurguladı.

İslamabad’da kritik müzakere süreci

Tarafların, Pakistan’ın başkenti İslamabad’da bir araya gelerek kalıcı anlaşma için görüşmelere başlaması bekleniyor. Görüşmelerin en geç iki hafta içinde sonuçlandırılması hedefleniyor.

Trump, İran tarafından sunulan 10 maddelik planın “uygulanabilir bir temel” oluşturduğunu belirtse de taraflar arasındaki görüş ayrılıklarının sürdüğü ifade ediliyor.

İran’ın 10 maddelik planı

Tahran yönetiminin sunduğu plan dikkat çekici talepler içeriyor. Bunlar arasında:

- Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçişin garanti altına alınması

- ABD güçlerinin bölgedeki üslerden çekilmesi

- İran'a uygulanan tüm yaptırımların kaldırılması

- Dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması

- Savaş zararları için tazminat ödenmesi

- Anlaşmanın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararıyla güvence altına alınması

İran yönetimi, bu taleplerin kabul edilmesini “diplomatik zafer” olarak nitelendiriyor.

“Sahadaki zafer siyasete taşınacak”

İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi yaptığı uzun açıklamada, savaşta önemli hedeflerin büyük ölçüde gerçekleştiğini savunarak, müzakerelerin bu kazanımları siyasi alana taşımayı amaçladığını belirtti.

Açıklamada ayrıca, ülke içinde birlik çağrısı yapılırken, müzakerelerin “mücadelenin bir devamı” olduğu vurgulandı.

Belirsizlik sürüyor

Her ne kadar ateşkes kararı alınmış olsa da taraflar arasında özellikle uranyum zenginleştirme, yaptırımlar ve bölgedeki askeri varlık konularında ciddi görüş ayrılıkları bulunuyor.

Binlerce kişinin hayatını kaybettiği çatışmalarda, yalnızca İran’da 1.600’den fazla sivilin öldüğü belirtilirken, ABD kamuoyunda da savaşa destek ciddi şekilde azalmış durumda.

İki haftalık ateşkes ve müzakere süreci, çatışmaların kalıcı olarak sona erip ermeyeceğini belirleyecek kritik bir dönem olarak görülüyor.

Organizatörlere göre ülke çapında 120’den fazla etkinlik düzenlenirken, en büyük gösteriler Frankfurt am Main, Hamburg, Leipzig ve Berlin’de gerçekleşti. Bunun yanı sıra Jena gibi daha küçük şehirlerde de yürüyüşler düzenlendi. Üç gün süren Rhein-Ruhr Paskalya yürüyüşü ise Duisburg’da başlayarak Dortmund’da sona erdi.

Katılım beklentinin altında kaldı

Organizatörler genel olarak katılımdan memnun olduklarını belirtse de, özellikle Orta Doğu ve Ukrayna’daki savaşların gölgesinde gerçekleşen yürüyüşlerde, protestocular hükümetten daha fazla diplomatik girişim talep etti.

Hamburg’da yaklaşık 4 bin kişi sokağa çıktı

Özellikle Hamburg’daki yürüyüş dikkat çekti. Yaklaşık 4 bin kişi Paskalya Pazartesi günü barış ve silahsızlanma talebiyle S-Bahn Landwehr istasyonu karşısındaki Ramazan Avcı Meydanı'nda gösteri düzenledi.

Hamburg Halklar Arası Anlayış ve Küresel Silahsızlanma Forumu’nun (Hamburger Forum für Völkerverständigung und weltweite Abrüstung) çağrısıyla gerçekleşen eylemde, Orta Doğu’da ABD ve İsrail’in İran’a saldırısı sonucu başlayan savaş sert ifadelerle kınandı. Konuşmalarda uluslararası kurumlara savaşın sona ermesi için müdahale çağrısı yapıldı.

Gösteriye “Silah ihracatına hayır” girişimi, “Zorunlu askerliğe hayır” platformu, Alman Komünist Partisi DKP, BSW, Sol Parti ve ver.di sendikası ile Türkiye kökenli göçmen örgütlerinden DİDF ve ATİF gibi çok sayıda kitle örgütü de destek verdi. Katılımcılar, “daha fazla diplomasi, daha az savaş politikası” çağrısında bulundu.

Eylem, St. Georg semtindeki Lange Reihe üzerinden Carl-von-Ossietzky-Platz’ta düzenlenen kapanış mitingi ve konserlerle sona erdi.

“Savaş politikalarına karşı daha güçlü mesaj”

Hamburg’daki organizatörlerden Andreas Grünwald, “Berlin’deki hükümetin de sürdürdüğü savaş politikalarına karşı daha güçlü bir direnç mesajı veriyoruz” dedi.

Gösterilerde ayrıca zorunlu askerlik tartışmaları da öne çıktı. Netzwerk Friedenskooperative temsilcilerinden Kristian Golla, gençlerin silah altına alınmasına karşı olduklarını belirterek, “Gençlerin kişisel özgürlüklerini savaş politikalarına feda etmeye zorlanmasına karşıyız” dedi.

Gençlerin katılımı sınırlı kaldı

Dikkat çeken bir diğer nokta ise gösterilere katılanların yaş ortalamasının yüksek olmasıydı. Uzmanlar, gençlerin ilgisinin sınırlı kalmasını çeşitli nedenlere bağlıyor. Barış araştırmacısı Tobias Debiel’e göre, bazı çağrıların tek taraflı algılanması, gençlerin daha yaratıcı ve kolektif eylem biçimlerini tercih etmesi ve geçmişte olduğu gibi tanınmış isimlerin eksikliği bu durumu etkiliyor.

Gösteriye katılan 76 yaşındaki Inge Fedderson ise düşük genç katılımını “genel bir kriz yorgunluğu” ile açıkladı: “Sürekli savaş haberleri insanları yoruyor, birçok kişi artık tükenmiş hissediyor” dedi.

1960’lardan bugüne

Almanya’da 1960’lı yıllardan bu yana düzenlenen Paskalya yürüyüşleri, özellikle Soğuk Savaş döneminde yüz binlerce kişinin katılımıyla zirveye ulaşmıştı. Günümüzde ise katılım daha sınırlı olsa da, barış hareketi her yıl bu gelenekle taleplerini kamuoyuna taşımayı sürdürüyor.

3 aydan uzun yurtdışı için izin zorunluluğu

Yasada dikkat çeken bir diğer düzenleme ise, 17 ile 45 yaş arasındaki erkeklerin üç aydan uzun sürecek yurtdışı kalışları için önceden Alman ordusunun (Bundeswehr) ilgili kariyer merkezlerinden izin alma zorunluluğu. Bu kural, eğitim veya diğer nedenlerle yapılacak uzun süreli yurtdışı planlarını da kapsıyor.

Bu adımla, Bundeswehr bünyesindeki asker sayısının artırılması hedefleniyor.

Savunma Bakanlığı, söz konusu düzenlemenin amacının “olası bir ihtiyaç halinde askerlik yükümlülüğüne dair sağlıklı veri oluşturmak” olduğunu belirtti. Bakanlık, benzer bir uygulamanın Soğuk Savaş döneminde de bulunduğunu, ancak pratikte büyük ölçüde uygulanmadığını ifade etti.

“Bürokrasi azaltılacak” açıklaması

Bakanlık ayrıca, mevcut durumda askerlik hizmetinin gönüllülük esasına dayandığını vurgulayarak, yeni düzenlemenin gençler üzerinde ağır bir yük oluşturmaması için idari kolaylıklar getirileceğini duyurdu. Buna göre, zorunlu askerlik yürürlüğe girmediği sürece izinlerin “verilmiş sayılması” yönünde düzenlemeler üzerinde çalışılıyor.

ARD hukuk uzmanı Frank Bräutigam ise, henüz zorunlu askerlik bulunmazken böyle bir izin şartının getirilmesinin gençlerin temel haklarına müdahale anlamına gelebileceğine dikkat çekti.

Siyasetten farklı tepkiler

Siyasi çevrelerden de düzenlemeye yönelik farklı tepkiler geldi. CDU/CSU cephesinden Thomas Erndl, uygulamanın ancak zorunlu askerlik olması durumunda anlamlı olacağını belirterek daha pratik bir çözüm çağrısında bulundu.

Yeşiller Partisi’nden Sara Nanni ise vatandaşların hangi yükümlülüklere tabi olduklarının net biçimde açıklanmasını istedi.

Sol Parti ve aşırı sağcı AfD’den de düzenlemeye eleştiriler gelirken, yasanın “gereksiz bürokrasi” yarattığı ve gözden geçirilmesi gerektiği ifade edildi.

Wagenknecht’ten sert eleştiri ve istifa çağrısı

Öte yandan BSW'li politikacı Sahra Wagenknecht, söz konusu uygulamanın geçmişteki Berlin Duvarı dönemi politikalarını hatırlattığını belirterek sert tepki gösterdi. Wagenknecht, bu tür bir düzenlemenin demokrasi ve özgürlüklerle bağdaşmadığını savunarak, hükümetin zorunlu askerlik yönünde zemin hazırladığını ileri sürdü.

Wagenknecht ayrıca, Savunma Bakanı Pistorius’un (SPD) istifa etmesi gerektiğini dile getirdi ve zorunlu askerlik gibi temel bir konuda halk oylamasına gidilmesi çağrısında bulundu.

Hedef: 2035’e kadar 260 bin asker

Halihazırda Bundeswehr bünyesinde yaklaşık 186 bin asker görev yaparken, hükümet bu sayıyı 2035 yılına kadar 260 bine çıkarmayı hedefliyor. Bu hedefe ulaşılamaması halinde ise zorunlu askerlik sistemine geçişin yeniden gündeme gelebileceği belirtiliyor.

Kaynak: ARD, Frankfurter Rundschau, t-online, ajanslar

"Silahların Kürt aracılar üzerinden iletildiğini" aktaran Trump, "İranlı göstericilere çok sayıda silah gönderdik. Bunları Kürt milislerine aktardık… ve sanırım Kürtler silahları kendilerinde tuttular" ifadelerini kullandı.

Trump, "İran'daki Kürtlerin silahları, protestoculara ulaştırmak yerine kendi ellerinde tuttuğunu düşündüğünü" belirtti.

Röportajda ayrıca, Tahran’a yönelik ültimatomunu yineleyerek, "İran hızlı bir şekilde anlaşma yapmazsa, onları bombalayacağız ve petrolünü alacağız" dedi.

Trump, aynı zamanda "İranlı müzakereciler için geçici dokunulmazlık sağlandığını" doğruladı.

Donald Trump, "yarına kadar İran ile bir anlaşma olabileceğini düşündüğünü" de söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nın durumuna ilişkin sanal medya hesabından İran'ı tehdit eden bir açıklama yapmış ve paylaşımında şunları yazmıştı:

“Salı günü İran'da hem ‘Enerji Santrali Günü’ hem de ‘Köprü Günü’ olacak. Bunun bir benzeri daha olmayacak! Şu lanet olası Boğaz'ı açın sizi çılgınlar, yoksa cehennemi yaşayacaksınız - sadece izleyin! Allah'a hamdolsun”

15 yıllık takip: 2 binden fazla kişi incelendi

Araştırma kapsamında, 2001-2004 yılları arasında 60 yaş üstü 2 bin 157 kişi takip edildi ve katılımcılar yaklaşık 15 yıl boyunca gözlemlendi. Çalışmanın başlangıcında hiçbir katılımcıda demans bulunmazken, 569 kişide Alzheimer hastalığıyla bağlantılı olan APOE3/4 ve APOE4/4 gen varyantları tespit edildi.

Katılımcıların beslenme alışkanlıkları anketlerle kaydedilirken; hafıza, dil ve düşünme hızı gibi bilişsel işlevler düzenli olarak ölçüldü.

Yüksek et tüketimi bazı gruplarda olumlu sonuç verdi

Araştırma sonuçlarına göre, genetik olarak risk taşıyan bireylerde düşük et tüketimi demans riskini iki kattan fazla artırdı. Buna karşılık, haftada yaklaşık 800-900 gram et tüketen grupta (günlük 2000 kalori alımına göre) bilişsel gerilemenin daha yavaş olduğu ve demans riskinin azaldığı gözlemlendi.

Bu etki, yalnızca APOE risk genine sahip bireylerde görülürken, diğer katılımcılarda anlamlı bir ilişki tespit edilmedi.

Uzmanlara göre bu durum, beslenmenin etkilerinin kişiden kişiye, özellikle de genetik yapıya bağlı olarak değişebileceğini ortaya koyuyor.

Etin türü belirleyici

Araştırmada dikkat çeken bir diğer unsur ise etin türü oldu. İşlenmemiş kırmızı et ve kümes hayvanlarının daha olumlu sonuçlarla ilişkilendirildiği belirtilirken, sosis, salam ve pastırma gibi işlenmiş et ürünlerinin yüksek tüketiminin, genetik yapıdan bağımsız olarak demans riskini artırabileceği vurgulandı.

Eski Sağlık Bakanı Lauterbach: “Çok önemli bir bulgu”

Almanya eski Sağlık Bakanı Karl Lauterbach, araştırmayı sosyal medya platformu X üzerinden değerlendirdi. Lauterbach, bulguları “çok önemli” olarak nitelendirerek, genetik risk taşıyan bireylerde et tüketiminin demans riskini azaltabileceğini ifade etti.

Ancak bazı uzmanlar, bu değerlendirmede önemli nüansların göz ardı edildiğine dikkat çekti.

Uzmanlardan uyarı: Nedensellik kanıtlanmadı

Araştırmanın bir gözlem çalışması olduğuna işaret eden bilim insanları, elde edilen sonuçların neden-sonuç ilişkisi ortaya koymadığını, yalnızca istatistiksel bağlantılar gösterdiğini vurguladı.

Ayrıca katılımcıların beslenme alışkanlıklarını kendilerinin beyan etmesi ölçüm hatalarına yol açabilecek bir unsur olarak değerlendiriliyor. Çalışmanın yalnızca yaşlı İsveç nüfusunu kapsaması da sonuçların genellenebilirliği konusunda soru işaretleri doğuruyor.

Araştırmacılar, genetik yapının besinlerin vücutta işlenme biçimini etkileyebileceğini ve özellikle sinir sistemi için önemli olan B12 vitamini açısından zengin etin, risk grubundaki bireyler için faydalı olabileceğini belirtiyor.

Suriye Dışişleri Bakanı Asaad el-Şaibani, Almanya’da yaşayan Suriyelilerin zorla geri gönderilmesine yönelik her türlü girişimi “kesin bir dille reddettiklerini” açıkladı.

El-Şaibani, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, yurt dışındaki Suriyelilerin bir “yük” olmadığını vurgulayarak, hükümetin uluslararası ortaklarla birlikte ülkenin altyapısını yeniden inşa etmek ve gönüllü, güvenli ve onurlu geri dönüş koşullarını oluşturmak için çalıştığını belirtti. Açıklamada, siyasi kararların tek ölçütünün “Suriye’nin ulusal çıkarları” olduğu ifade edildi.

Tartışma Berlin’deki görüşmenin ardından gündeme geldi

Tartışmalar, Suriye Geçici Cumhurbaşkanı eski cihatçı Ahmed el-Şaraa’nın Berlin ziyareti ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile yaptığı görüşmenin ardından gündeme geldi. İki liderin ortak basın toplantısında Merz’in dile getirdiği “önümüzdeki üç yıl içinde Almanya’daki Suriyelilerin yüzde 80’inin ülkelerine dönmesi” yönündeki ifade kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.

Merz’in açıklaması, birçok kişi tarafından Almanya hükümetinin resmi hedefi olarak algılandı. Ancak Başbakanlık daha sonra yaptığı yazılı açıklamada, söz konusu oranın Şaraa tarafından dile getirildiğini, Alman hükümetinin ise bu ifadeyi “not ettiğini” ve sürecin zorluklarının farkında olduğunu belirtti.

Buna karşın Şaraa, Londra’da yaptığı açıklamada bu hedefin Merz tarafından dile getirildiğini öne sürdü. Şaraa, mültecilerin geri dönüşünün doğrudan Suriye’nin yeniden inşasıyla bağlantılı olduğunu vurgulayarak, insanların zorla geri gönderilmesinin yeni göç dalgalarına yol açabileceği uyarısında bulundu.

900 binden fazla Suriyeli Almanya’da yaşıyor

Güncel verilere göre Almanya’da yaklaşık 940 bin Suriyeli yaşıyor. Bu sayı üzerinden yapılan hesaplamalara göre, yüzde 80’lik bir geri dönüş hedefi üç yıl içinde 750 binden fazla kişinin ülkesine dönmesi anlamına geliyor.

Ancak bu hedefin mevcut koşullarda oldukça zor olduğu değerlendiriliyor. Nitekim 2025 yılında Almanya’dan gönüllü olarak ayrılan Suriyelilerin sayısı 10 binin altında kaldı. Güvenlik gerekçeleri nedeniyle zorunlu geri gönderme uygulamaları ise neredeyse hiç yapılmıyor; yalnızca sınırlı sayıda suçlu sınır dışı edildi.

Uzmanlar: “Gerçekçi değil”

Göç hukuku ve politikaları alanında uzmanlar, bu ölçekte bir geri dönüşün gerçekçi olmadığını belirtiyor. Her bir geri dönüşün hukuki olarak ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğine dikkat çeken uzmanlar, zorunlu geri gönderme kararlarının mahkemeye taşınabileceğini vurguluyor.

Öte yandan Suriye’de iç savaşın sona ermiş olmasına rağmen ülkedeki altyapı büyük ölçüde tahrip olmuş durumda. Birçok bölgede konut, sağlık ve eğitim hizmetleri yetersiz kalırken, güvenlik durumu da hâlâ kırılganlığını koruyor. Özellikle bazı bölgelerde azınlıklara yönelik saldırılar ve silahlı çatışmaların sürdüğü bildiriliyor.

Ekonomik etkiler ve siyasi tartışma

Almanya’daki Suriyeliler aynı zamanda iş gücü piyasasında önemli bir rol oynuyor. Yaklaşık 320 bin Suriyelinin çalıştığı, bunların büyük bölümünün sosyal güvenlik sistemine katkı sağladığı belirtiliyor. Ayrıca 2016’dan bu yana yaklaşık 250 bin Suriyeli Alman vatandaşlığına geçti.

Ekonomi çevreleri, kitlesel geri dönüşlerin iş gücü açığını daha da artırabileceği uyarısında bulunuyor. Özellikle sağlık, lojistik ve hizmet sektörlerinde Suriyeli çalışanların önemli bir yer tuttuğu ifade ediliyor.

Siyasi alanda ise tartışmalar sürüyor. Muhalefet partileri, yüksek geri dönüş hedeflerinin hem gerçekçi olmadığını hem de Almanya’da yaşayan yüz binlerce kişiye olumsuz mesaj verdiğini savunuyor. Hükümet kanadı ise iltica hakkını kaybedenlerin geri gönderilmesi konusunda kararlı olduklarını vurguluyor.

Toplam 24 sayfadan oluşan ve çoğu özel haberler ile gündeme yönelik gazeteci ve yazar dostlarımızın köşe yazılarının yer aldığı bu sayımızla okurlarımıza "Merhaba" diyoruz.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Yeni sayımızdaki ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde, Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu? gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Yaklaşık 6 yıldır Almanya'nın başkenti Berlin'de yaşayan dünyaca ünlü yazar Aslı Erdoğan'ın yaşadığı ağır sağlık sorunlarının yanında, yasal statüsü ile ilgili kamuoyuna ilk kez Avrupa Postası aracılığı ile ulaşan, Avrupa ve Türkiye'de geniş yankı bulan haberimizin kısaltılmış şekline yer verdik.

Unutmadan geçemeyeceğimiz haberler arasında, 40 yıl önce Almanya'nın başkenti Berlin'de İdare Mahkemesi'nin altıncı katından atlayarak canına kıymak zorunda kalan Cemal Kemal Altun ile Türk sinemasının 'Çirkin Kral'ı Yılmaz Güney'in ölümünün 39. yılında yapılan anmalara yer verdik. Aynı şekilde 3 Kasım 1982 yılında Köln'de Türkiye Başkonsolosluğu'nu işgal edenler arasında bulunan Devrimci Sol taraftarı Haşım Ağırgöl'ün Leverkusen'deki anması ile 1988 yılında idam hükümlüsü Abdulkadir Konuk'un Çapa Tıp Fakültesi hastanesinden film gibi bir firarı sonrası, yaşadığı Almanya'da sessizlik içinde hayatını kaybetmesi ile ilgili haberler de geçmiş anıları yaşatmak için kayda değer önemdedir.

Bu sayımızda başta yazar dostlarımızın köşe yazıları olmak üzere, güncel Avrupa ve Almanya haberlerinin okurun dikkatini çekerek, birçok telefon ve mail aracılığı ile destek mesajlarını ilk haftada göndermesi bizleri daha da umutlandırdı.

Kısacası Ortadoğu'daki savaştan siyasete, ekonomiden spora ve magazinden bulmacaya kadar daha birçok haberle siz okurlarımıza yeniden 'Merhaba' diyoruz.

Yeni sayımızda ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Berlin İdari Mahkemesi'nin önünde gerçekleşen anma sırasında Cemal Kemal Altun adına yapılmış anıt heykelin önüne kırmızı karanfiller ve çiçekler bırakıldı.

Duygu dolu konuşmalarda Cemal Kemal Altun'un 30 Ağustos 1983 de Berlin İdare Mehkemesi binasının altıncı katından ölüme atlayarak hayatını kaybettiği, sorumlusunun da zamanın Federal Almanya Hükümeti ve İçişleri Bakanı F. Zimmermann olduğu belirtildi.

Türkiye'de 12 Eylül 1980 sonrası darbeci faşist generaller ile Almanya'daki Kohl hükümetinin ikili kirli ticari, askeri ve diplomatik ilişkileri sonucu Altun'un ölüme sürüklendiği belirtildi.  

Almanca ve Türkçe olarak "Ölümünün 40. yılında Kemal Altun'u unutmayacağız" ile "Özlemle anıyoruz" yazan pankart ve dövizlerin taşındığı anmaya, çevreden geçenlerin yoğun ilgisi oldu.

Anma sırasında aralarında Berlin Keuzkirche (Protestan Kilisesi) emekli Papazı Jürgen Quand, Cemal Kemal Altun Dayanışma Komitesi kurucularından gazeteci Adil Yiğit ve yazar Selçuk Şahin Polat ile Mülteci İnisiyatifi'nden Almaz Haile, birer konuşma yaptılar. 

Almanca ve Türkçe yapılan konuşmalarda "Cemal Kemal Altun'un katillerini dün gibi hatırlıyoruz!. Türkiye'de işkence altında alınan gerçek dışı bir ifade sonrası, iadesini isteyen zamanın darbeci faşist generalleri ile Almanya'da iltica dilekçesinin kabul edilmesine rağmen iade teröründe kararlı olan Federal İçişleri Bakanı Friedrich Zimmermann'dır" denildi.

Konuşmaların devamında, Hitler faşizminin yaşandığı bir ülkede Cemal Kemal Altun’u, zalim 12 Eylül cuntasına teslim etme kararını alan zamanın yöneticileri sert dille eleştirilerek, "Almanya'ya sığınan bir siyasi mültecinin ölümü kurtuluş olarak seçmesini anlamaktan uzak kalanları şiddetle kınıyoruz.

Ölümünün 40'ıncı yılında Cemal Kemal Altun'u sevgi ve özlemle anıyoruz! Cemal Kemal Altun ölmedi yaşıyor! Seni unutmayacağız!" ifadelerinden sonra hep bir ağızdan " Hoch die Internationale Solidarität" (Yaşasın Uluslararası Dayanışma) sloganı haykırıldı.Anma, Altun'un Mariendorf'daki mezarının ziyaret edilmesi ile son buldu. Alman basının anma öncesi ve sonrası siyasi mülteciler için sembol haline gelen Cemal Kemal Altun ile ilgili geniş haberler yapması dikkat çekti.

Anma ile ilgili Alman basınına yansıyan haberlerin bir bölümünün linkleri şu şekilde:

https://www.berliner-zeitung.de/mensch-metropole/gedenken-an-cemal-kemal-altun-die-asylpolitik-ist-unmenschlich-li.383860

https://www.jungewelt.de/artikel/458002.gedenken-todessprung.html

https://taz.de/Der-Fall-Altun/!5952693/

https://www.tagesspiegel.de/berlin/todessprung-aus-dem-gerichtsaal-6941098.html

https://www.nd-aktuell.de/artikel/1175888.kirchenasyl-der-beginn-der-kirchenasylbewegung.html

https://www.dw.com/de/kirchenasyl-als-zuhause-auf-zeit/a-66660945

https://www.jungewelt.de/artikel/457961.pro-asyl-erinnert-an-cemal-altuns-40-todestag.html

Karabayır, “Gebelikten itibaren bebeğin iki yaşına kadar olan dönem, büyüme ve gelişmenin en hızlı olduğu ve bebeğin çevresel faktörlerden en fazla etkilendiği dönemdir. Bebeklerin bu dönemde en uygun şekilde beslenmesi gerekmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) başta olmak üzere çocuk sağlığı ile uğraşan bebeklerin ilk 6 ay sadece anne sütü ile beslenmesini, altıncı ayda uygun ve güvenli tamamlayıcı besinlere başlanarak emzirmenin en az 2 yaşına kadar sürdürülmesini önermektedir. Bu nedenle doğumdan hemen sonra anne-bebek ten teması sağlanmalı ve ilk 1 saat içinde emzirme başlatılmalıdır” diye konuştu.

HAYATTA KALMA ŞANSI 6 KAT DAHA FAZLA!

Anne sütünün bebekler için ideal besin, temiz ve güvenli olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Karabayır, şunları kaydetti:

“Anne sütü büyüme ve gelişmenin sağlanması, sağlığın korunması için gereken tüm enerji, besin öğeleri ve çocukluk çağı hastalıklarından koruyan antikorlar ve canlı hücreler içerir. Anne sütü orta kulak iltihabı, ishal, üst ve alt solunum yolu enfeksiyonları, bakteriyemi, menenjit, idrar yolu enfeksiyonu gibi hastalıkları önler ya da hafif geçirilmesini sağlar. Erken dönemde bebeğin yeterli kilo almasını sağlar ve beslenme bozukluğundan korur. Alerjik hastalıkların (astım, besin alerjisi, atopik dermatit gibi) daha geç yaşta ortaya çıkmasını ve daha hafif seyretmesini sağlar.

Dünya çapında, emzirme oranlarının artırılması ile 5 yaş altı çocuk ölümlerinde yüzde 13 azalma olacağı, yıllık 820 bin çocuk ölümünün önleneceği hesaplanmıştır. Anne sütü alan bebeklerin almayanlara göre hayatta kalma şansı en az 6 kat daha yüksektir. Yakın zamanda yapılan bir çalışmaya göre anne sütü ile beslenen bebeklerde ölüm oranı, anne sütü ile beslenmeyen bebeklere göre yüzde 33 daha azdır. Daha önce yapılmış bir çalışmada ise anne sütü ile beslemeye başlama ile yaşamın ilk yılında ölüm sıklığının yüzde 19 ila 26 azalma saptanmıştır. Bu durum anne sütü ile beslenen bebeklerde ani bebek ölümü nekrotizan enterokolit, ishal, zatürre, kulak enfeksiyonu gibi enfeksiyon hastalıkları ile alerji, diyabet, obezite gibi kronik hastalıkların daha az görülmesi ile ilişkilidir.”

Son olarak Rönesans döneminde yaşamış İtalyan hezârfen Leonardo da Vinci'nin Mona Lisa tablosu, yapay zeka tarafından yeniden çizildi.

Yapay zeka ile çizilen resimde geniş gözler, biraz makyaj ve büyük göğüs dekoltesi dikkat çekti.

Sosyal medyada viral olan çizim, bazı insanların da tepkisini çekti.

Resmin yaratıcısı Gianpaolo Rosa, "Leonardo Da Vinci'nin başyapıtını onurlandırmak" amacıyla yapıldığını iddia ettiği resimle ilgili tartışmalara değinirken, kadınların cinselleştirilmesinin "üzücü" ve "sorunlu" olduğunu, ancak resmin "sanatı ve kadınları nasıl algıladığımız" konusunda bir diyalog başlatmasını umduğunu belirtti.

Eski Almanya Şanşölyesi Willy Brandt'ın oğlu Prof. Peter Brandt'ın da aralarında bulunduğu konuşmacılar, "Silahların olmadığı acil barış istiyoruz" talebini dile getirerek, üçlü koalisyon hükümetinin Ukrayna'ya askeri yardım paketlerini sert dille eleştirdiler. 

Hamburger Forum tarafından düzenlenen ve 2 binden fazla göstericinin katıldığı Ostermarsch gösterisi sırasında açılan bir pankart ile ABD ve AB ülkelerinin Venezuela ve Küba'ya karşı uyguladıkları ekonomik ve siyasi yaptırımlar da protesto edildi.

Paris Savcılığı tarafından yapılan açıklamada, saldırgan hakkındaki gözaltı kararı bir gün sonra kaldırılmışti. Paris Savcılığı, doktor raporu sonucu katilin sağlık durumunu gerekçe göstererek, Paris Emniyet Müdürlüğü Psikiyatri Hastanesi’ne kaldırıldığını bildirmişti.

Kürtlerden ve demokratik kamuoyundan gelen yoğun tepkiler sonrası üç Kürt'ün ölümüne yol açan Fransız katil yeniden gözaltına alınmıştı.

Ülke çapında protestolar devam ederken, İranlı öğrencilerin verdiği poz, sosyal medyada gündem oldu.

ÖĞRENCİLER HUMEYNİ'NİN PORTRESİNE ORTA PARMAK İŞARETİ YAPTILAR

Sokaklardaki gösteriler İran'da okullara yayıldı. Birçok kentte İranlı öğrenciler, sınıflarda bulunan Humeyni portresine karşılık başörtülerini çıkartarak orta parmak işareti yaptı

Sosyal medyada paylaşılan bir görüntü ise dünyanın gündemine oturdu.

Öğrenciler daha sonra okulun kontrolünü ele alarak “Diktatöre ölüm” sloganlarını attı. Olaya müdahale etmek isteyen okul müdürü, kız öğrencileri tarafından okuldan dışarıya itildi.

Ülke çapında devam eden protestolarda 130’den fazla kişinin hayatını kaybettiği düşünülüyor.

İsveç devlet televizyonu SVT’de, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan’la dalga geçilen Kürtçe yayın, sosyal medyada gündem oldu ve yoğun şekilde paylaşıldı.

Söz konusu yayında Erdoğan’ın, çeşitli konulardaki tutumlarıyla dalga geçildi. İşte onlardan bazıları:

“Erdoğan, nasıl oluyor da senin gibi bir Türk’ün saçı yok? Herkesin gidip saç ekimi yaptırdığı bir ülkeden geliyorsun. Git hemen saçını ektir ya da bir eşarp tak”

SVT’deki programda “Erdoğan, sen İsveç’ten rejim muhalefetleri ve aktivistleri istiyorsun. Yani sana uymayan ve nefret ettiğin şeyler. İnternet üzeri alışveriş yaptığında da böyle misin? Aman ne kadar çirkin bir şey, bir de beden yanlış. Ama yine de almak istiyorum. Erdoğan, sen kendini dönemin yeni Sultanı sanıyorsun” ifadelerine yer verildi.

Programın sonunda, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi bayrakları açılarak “Yaşasın demokrasi” sloganı atıldı.

Almanya Redaksiyon Ağı’na (RND) konuşan Haldenwang, “Bugünler, Rostock-Lichtenhagen’da yaşanan insanlık düşmanı iğrenç ayaklanmaların 30’uncu yıl dönümü. Aşırı sağcılık ve insana karşı nefret o tarihte kendini günlerce bir şiddet taşkınlığı şeklinde gösterdi” ifadelerini kullandı.

Erdoğan'ın hedef aldığı sosyalist belediye başkanı Fikri Sönmez, bu konuşmasında karaborsaya vurgu yaptı. 

Fatsa’da 1979 yılında yapılan seçimde belediye başkanı seçilen terzi Fikri’nin miting konuşmasındaki. "bu soygun ve sömürü düzeninin beyleri, ağababaları, faizcileri, karaborsacıları bizleri yıllar boyu kendilerine köle etmişlerdir." ifadeleri Türkiye'de fındıkta yaşanan sömürüyü hatırlattı.

TERZİ FİKRİ KİMDİR

Fikri Sönmez, bilinen ismiyle Terzi Fikri, 1938 yılında Ordu-Fatsa'nın Kabakdağı köyünde doğdu. 

1960'lı yılların ortalarında TİP'e üye oldu ve partide aktif olarak görev aldı. Dev-Genç saflarında 6. Filo'ya karşı düzenlenen gösterilere katıldı. 1970 ortalarında sol içinde ortaya çıkan yeni saflaşmalarda Mahir Çayan'ın görüşlerine katılarak THKP-C tarafında yer aldı.

1971-1972 yıllarında Mahir Çayan ve arkadaşlarının Maltepe Askeri Cezaevi'nden kaçışlarından sonra Karadeniz Bölgesi'ne geçmelerinde ve bu bölgedeki ilişkilerinde ve eylemlerinde onlara yardımcı olduğu gerekçesiyle THKP-C Davası'nın diğer sanıklarıyla birlikte 2 yıl kadar tutuklu olarak yargılandı ve 1974 affıyla tahliye oldu.14 Ekim 1979'de yapılan ara seçimler sonrası Devrimci Yol'un bağımsız adayı Fikri Sönmez Fatsa Belediye başkanı seçildi.

Belediye halk komiteleri şeklinde örgütlendi. Her yerde Direniş Komiteleri halkla birlikte karar veriyordu. 

Fatsa’da devrimci belediye başkanı Sönmez, Türkiye’nin hiç de alışık olmadığı bir belediyeciliği hayata geçiriyordu. Çorum’da ise faşist çeteler katliam yapıyordu. Zamanın Başbakanı Demirel, "Çorum’u bırak Fatsa’ya bak" diyerek Fatsa'ya kapsamlı bir askeri operosyonun işaretini vermişti. 8 Temmuz 1980'de askeri birlikler Fatsa ilçesine gönderildi ve 9 Temmuz 1980 tarihinde Kenan Evren ordu komutanlarıyla beraber "inceleme" yapmak için Fatsa'ya gitti. 11 Temmuz sabah erken saatlerinde asker ve polis 'nokta operasyonu' düzenlenmiş ve Fatsa Bağımsız Belediye Başkanı Fikri Sönmez ile beraber 300 kişi daha gözaltına alındı. 12 Temmuz'da sokağa çıkma yasağı ilan edilmiş ve kaymakam görevden alındı. İddianameye göre direniş komitesi yaratmakla suçlanan Sönmez 18 Temmuz'da tutuklandı. Fatsa Belediye Başkanı 12 Eylül rejiminin işkencehanelerinde 4 Mayıs 1985 günü kalp krizi sonucu yaşamını yitirdi.

12 Eylül darbesinde ağır bedeller ödeyen devrimcilerle ilgili kısa bir film. Herkesin izlemesi gereken bir film. Hepsi güzel ve yürekli insanlar. Özellikle günümüz gençlerinin bu insanları tanıması, bilmesi gerekir. Onlardan öğrenecekleri çok şey var.

Rusya – Ukrayna Savaşı başladığından beri yaptığı çıkışlar ile gündeme gelen Çeçen lider Ramazan Kadirov, bu defa bir kısa film yayınladı.

Savaşın başlangıcında Çeçen askerler ile adeta televizyon programı gibi “şov” yaparak videolar hazırlayan ve daha sonra resmi Telegram hesabındaki profil fotoğrafının yerine Vladimir Putin’in fotoğrafını koyan Kadirov, yayınladığı kısa filmde bizzat rol aldı.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’yi oynayan oyuncu, ağlayarak Putin’den özür diledi. Daha sonra “koşulsuz şartsız teslimiyet” belgesine imza attı. O esnada omzuna bastıran elin, Çeçen Lider Ramazan Kadirov’a ait olduğu görüldü.

Kadirov, videoyu şu notla birlikte resmi Telegram hesabından paylaştı: “Luhansk’ı işgalcilerden kurtardık ve Zelenski koşulsuz şartsız teslim oldu. Sizden rica ediyorum, aman videoya saldırgan yorumlar yapmayın. Zaten zor durumda olan Zelenski kalpten gidebilir.”

Genco Erkal geçen hafta YouTube’a yüklediği “Marx’ın Dönüşü”nün ardından bu hafta da “Sivas 93”ü sanal ortamda izleyiciyle buluşturuyor. 

MÜZİĞİ FAZIL SAY'A AİT

Erkal “Sivas 93”ün YouTuba üzerinden erişime açıldığını perşembe akşamı yaptığı bir canlı yayınla duyurdu. Ardından Twitter üzerinden şunları yazdı: “Bugün (17 Nisan Cuma) 17.00’de “Sivas 93” YouTube’da yayına giriyor. 2007 yılında sahnelenen belgesel oyun, 1993 yılında Sivas’taki Madımak Oteli’nde yaşanan katliamı anlatıyor. Genco Erkal’ın yazıp yönettiği oyunun müziği Fazıl Say’a ait. On yıl önce kaydedilen film ilk kez bugün gösterime giriyor.”

2 TEMMUZ 1993'TE 33 AYDIN YAKILARAK ÖLDÜRÜLDÜ

Sivas’ta Madımak Oteli’nde 2 Temmuz 1993'te 33 aydının yakılarak öldürüldüğü, 2 otel çalışanın da dumandan etkilenerek yaşamını yitirdiği katliamın üzerinden 29 yıl geçti.

Hafızalara bir katliam tarihi olarak kazınan 2 Temmuz günü, Pir Sultan Abdal Şenliklerine katılmak için Sivas'a giden aydın ve sanatçılardan 33'ü ile iki otel görevlisi otelin yakılması sonucu hayatını kaybetti. Olaylarda iki saldırgan da öldü.

33 kişinin en yaşlısı 66 yaşındaki Asım Bezirci, en genci ise folklor gösterisi için Sivas'a giden 12 yaşındaki Koray Kaya'ydı. Hollanda vatandaşı Carina Cuanna Thedora Thuys katliamın tek yabancı kurbanıydı.

Katliamdan iki gün önce kentte bir bildiri dağıtılmıştı. Bildiride Aziz Nesin'in o sırada başyazarı olduğu Aydınlık gazetesinde yayımlanan Salman Rüşdi'nin "Şeytan Ayetleri" kitabından bahsedilmiş, Nesin hedef gösterilmişti.

Bildiride dönemin Sivas Valisi Ahmet Karabilgin'in şenliklere ev sahipliği yapması eleştirilmiş, Nesin için "Şehirde adeta Müslümanlarla alay edercesine gezebilmektedir" ifadesi kullanılmıştı.

2 Temmuz günü Cuma namazının ardından etkinliklerin yapıldığı kültür merkezinin önüne bir yürüyüş başladı. "Sivas laiklere mezar olacak" atılan sloganlardan biriydi. Saldırgan grubun bir kısmı yeni dikilen "Halk Ozanları" heykelini yıkıp, yerde sürüklerken; bir kısmı Valilik önünde Ahmet Karabilgin'i protesto etti.
Valinin katliam sonrası İçişleri Bakanlığı'na gönderdiği rapora göre, saldırganların sayısı her saat sayısı artıyordu. Yine aynı rapora göre, akşam saat 18.00'de Madımak Oteli'nin önünde o ana kadar hiçbir aşamada dağıtılmamış 15 bin kişi vardı. Otel önündeki araçlar ve sürüklenen heykel ateşe verildi, otelin camları kırıldı.

Yaklaşık 2 saat sonra otel ateşe verildi, saldırgan kalabalık sloganlarına devam etti.

Madımak Oteli'nin önünden çekim yapan İhlas Haber Ajansı'nın görüntülerinde otelin etrafını kuşatanların sloganları yanında sözleri de duyuluyordu. Biri otelin birinci katına çıkan saldırgana "Lan yakın" diye seslenirken, bir diğeri ilk alevin görünmesiyle "Cehennem ateşi işte" diye sesleniyordu.

KATLİAMIN TELSİZ KONUŞMALARI

Katliam sonrasında ortaya çıkan polis telsiz konuşmalarının dökümü ise güvenlik tedbirlerindeki yetersizliği ortaya koydu. O anlar, dönemin Sivas Valisi ile Emniyet Müdürü’nün de yer aldığı konuşmalara şöyle yansıdı:

Saat 19:00: Merkez, heykeli yakıp sürükleyerek meydana götürüyorlar.

19:05: 33 10 merkez (Emniyet müdüründen) 3210 (valiye) Tugay’dan kuvvet gönderin, biz zor durumdayız.

19:05: Madımak Oteli’ne 5-10 kişilik kuvvet gönderdik.

19:05: 33.10'un (emniyet müdürünün) emirleri, cop kullanabilirsiniz.

19:05: 33:10-32:10( emniyet müdürü ve valiye) Otele 5 metre mesafede kaldı, topluluk kontrolden çıktı, acele kuvvet gönderin.

19:05: Merkez, işhanı çatısından aşağıya taş atıyorlar.

19:05: 33 10 Merkez, itfaiyeye söyleyin, buraya gelsin. Tazyikli su sıksın.

19:40: İtfaiye araçları buradan ayrıldı, bilginiz olsun.

19:45: Elektrikler kesildi.

19:45: Merkez, otelin içine girdiler.

19:45: Merkez, kalabalık kontrolden çıktı, otel önünde otolar yanıyor.

19:45: Merkez, itfaiye araçları arka tarafa gitti.

19:50: 32:10 merkez, (valiye) Asker yetişmezse burası harap olur.

19:50: 32:10 Dayan müdür Bey dayan, Tugay’dan asker gelecek. Şimdi buradan geçti, asker geliyor, bilginiz olsun.

19:50: Merkez itfaiye çalışamıyor, vatandaşlar müdahale ediyor. İtfaiye gidemeyeceğini söylüyor.

19:50: 33:10 Merkez, olaylar çığırından çıktı, müdahale edemiyoruz, yangın otelin içine dışına dağıldı.

19:50: Merkez, Madımak Oteli önünde ve içinde yangın var, içinde görevliler var, dışarı çıksınlar.

19:50: Merkez çıkamıyoruz dışarı, bilginiz olsun.

19:50: 33.20 merkez, Madımak Oteli’nde son durum nedir?

Valinin yaptığı son anonsa ise yanıt veren olmadı.