Mohamed Ali, Deutschlandfunk’a yaptığı açıklamada, AfD içinde aşırı sağcı ve faşist kişilerin de bulunduğunu belirterek, “Böyle bir partiyle koalisyon kuramayız” dedi.

“AfD ile içerik üzerinden konuşacağız”

BSW lideri, koalisyonu reddetmesine rağmen AfD ile siyasi konuların görüşülebileceğini söyledi. AfD’nin tümüyle yok sayılmasının siyasi açıdan başarısız olduğunu savunan Mohamed Ali, partinin sunduğu önerilerin kategorik olarak reddedilmesini öngören “güvenlik duvarı” politikasının sonuç vermediğini ifade etti.

Mohamed Ali, “AfD’yi tamamen yok saymak, anketlerde oylarının düşmesini sağlamıyor” değerlendirmesinde bulundu. Sachsen-Anhalt’ta güçlü bir konumda bulunan AfD’nin görmezden gelinemeyeceğini belirten BSW lideri, diğer partilerle olduğu gibi AfD ile de içerik temelinde görüşeceklerini söyledi.

CDU ile de koalisyon yok

Mohamed Ali, Sachsen-Anhalt’ta halen iktidarda bulunan CDU ile koalisyon kurulmasını da dışladı. BSW’nin yalnızca AfD’yi engellemek amacıyla oluşturulacak bir “tüm partiler koalisyonuna” katılmayacağını belirtti.

Partiler üstü bir başbakan önerisi

BSW lideri, bunun yerine partiler üstü bir başbakanın, değişen parlamento çoğunluklarıyla hükümet etmesini savundu. Mohamed Ali, CDU veya AfD’nin seçim sonrasında çok az farkla çoğunluğu elde etmesi durumunda toplumun önemli bir bölümünün hükümete karşı kalacağını belirterek farklı bir siyasi model arayacaklarını söyledi.

Bu kapsamda BSW’nin kurucusu Sahra Wagenknecht ile parti yöneticileri Mohamed Ali ve Fabio De Masi daha önce Sachsen-Anhalt ve Mecklenburg-Vorpommern eyaletlerinde partiler üstü başbakanların seçilmesi fikrini gündeme getirmişti. Bu başbakanların, AfD’nin de dahil olduğu değişken çoğunluklarla yönetmesi öngörülüyor.

AfD adayı BSW’nin tutumundan yararlanabilir

Wagenknecht daha önce, BSW’nin kendi adayı başbakan seçilemezse olası üçüncü turda çekimser kalabileceğini açıklamıştı. Üçüncü turda kullanılan oyların basit çoğunluğunun yeterli olması nedeniyle, BSW’nin çekimser kalması durumunda AfD’nin başbakan adayı Ulrich Siegmund’un mutlak çoğunluk olmadan seçilmesinin önü açılabilir.

Ancak BSW’nin Sachsen-Anhalt Eyalet Meclisi’ne girip giremeyeceği henüz kesinleşmiş değil. Son kamuoyu yoklamalarında parti yüzde 4 ile 5 arasında oy oranına sahip görünüyor.

Süheyla KAPLAN

Yapının faaliyet alanı yalnızca ibadetle sınırlı değil. Din eğitimi, imam yetiştirme, öğrenci yurtları, eğitim, yayıncılık, seyahat, cenaze hizmetleri, ticaret ve inşaat gibi çok geniş bir alanda faaliyet gösteren şirket ve kurumları bulunuyor.

Köln’de ise yaklaşık 70 milyon euroluk, 12 bin 600 metrekarelik dev bir kampüs inşa ediliyor. İçerisinde ibadethane, medrese, yurt, misafirhane, ofisler, etkinlik alanları ve halka açık bir kütüphane bulunacak. Projenin finansmanının aidat, bağış ve kredilerle sağlandığı belirtiliyor.

İlginç olan şu: VIKZ, Almanya’da Milli Görüş veya Ülkücü yapılanmalar gibi Anayasayı Koruma Teşkilatı’nın radarında olan bir yapı değil. Son yıllarda Alman siyasetiyle ilişkileri de güçlenmiş durumda. Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier, kuruluşun 50’nci yıl etkinliğine katılarak çalışmalarından dolayı teşekkür etti.

VIKZ Merkezi Köln

Ancak geçmişte VIKZ’in yurtları ve dini eğitim faaliyetleri ciddi biçimde eleştirildi; çocukların toplumdan izole edildiği ve katı dini eğitim aldığı yönünde raporlar hazırlandı. Buna karşılık daha sonraki akademik çalışmalar bu iddiaların tamamını doğrulayan bulgular ortaya koymadı.

Bugün ise asıl soru şu: Türkiye’de “örgüt” suçlamasıyla gündeme gelen bu yapının Almanya’daki VIKZ yapılanmasıyla kurumsal, finansal ve yönetsel açıdan nasıl bir bağlantısı var? Köln’de yükselen 70 milyon euroluk merkez, bu yapılanmanın geleceğinde nasıl bir rol oynayacak?

Ağustos'ta İstanbul, Ankara ve Antalya başta olmak üzere 17 ilde düzenlenen eş zamanlı operasyonlarda, kamuoyunda Süleymancılar olarak anılan cemaatin lideri Alihan Kuriş'in de aralarında bulunduğu 33 kişi gözaltına alındı.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının açıklamasında Alihan Kuriş'e "suç örgütü kurmak ve yönetmek", diğer şüphelilere de "örgüt üyeliği" suçlaması yöneltiliyor.

İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi de "Dün akşam Adalet Bakanımızla bu konuyu görüştük, değerlendirdik ve bu sabah da operasyon için düğmeye basılmış oldu. Alihan Kuriş, 2016 yılında bu örgütün başına geçti, daha doğrusu akımın başına geçti diyelim. Akımın başına geçmesiyle beraber faaliyetleri daha bir gizlilik içerisinde yürümeye başladı" şeklinde bir açıklama yaptı.

Bakan ayrıca, operasyon ile cemaatin Almanya'nın Köln kentinde inşaatı süren merkezi arasında da bağ kurarak "Büyük bir genel merkez yapıyorlar. Bu bina bittiğinde, inşaat tamamlandığında faaliyetlerin tamamının oraya da kaydırılacağını, artık faaliyetlerin orada yürütüleceğini de değerlendiriyoruz. Dolayısıyla örgütün suç ayaklarına yönelik olarak, finansal ayaklarına yönelik olarak bir operasyondu" ifadelerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan geçen yıl İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne (İBB) yönelik soruşturmalara atfen yaptığı bir konuşmada, "Bu karanlık organizasyon İstanbul'la sınırlı kalmamış, ülkedeki pek çok belediyeyi, kurumu, kişiyi içine alan, kolları çok farklı yerlere uzanan, hatta uluslararası ayağı da olan bir ahtapota dönüşmüştür" demiş, burada Süleymancıları kastettiği iddia edilmişti.

Peki Süleymancılar olarak anılan örgütün Almanya'da nasıl bir yapılanması var?

1973'ten beri Almanya'da varlık gösteriyor

Kendilerine "Süleymancılar" denmesinden hoşlanmayan ve kurucusunun adıyla "Süleyman Hilmi Tunahan Cemaati" olarak anılmak isteyen yapı, Almanya'da İslam Kültür Merkezleri Birliği (VIKZ) olarak örgütlü. 1973'te Köln kentinde kurulan dernek, Almanya'daki ilk Müslüman çatı kuruluşu.

Dokuz eyalette teşkilatı bulunan yapılanmanın Almanya'da 300'ün üzerinde ibadethane veya cami derneği mevcut.

Alman veri portalı Statista'nın bilgilerine göre VIKZ, Diyanet İşleri Türk İslam Birliğinden (DİTİB) sonra Almanya'daki ikinci büyük İslam çatı kuruluşu ve 100 bin üyeye sahip.

Almanya'da ne tür faaliyetlerde bulunuyor?

VIKZ, Almanya'daki faaliyetinin amacını Müslümanların dini, sosyal ve kültürel ihtiyaçlarına hizmet etmek olarak tanımlıyor. Ayrıca İslam dininin ve Müslümanların Almanya'da kabulünün artması ve toplumun bir parçası olduğunun benimsenmesi olduğunu belirtiyor.

Bu hedefler bağlamında VIKZ hem federal hem de eyaletler düzeyinde farklı projeler yürüttüğünü, çeşitli bakanlıklar ve Alman vakıflarıyla işbirliği yaptığını da belirtiyor.

VIKZ, Almanya İçişleri Bakanlığının öncülüğünde 2006 yılında kurulan, hükümetin Müslüman vatandaşlar ile diyaloğunun artması, değişen koşullara göre proje ve politikaların geliştirilmesine hizmet eden Almanya İslam Konferansı oluşumu üyesi. Yönetim kurulu altı kişiden oluşan VIKZ'in Başkanı Ali Yılmaz.

Kamu yararına çalışan bir dernek statüsüne sahip olsa da diğer Müslüman cemaatlerde de olduğu gibi, VIKZ'in birçok şirketi bulunuyor.

Ticari verileri toplayan NorthData kuruluşuna göre bunların başında hac, umre ve kültür gezileri sunan Hisar Europe Travel; gıda alanında faaliyet yürüten Tuna ile Ferpa; ticaretten nakliyeye, eğitimden yurt ve gençlere dini hizmet ile yayıncılık alanına geniş bir yelpazede faaliyet gösteren Ender; mimarlık ve inşaat alanında faaliyet yürüten KPG; özel okulların işletilmesine bakan BZ Bildung & Zukunft (Eğitim ve Gelecek) geliyor.

Ayrıca Almanya'da hayatını kaybedenlerin Türkiye'ye nakil işlerini yürüten bir de cenaze şirketi var.

Köln'de 70 milyon euroluk büyük kampüs projesi

Cemaat Köln'de içinde ibadethanelerden medreseye, idari bölüm, ofis ve işletmelerden misafirhane, yurt ve etkinlik mekanlarına 70 milyon euroya mal olması öngörülen büyük bir kampüs de yaptırıyor. 12 bin 600 metrekare kullanım alanı olan bina kompleksinin finansmanı ise VIKZ'e göre üye aidatları, bağışlar ve kredi ile sağlanıyor.

Temeli 2022'de atılan kompleks için VIKZ, Köln Belediyesi, bulunduğu ilçe belediyesi ve semt sakinleri ile yakın işbirliği yürütüyor. Böylece merkezin toplumsal kabulü ve diğer cemaat inşaatlarındaki büyük tepkilerin görülmediği dikkat çekiyor.

Bina, Köln Belediyesi'nin de onayı ile açılan bir yarışta en iyi taslağı sunarak yarışmayı kazanan gmp Mimarlık Ofisi'nin tasarımı. Çok amaçlı modern bir yapıya sahip ve içinde bütün halka açık bir kütüphane ile okuma cafeleri bulunması da öngörülüyor.

25 Temmuz'da medresenin de içinde bulunduğu C Bloku hizmete açıldı ve VIKZ öğrencilerin yeni binaya yerleştiğini ve tesisleri aktif şekilde kullandığını duyurdu.

VIKZ tehlikeli bir grup olarak görülüyor mu?

Oluşum, Alman Anayasası'nı benimsediğini, çalışmalarının ve hedeflerinin de hür ve demokratik anayasal düzenle uyumlu olduğunu taahhüt ediyor.

Partiler üstü bir kuruluş olduğunun altını çizen VIKZ, partizanlığı reddettiğini kaydediyor.

Ayrıca Hanefi mezhebinden olmakla birlikte tasavvufla ilgilenen Müslümanlara da imkânlar sunduğunu savunuyor.

Almanya'daki faaliyetleri gençlere odaklanıyor

VIKZ, Almanya'da aynı zamanda imam eğitimi vermeye başlayan ilk İslami çatı kuruluşu. 1980'lerden beri kendi ibadethane ve kuruluşları için din görevlisi yetiştiren VIKZ'in imamları çoğunlukla Almanya'da doğup büyümüş, dili ve toplumu bilenlerden oluşuyor.

VIKZ'in öncelikli alanlarının başında gençlere yönelik çalışmalar görülüyor. Burada dini eğitimin yanı sıra okul ve meslek eğitimi alanında destek faaliyetleri yürüttüğü dikkat çekiyor.

Merkezi Berlin'de bulunan Bilim ve Siyaset Vakfı (SWP) uzmanlarından Salim Çevik'e göre dini cemaatlerin çocuk ve gençlere odaklanmasının nedeni dindar bir nesil yetiştirmeyi amaçlamalarından. "Bu açıdan Süleymancıların da gençlere yönelik faaliyetlere ağırlık vermesi şaşırtıcı değil" diyor.

Ancak Çevik'e göre Süleymancıları diğer gruplardan ayıran vasıfları, bütün ağırlıklarını Kuran kurslarına vermeleri. "Kuran okumayı iyi öğretmek konusunda bir üne sahipler. Faaliyetleri de genelde bu eksende" diye ekliyor.

Alman siyaseti ile ilişkileri nasıl?

VIKZ, Milli Görüş veya Ülkücülerin dini çatı kuruluşları gibi Alman iç istihbaratının radarına hiç takılmadı. Diyanet İşleri Türk İslam Birliği (DİTİB) gibi Ankara ile yakın ilişkisi nedeniyle sert eleştiri oklarına hedef olmuyor ve din derslerine veya diğer projelere katılımı sorgulanmıyor. İmam eğitimine dair birkaç çalışma hariç, cemaatin öğretisi ve temsil edildiği VIKZ hakkında akademik çalışma veya raporlar da yok.

Görüş almak için başvurduğumuz uzmanlar, "Açık kaynaklarda bilgi yok, onlar da zaten kapalı kutu" ifadesini kullanıyor. Ortak kanı: Bu cemaatin dışarıdan görünen yapısı dışında kendisine ait bir iç yapılanması olduğu yönünde.

VIKZ 2000 yılında, kurucusu olduğu ve içinde Almanya iç istihbaratının radarındaki Ülkücü, Avrupa Türk-İslam Kültür Dernekleri Birliğinin(ATIB) de üyesi olduğu, Almanya Müslümanlar Merkez Konseyi'nden (ZMD) ayrıldı.

Hamas'ın 7 Ekim 2023 saldırısı sonrasında Müslüman cemaatler üzerindeki baskının arttığı ve yurt dışından yönetildikleri eleştirilerinin yoğunlaştığı dönemde de VIKZ, yine kurucusu olduğu çatı kuruluşu Almanya Müslümanlar Koordinasyon Konseyinden (KRM) de ayrıldığını açıkladı. Bu ayrılışın, "özgür ve dışarıdan gelecek her türlü tesirden bağımsız" amaçlı olduğu duyuruldu.

VIKZ, Müslüman çatı kuruluşlarıyla arasına mesafe koyarken federal ve yerel hükümetlerde ise siyasette kabulünün arttığı görülüyor. Kuruluşun 2023'te Köln'de düzenlediği 50'nci yıl kutlamasına çok sayıda üst düzey politikacı dışında Almanya Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier bizzat katıldı. Steinmeier, konuşmasında VIKZ ve ona bağlı tüm cami ve eğitim derneklerinin yürüttüğü çalışmalar nedeniyle minnettar olduğunu söyledi.

VIKZ'e son yıllarda hükümet olumlu yaklaşsa da bu her zaman böyle olmadı. Cemaat ilk yatılı okullarını açtığı 2003'ten itibaren sert eleştirilere hedef oldu. Resmi kurumlara bildirim yapmadan kaçak işlettiği yatılı okullar ve yurtlar ile o yıllarda kamuoyunda adı anılan VIKZ hakkında sert bilirkişi raporları da hazırlandı.

Hessen Eyaleti Sosyal İşler Bakanlığının 2004 yılında Türkolog Ursula Spuler-Stegemann'a hazırlattığı raporda, söz konusu yurtlarda kalan öğrencilerin sadece İslam öğretisi ve dini eğitimle yetişmesinin Almanya'ya uyumları önünde büyük engel teşkil ettiği tespiti yapıldı.

Ayrıca çocukların sıkı şeriat öğretisini benimsemiş bir İslami anlayış ile yetiştiği rapor edildi.

Kölner Stadt Anzeiger gazetesi 2008 yılında VIKZ hakkında polisin hazırladığı bir dosyayı haberleştirdi. Buna göre de VIKZ; Batı, demokrasi ve Yahudi karşıtı olmakla suçlanırken çocukların bu kurumun okullarında şiddet gördüğü iddiaları ortaya atıldı.

Ayrıca aynı habere göre polis, yasa dışı faaliyetlerin karartılmasına ilişkin cemaatin bir strateji planının olduğunu da rapor etmişti.

Bu eleştirilere karşı çıkan ve VIKZ'i destekleyen araştırmacılar da oldu. Din bilimci Gerdien Jonker, örneğin "Kapalı ve muhafazakâr olma yönüyle VIKZ'in Katolik Kilisesiyle aynı seviyede bulunduğunu" savundu.

Bu tartışmalar sürerken VIKZ de Almanya'da Müslümanlar konusunda o dönem yürüttüğü çalışmalarıyla öne çıkan Eğitim Bilimci Ursula Boos-Nünning'den bir bilirkişi raporu hazırlamasını istedi. 2010 yılında sonuçları açıklanan rapora göre, VIKZ yurtlarında kalan çocukların yüzde 91'i notlarının iyileşmesi için, yüzde 85'i dini hakkında daha fazla bilgi sahibi olmak için bu kurumda kaldığını söyledi.

Raporu hazırlayan Boos-Nünning, Süleymancı cemaatin yurtlarındaki çocukların ailelerinin baskısı ile bunu yaptığı ve "elit bir kuşak yetiştirmek amaçlı" olduğu iddialarını doğrular bulguya rastlamadığını da duyurdu.

Alevlerin kısa sürede büyümesi üzerine yolcular ve mürettebat can yeleklerini giyerek denize atladı. Sahil Güvenlik ekipleri ve çevredeki teknelerin desteğiyle herkes güvenli şekilde karaya çıkarılırken, 11 kişi dumandan etkilendi.

Yangın, 13 Ağustos Perşembe günü saat 11.00 sıralarında Fethiye’nin Katrancı Koyu’nda bulunan “İmparator Atilla” isimli gezi teknesinde çıktı. İlk belirlemelere göre yangın turistleri taşıyan teknenin mutfak bölümünde başladı. Nedeni henüz belirlenemeyen yangın kısa sürede büyüyerek teknenin büyük bölümünü sardı.

115 kişi denize atladı

Yangının kontrol edilemeyecek kadar büyümesi üzerine teknedeki 103 turisler, 8 animatör ve 4 personel olmak üzere toplam 115 kişi can yeleklerini takarak denize atladı. İhbar üzerine bölgeye Sahil Güvenlik, Kıyı Emniyeti ve sağlık ekipleri sevk edildi. Çevrede bulunan diğer tekneler de kurtarma çalışmalarına destek verdi.

Denizde bulunan turistler ve mürettebat ekiplerin çalışmasıyla güvenli şekilde karaya çıkarıldı. Dumandan etkilenen 11 kişi ambulanslarla hastaneye sevk edildi. Denizcilik Genel Müdürlüğü, sağlık durumlarının ciddi olmadığını, hastaneye götürülen kişilerin daha sonra taburcu edildiğini bildirdi.

Fethiye, Ege Denizi kıyısında yer alan ve tatilcilerin yoğun ilgi gösterdiği bir bölge olarak öne çıkıyor. Özellikle aileleri çeken plajları ve koylarıyla bilinen ilçede düzenli olarak dalış ve şnorkelle yüzme eğitimleri (su altı gözlem etkinlikleri) veriliyor. Kentte ayrıca 20. yüzyılın başlarına uzanan çok sayıda tarihi yapı ve antik kalıntı bulunuyor.

Beşiktaş’a turu getiren golü Cerny attı. Siyah-Beyazlılar, Play-Off turunda Kauno Zalgiris’le karşılaşacak. Kartal ilk maçı 20 Ağustos’ta evinde, rövanşı ise 27 Ağustos’ta deplasmanda oynayacak.

Grup Yorum, Hamburg’daki Kampnagel’de düzenlenen Uluslararası Yaz Festivali kapsamında 16 Ağustos Pazar günü saat 20.00’de sahne alacak.

Konser öncesi F Tipi Film gösterimi

Grup Yorum konserinden önce saat 18.00’de Alabama Kino sahnesinde F Tipi Film gösterilecek. Hüseyin Karabey, Ezel Akay, Reis Çelik, Barış Pirhasan, Aydın Bulut, M. İlker Altınay, İnan Altın (Grup Yorum), Sırrı Süreyya Önder ve Vedat Özdemir’in yönetmenliğini üstlendiği film, orijinal dilinde Almanca altyazılı olarak izleyiciyle buluşacak.

Dokuz yönetmenin dokuz ayrı bölümle, siyasi tutsakların tek kişilik hücrelerde tutulmasına ve Türkiye’deki F Tipi yüksek güvenlikli cezaevlerindeki insanlık dışı koşullara karşı direnişi anlattığı film, Grup Yorum’un yapımcılığında farklı sanatçıların çalışmalarını bir araya getiriyor. F Tipi Film, cezaevi, tecrit ve direniş temalarını işleyen kolektif bir yapım olarak öne çıkıyor.

Film gösteriminin konuğu Grup Yorum olacak. Gösterimin ardından grup, saat 20.00’de Kampnagel’de sahne alacak.

Kampnagel, Grup Yorum’u "Sanat halk içindir, iktidar sahipleri için değil" anlayışıyla tanımlarken, grubun konserini kolektif direniş ruhunu müziğe taşıyan bir buluşma olarak duyurdu.

Grup Yorum, 16 Ağustos Pazar günü saat 20.00’de Hamburg'daki Kampnagel’de düzenlenen Uluslararası Yaz Festivali kapsamında sahne alacak.

Konserden önce: Saat 18.00, Alabama Kino sahnesinde F-Tipi filmi gösterilecek.

F Tipi Film biletleri: 10 Euro. Festival kartı sahiplerine: Yüzde 20 indirim.

Grup Yorum konser biletleri:

Ön satış (VVK): 20 Euro. Gişe (AK): 23 Euro. Festival kartı sahiplerine: Yüzde 50 indirim.

Kararın, aşırı sağcı AfD Federal Milletvekili Maximilian Krah ile televizyon programcısı ve mizahçı Jan Böhmermann arasındaki davadan kaynaklanan yaklaşık 296 euroluk ödenmemiş yargılama giderleriyle bağlantılı olduğu bildirildi.

Alman haber ajansı dpa’nın aktardığı bilgilere göre, Krah’ın milletvekili dokunulmazlığı nedeniyle kararın uygulanabilmesi için dokunulmazlığının kaldırılmasının talep edilip edilmeyeceği değerlendiriliyor.

Böhmermann ile başlayan hukuk mücadelesi

Aşırı sağcı AfD'li milletvekili Krah ile mizahçı Böhmermann arasındaki anlaşmazlık, Böhmermann’ın podcast programında bir dinleyici mesajını okumasıyla başladı. Mesajda, Krah’ın Münih Oktoberfest’te bir eğlence alanı için (bira çadırı için) 200 şişe şampanya sipariş ettiği ileri sürülüyordu.

Krah, bu ifadenin kişilik haklarını ihlal ettiği gerekçesiyle Böhmermann’a karşı dava açtı. Ancak Düsseldorf Eyalet Mahkemesi, Krah’ın talebini reddetti. Mahkeme, Böhmermann’ın söz konusu ifadeyi kendi iddiası olarak değil, bir dinleyici mesajı olarak aktardığına dikkat çekti.

Davayı kaybeden Krah’ın yargılama giderlerini ödemesi gerekti. Böhmermann tarafı, başlangıçta yaklaşık 5 bin euroluk tutarı icra yoluyla Krah’tan tahsil etti.

Ancak daha sonra yaklaşık 296,26 euroluk bir miktarın hâlâ ödenmediği ortaya çıktı.

Mal varlığı beyanı için verilen randevuya gitmedi

İddiaya göre, söz konusu alacağın tahsili kapsamında Krah’a mal varlığı hakkında bilgi vermesi için bir randevu verildi. Ancak Krah bu randevuya katılmadı.

Bunun üzerine görevli icra memuru, mahkemeden yakalama kararı çıkarılmasını talep etti ve Chemnitz Sulh Ceza Mahkemesi de talebi kabul etti.

Krah ise yargılama giderlerini ocak ayında ödediğini savunuyor. Milletvekili, kalan miktara ilişkin yeni talepler karşısında şaşkın olduğunu belirterek konuyu avukatına inceleteceğini söyledi.

Böhmermann’ın avukatı Sebastian Gorski ise Krah’ın yasal yükümlülüklerini yerine getirmesi gerektiğini belirterek, Almanya’nın bir hukuk devleti olduğunu vurguladı.

Böhmermann kimdir?

Jan Böhmermann, Almanya’nın tanınmış televizyon sunucusu, komedyen ve mizahçılarından biri. Böhmermann, 2016 yılında ZDF’de yayımlanan programında AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hakkında hakaret içerdiği gerekçesiyle tartışma yaratan bir şiir okumuştu. Erdoğan’ın şikâyeti üzerine Almanya’da hakkında ceza soruşturması başlatılmış, ayrıca şiirin bazı bölümlerinin yayımlanmasına karşı hukuk davası açılmıştı. Ceza soruşturması daha sonra sonuçsuz kalırken, Alman mahkemeleri şiirin bazı bölümlerinin yeniden okunmasını yasakladı.

Almanya merkezli Sınıf Mücadeleci Örgütler Federasyonu’nun (Föderation Klassenkämpferischer Organisationen- FKO), Maier’in açıklamalarının ardından Türkiye’deki gözaltı uygulamalarına ilişkin ciddi suçlamalar yöneltti. Örgüt, yaşananları siyasi aktivistlere yönelik baskının bir parçası olarak değerlendirdi.

16 kişiden oluşan uluslararası heyet, ocak ayında DEM Parti’nin daveti üzerine Kuzey Kürdistan’a gitti. Aralarında 13 kadının bulunduğu heyet, Diyarbakır, Nusaybin ve Mardin’de demokratik girişimler, dernekler ve siyasi yapılarla görüşmeler gerçekleştirdi.

Heyetin amacı, Kuzey ve Doğu Suriye’deki gelişmeler ile Kürt bölgelerindeki siyasi ve toplumsal duruma ilişkin yerinde bilgi edinmekti.

Heyet Mardin’de gözaltına alındı

Heyet, gezinin beşinci gününde Mardin’de düzenlenmesi planlanan bir basın toplantısına giderken Türk askeri polisi ve sınır dışı işlemlerinden sorumlu birimler tarafından durduruldu ve gözaltına alındı.

Heyet üyelerinin aktardığına göre daha sonra Mardin’deki polis merkezinden İstanbul Havalimanı’ndaki geri gönderme merkezine götürüldüler.

Gözaltı sürecinde uyumalarına, gözlerini kapatmalarına veya dinlenmelerine izin verilmediği; darp edildikleri, hakarete ve tükürmeye maruz kaldıkları öne sürüldü. Bazı kadınların saçlarının çekilerek koparıldığı da belirtildi.

Heyet üyeleri ayrıca kendilerine kötü muamele gören Kürt savaşçılara ait görüntülerin izletildiğini ve bazı kişilerin tehdit edildiğini aktardı.

Paula Maier ise yaptığı açıklamada, tek kişilik hücrede tutulduğu sırada bir Türk görevlinin kendisine tecavüz ettiğini söyledi.

“Bu yalnızca benim hikâyem değil”

FKO üyesi Maier, başka kadınların da benzer şiddet olayları yaşadığını belirterek, cinsel şiddete karşı ortak mücadele çağrısı yaptı.

Maier, yaşadığı olayın ve diğer kadınların maruz kaldığı şiddetin sessizlikle karşılanmaması gerektiğini açıkladı.

Gençlerin yanıtlarında eğitim, ekonomik koşullar, ücretler, konut, emeklilik, sağlık, iklim, hayvan hakları, demokrasi ve gençlerin geleceği öne çıkan başlıklar oldu.

“Artık karar alınmalı”

Dresden’den 19 yaşındaki üniversite öğrencisi adayı Vincent, siyasette karar alma süreçlerinin çok yavaş ilerlemesinden şikâyet etti. Sorunlar hakkında uzun süre konuşulmasına rağmen yeterince hızlı adım atılmadığını belirten Vincent, daha kararlı bir yönetim anlayışı istediğini söyledi.

Dresden’den 21 yaşındaki öğretmen adayı Julia ise önceliğinin eğitim sistemi olacağını belirtti. Öğretmenlerin çoğu zaman 25’ten fazla öğrenciyle ilgilenmek zorunda kaldığını söyleyen Julia, öğrenci sayısının azalacağı gelecek dönemin daha bireysel eğitim için değerlendirilmesi gerektiğini savundu. Üniversitelerde de teoriden çok uygulamaya ağırlık verilmesini istedi.

Gençlerden ekonomi ve emeklilik önerileri

Berlin’den 19 yaşındaki lise mezunu Tarek, emeklilik sisteminin güçlendirilmesini istedi. Kuzey Avrupa ülkelerindeki uygulamalara benzer şekilde emeklilik birikimlerinin fon ve hisse senetlerine yönlendirilmesini savunan Tarek, yatırım ve finans bilgisinin okullarda öğretilmesini önerdi.

Düsseldorf’tan 17 yaşındaki tesisatçı adayı Emily ise varlıklı kişilerin daha fazla vergi ödemesi gerektiğini söyledi. Cinsel saldırı ve istismar suçlarından hüküm giyenlerin daha uzun süre hapis yatması gerektiğini de savundu.

Siegen’den 19 yaşındaki işletme öğrencisi Elias, Almanya ekonomisinin yeniden canlandırılmasını öncelik olarak gördüğünü belirtti. Çalışmanın daha fazla karşılık bulması gerektiğini söyleyen Elias, şirketler ve vatandaşlar için vergi indirimleri yapılmasını önerdi. Ona göre devletin temel sorunu gelir eksikliği değil, harcamaların kötü planlanması.

Leipzig’den 18 yaşındaki diş hekimi asistanı Lina ise saatlik asgari ücretin yaklaşık 25 euroya yükseltilmesini istedi. Bunun gençlerin özellikle büyük kentlerdeki konut sorununu hafifleteceğini belirtti.

Berlin’den 16 yaşındaki rapçi Zahide Kayacı da asgari ücretin artırılmasını savundu. Özellikle sağlık, polis ve itfaiye gibi toplum için önemli alanlarda çalışanların daha yüksek ücret alması gerektiğini söyledi. Zahide ayrıca eğitime ve gençlere daha fazla yatırım yapılmasını, okulların teknolojik açıdan yenilenmesini ve yapay zekânın eğitimde daha fazla kullanılmasını istedi.

Konut, ulaşım ve sosyal devlet

Heidelberg’den 20 yaşındaki öğrenci Melina, tren biletlerinin ucuzlatılması ve BAföG ödemelerinin artırılmasını istedi. Öğretmen olmak istediğini belirten Melina, okullarda özellikle sıcak havalarda kullanılmak üzere klima sistemlerinin kurulmasını da savundu.

Münih’ten 21 yaşındaki hemşirelik öğrencisi Andrea, okullarda demokrasi ve çeşitlilik konularına daha fazla yer verilmesini istedi. Bunun toplumdaki birlikteliği ve hoşgörüyü güçlendireceğini belirten Andrea, aynı zamanda daha fazla ve daha uygun fiyatlı konut yapılması gerektiğini söyledi.

Leipzig’den 19 yaşındaki yaşlı bakım öğrencisi Cessy ise yaşlılar ve hastalar için daha fazla destek istedi. Hayatı boyunca çalışan insanların bakımevleri için ayda binlerce euro ödemek zorunda kalmasını eleştiren Cessy, sağlık hizmetlerinin de iyileştirilmesini savundu.

Münih’ten 21 yaşındaki “Pflegekraft” adayı Andrea’nın yanı sıra, Berlin’de bir yardım kuruluşunda çalışan 17 yaşındaki Maria da günlük yaşamı kolaylaştıracak düzenlemelere dikkat çekti. Kolombiya kökenli Maria, Almanya vatandaşı olması ve başbakanlık görevine gelmesi halinde Berlin’de İngilizce yönlendirmelerin artırılmasını ve toplu taşımadaki gecikmelerin azaltılmasını istedi.

Gençler için daha fazla fırsat

Saksonya’daki Adorf kentinden 19 yaşındaki meslek öğrencisi Alex, özellikle yoksul ailelerden gelen gençlere daha fazla destek verilmesi gerektiğini söyledi. Mesleki eğitim olanaklarının genişletilmesini ve gençlerin sorunlarıyla baş başa bırakılmamasını isteyen Alex, Almanya’nın gençlerin ihtiyaçlarına daha duyarlı bir ülke haline gelmesini istedi.

Essen’den 18 yaşındaki öğrenci Timo ise siyasetin vatandaşlara karşı daha şeffaf olması gerektiğini savundu. Kapalı kapılar ardında yapılan anlaşmaların sona ermesini isteyen Timo, siyasetçilerin halka karşı açık ve dürüst davranması gerektiğini söyledi. Vatandaşların daha fazla çalışmaya teşvik edilmesini, ancak insanların “tembel” olmakla suçlanmamasını da istedi.

Velbert’ten 18 yaşındaki öğrenci Erik ise İsviçre’deki uygulamalara benzer şekilde doğrudan demokrasi ve halk oylamalarının yaygınlaştırılmasını önerdi. Ayrıca seçim dönemlerinde verilen siyasi vaatlerin yerine getirilmesini güvence altına alacak bir sistem kurulmasını istedi.

Hayvan hakları ve iklim de gündemde

Bu yılki “Germany’s Next Topmodel” yarışmasının finalistlerinden 20 yaşındaki Lola Stoll, başbakan olması halinde hayvan refahı ve iklim korumasını anayasal düzeyde daha güçlü biçimde güvence altına alacağını söyledi. Endüstriyel hayvancılığın yasaklanmasını isteyen Stoll, çevrenin ve hayvanların korunmasının yalnızca bireysel tercihlere bırakılmaması gerektiğini savundu.

Hollywood’da “Systemsprenger” filmiyle tanınan 18 yaşındaki oyuncu Helena Zengel ise sokak hayvanlarının ve kötü koşullarda yaşayan hayvanların korunmasını istedi. Kadınlar için hijyen ürünlerinin ücretsiz olması, şiddet ve istismar mağdurlarının daha görünür hale getirilmesi gerektiğini belirten Zengel, kadınların yaşadığı sorunlara daha fazla dikkat çekilmesini savundu.

Gündelik hayatın sorunlarına vurgu

Bu yılki “Germany’s Next Topmodel” yarışmasının birincisi olan 21 yaşındaki Ibrahim “Ibo” Ouro-Bodi, önceliğinin insanların günlük yaşamda karşılaştığı ekonomik sorunlar olacağını söyledi. Hayatın karşılanabilir maliyetlerde kalması, gençlerin eğitim ve çalışma yoluyla iyi fırsatlara ulaşması gerektiğini belirten Ouro-Bodi, hayatları boyunca çalışan yaşlıların da iyi bir emekliliği ve emeklerine saygıyı hak ettiğini vurguladı.

Dresden’den 19 yaşındaki Vincent ise somut bir örnek üzerinden bürokrasinin yavaşlığını eleştirdi. Dresden’de iki yıl önce Elbe Nehri’ne çöken Carolabrücke köprüsünün yeniden yapılması konusunda uzun süredir ayrıntıların tartışıldığını ancak çalışmalara başlanmadığını belirterek, benzer sorunların birçok alanda yaşandığını söyledi.

Gençlerin en önemli gündemi: Eğitim

Gençlerin yanıtlarında eğitim hemen her başlıkla bağlantılı olarak öne çıktı.

Dresden’den Julia öğretmenlerin daha az öğrenciyle çalışarak bireysel eğitime daha fazla zaman ayırmasını isterken, Berlin’den Zahide okulların teknolojik altyapısının yenilenmesini ve yapay zekânın eğitimde daha etkin kullanılmasını önerdi.

Adorf’tan Alex ise mesleki eğitimin güçlendirilmesini, Erfurt’tan 18 yaşındaki Fanny ise politik eğitimin geliştirilmesini istedi.

Erfurt'tan Fanny, yaklaşan Saksonya-Anhalt eyalet seçimleri öncesinde aşırı sağın güç kazanmasından endişe duyduğunu belirtti. Küçük yerleşimlerde siyasi bilgi eksikliğinin aşırı sağın söylemlerine alan açabildiğini söyleyen Fanny, insanların daha iyi bilgilendirilmesi ve özellikle eğitim sistemi aracılığıyla demokratik bilincin güçlendirilmesi gerektiğini savundu.

Gençlerin mesajı: Daha adil ve yaşanabilir bir Almanya

Farklı kentlerden ve farklı eğitim ve meslek gruplarından gelen gençlerin önerileri birbirinden farklı olsa da ortak başlıklar dikkat çekti. Daha iyi eğitim, daha yüksek ücretler, uygun fiyatlı konut, güçlü sosyal güvence, daha şeffaf siyaset, gençlere daha fazla fırsat ve daha yaşanabilir bir çevre gençlerin öne çıkardığı başlıca talepler oldu.

Yanıtlar, genç kuşağın yalnızca kendi günlük sorunlarına değil, Almanya’nın ekonomik, sosyal ve siyasi geleceğine ilişkin de somut öneriler geliştirdiğini ortaya koydu.

Üç gazetecinin Koza TV’deki yeni görevleri, kanalın yeni yayın dönemine ilişkin hazırladığı tanıtım videosunun yayımlanmasıyla kesinlik kazandı.

[related-posts id="117239" color="bg-danger"][/related-posts]

Ne olmuştu?

Halk TV’de ayrılık süreci, uzun yıllardır “Neden-Sonuç” programını sunan Seda Selek’in 30 Nisan’da programının sonunda kanaldan ayrıldığını açıklamasıyla başladı.

Selek, ilk açıklamasında ayrılık kararının arkasında “son derece haklı gerekçeleri” bulunduğunu söyledi. Daha sonra yaptığı açıklamada ise istifasının nedeninin Halk TV patronu Cafer Mahiroğlu’nun yönetim anlayışı olduğunu belirtti.

Selek, söz konusu yönetim anlayışının adaletsizliklere, gazeteciliğin değersizleştirilmesine ve mesleğin doğasına aykırı uygulamalara yol açtığını savundu. Ayrıca arkadaşı ve meslektaşı Sorel Dağıstanlı’nın kendisine destek verdiği için ekrandan uzaklaştırılmasının ayrılık kararında önemli bir dönüm noktası olduğunu ifade etti.

Selek’in ardından Sorel Dağıstanlı, 8 Mayıs’ta Halk TV’den ayrıldığını duyurdu. Dağıstanlı, ayrılık nedeninin Seda Selek’e destek amacıyla yaptığı sosyal medya paylaşımı olduğunu açıkladı.

Bu ayrılığın ardından Buket Güler Ozan 9 Mayıs’ta, Gözde Şeker 10 Mayıs’ta ve Remziye Demirkol 11 Mayıs’ta Halk TV ile yollarını ayırdıklarını açıkladı.

Gazeteciler ayrılık açıklamalarında mesleki dayanışma ve gazetecilik ilkelerine vurgu yaptı.

Kampta ağırlıklı olarak emperyalist savaş politikaları, militarizasyon, sosyal hak gaspları, ırkçılık ve göçmen düşmanlığı ele alındı. Avrupa’da artan silahlanma harcamalarının işçi ve emekçiler üzerindeki ekonomik ve sosyal etkileri değerlendirilirken, yerli ve göçmen emekçilerin ortak mücadelesinin güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı.

Türkiye’deki güncel gelişmeler, emperyalizme karşı mücadele, Kürt ulusal sorunu ve Ulusların Kendi Kaderini Tayin Hakkı da kampın önemli gündemleri arasında yer aldı. Kadınların ve gençlerin örgütlenmesi ile politik çalışmalara daha aktif katılımı üzerine değerlendirmeler yapıldı.

Kamp süresince kültür-sanat etkinlikleri ve gezilerin yanı sıra devrimci mücadelede yaşamını yitirenler de anıldı.

Kampın sonunda yapılan değerlendirmede, farklı ülkelerden ve kentlerden gelen katılımcıların ortak yaşamı paylaşması, günlük sorumlulukları kolektif biçimde üstlenmesi ve kadınlarla gençlerin çalışmalara aktif katılımı öne çıkan kazanımlar olarak değerlendirildi.

AGEB 4. Kolektif Tatil Kampı, kolektif yaşam, dayanışma ve politik eğitim vurgusuyla 9 Ağustos’ta sona erdi.

Ancak iddianameye göre kutlama öncesinde genç kadının hayatı, eşi tarafından sonlandırıldı.

Eşini arka merdivende öldürdü

Olay, çiftin birlikte işlettiği “Özbey” adlı döner işletmesinin arka bölümündeki yangın merdiveninde meydana geldi.

İddianameye göre Erhan Ö., eşini burada bekledi ve 38 yaşındaki kadına yaklaşık 50 santimetre mesafeden başına ateş etti. Savcılık, saldırının Renur Ö.’nün kendisini savunmasına fırsat vermeyecek şekilde gerçekleştirildiğini ve bu nedenle cinayetin “tasarlayarak ve hazırlıksız yakalama” niteliği taşıdığını savunuyor.

Davanın ilk duruşmasında savcılık iddianameyi okudu. Savcı Johannes Heth, sanığı cinayeti “alçakça nedenlerle” işlemekle suçladı.

Savcılığın iddiasına göre Erhan Ö., eşinin kendisini aldattığını düşünüyordu. Renur Ö.’yü davranışları nedeniyle sürekli suçlayan sanığın, eşinin ölümünü kendi açısından “onurunu yeniden tesis etmenin” bir yolu olarak gördüğü ileri sürüldü.

“Öldü, bunu hak etti” dediği öne sürüldü

Savcılığın iddiaları bununla da sınırlı değil.

Sanığın, eşini vurduktan sonra silahını üç kez havaya ateşlediği ve ardından “Öldü, bunu hak etti” şeklinde sözler söylediği öne sürülüyor.

Cinayetin ardından Erhan Ö.’nün polisi kendisinin aradığı belirtildi. Sanık, gözaltına alındıktan sonra çıkarıldığı hakimlikte ise olayla ilgili ifade vermedi.

Davanın ilk duruşmasında sanığın savunması yerine yalnızca suçlamalar ve iddianame okundu.

20 yıl önce Türkiye’den Almanya’ya geldiler

Mahkeme tarafından verilen bilgilere göre Erhan Ö. ile Renur Ö. Türkiye’de aynı köyden geliyordu. Kürt kökenli çift, yaklaşık 20 yıl önce Almanya’ya taşındı.

Çift, Schrozberg’de açtıkları döner işletmesiyle bir hayat kurdu ve üç çocuk sahibi oldu.

Cinayetin yaşandığı gün ailenin en büyük çocuğu 18. yaş gününü kutlayacaktı. Ancak doğum günü kutlaması yerine aile, anne acısıyla karşı karşıya kaldı.

Renur Ö.’nün 16 ve 9 yaşlarındaki iki çocuğuyla birlikte üç kardeşin, olayın ardından baba tarafından büyükanne ve büyükbabalarının yanında yaşamaya başladığı bildirildi.

Kararın 23 Eylül’de açıklanması bekleniyor

Erhan Ö. hakkında cinayet suçundan dava açılırken, savcılığın yönelttiği suçlamalar mahkeme tarafından henüz kesinleşmiş bir hüküm olarak değerlendirilmiş değil. Sanık hakkındaki yargılama devam ediyor ve karar aşamasına kadar suçsuzluk karinesi geçerli.

Dava kapsamında beş duruşma günü daha belirlendi. Mahkemenin kararını 23 Eylül’de açıklaması bekleniyor.

Cinayet suçundan yargılanan Erhan Ö. hakkında mahkûmiyet kararı çıkması halinde müebbet hapis cezası gündeme gelebilecek.

Emeklilik gerçekleşirse, hastalık nedeniyle kullanılamayan belirli izin haklarının maddi karşılığının ödenmesi de gündeme gelebilecek.

Almanya’nın Duisburg kentinde yaşayan ve Wesel’deki bir meslek okulunda görev yapan 62 yaşındaki kadın öğretmen, yaklaşık 17 yıldır ders vermiyor. Öğretmen, 2009 yılından bu yana çeşitli sağlık raporlarıyla görevinden uzak kaldı. Buna rağmen uzun yıllar boyunca resmi olarak görevdeki statüsünü korudu ve maaş ödemeleri devam etti.

Emeklilik kararına karşı dava açtı

Olayın kamuoyunda gündeme gelmesinin ardından NRW makamları öğretmenin sağlık durumunun resmi olarak değerlendirilmesini istedi. Daha önce yıllarca, resmi hekim muayenesi (amtsärztliche Untersuchung) yapılmaması da tartışma konusu oldu.

Yapılan değerlendirme sonrasında Düsseldorf Bölge Yönetimi, mayıs ayının sonunda öğretmenin emekliye ayrılmasına karar verdi. Ancak öğretmen bu kararı kabul etmeyerek Düsseldorf İdare Mahkemesi'ne başvurdu.

Mahkeme, davanın 29 Haziran 2026'da açıldığını doğruladı. Dava henüz sonuçlanmış değil ve mahkemenin ne zaman karar vereceği konusunda şu aşamada kesin bir tarih bulunmuyor.

Raporlu olduğu sırada çalıştığı şüphesi

Dosyanın en dikkat çekici bölümlerinden biri ise öğretmen hakkında yürütülen ceza soruşturması.

Duisburg Savcılığı, kadının hastalık nedeniyle görev yapamayacağını bildirdiği dönemde alternatif tedavi uzmanı (Heilpraktiker) olarak çalışmış olabileceğinden şüpheleniyor. Savcılığa göre öğretmenin çalışma kapasitesini olduğundan düşük göstererek eyaletten maaş almaya devam etmiş olabileceği ihtimali araştırılıyor.

Mart 2026'da öğretmenin evinde arama yapıldı. Aramada belge ve dijital veri taşıyıcılarına el konuldu. Savcılık, elde edilen ve “delil niteliği taşıyabilecek” materyallerin halen incelendiğini açıkladı. Soruşturmanın mevcut aşamasında öğretmen hakkında kesinleşmiş bir suç veya mahkûmiyet bulunmuyor; suçsuzluk karinesi geçerli.

Memur statüsünü kaybedecek mi?

Öğretmenin Almanya'daki memur statüsünü kaybedip kaybetmeyeceği de ayrı bir hukuki konu.

Alman Memur Statüsü Kanunu’nun (Beamtenstatusgesetz) 24. maddesine göre, kasten işlenen bir suçtan dolayı en az bir yıl hapis cezası verilmesi ve kararın kesinleşmesi halinde memuriyet sona erebiliyor. Ancak bunun gerçekleşmesi otomatik olarak mevcut soruşturmanın sonucu anlamına gelmiyor.

Ayrıca “dolandırıcılık Almanya'da her durumda beş yılda zamanaşımına uğrar” şeklindeki genel ifade de hukuken fazla basitleştirici. Basit dolandırıcılıkta azami ceza beş yıl olduğu için genel zamanaşımı süresi beş yıl olabilirken, ağırlaştırılmış bazı durumlarda ceza sınırı daha yüksek ve zamanaşımı süresi de daha uzun olabiliyor. Alman Ceza Kanunu'nun 78. maddesi süreyi suç için öngörülen azami cezaya göre belirliyor; 263. madde ise özellikle ticari nitelikteki ağırlaştırılmış dolandırıcılık hallerinde daha yüksek ceza öngörüyor.

Disiplin soruşturması da devam ediyor

Ceza soruşturmasının yanı sıra öğretmen hakkında bir disiplin süreci de bulunuyor. Ancak bu süreç, paralel yürüyen ceza soruşturması nedeniyle şu anda tamamlanmış değil.

Olası disiplin yaptırımları arasında maaş kesintisi, para cezası veya daha ağır durumlarda memuriyetin sona erdirilmesi bulunabiliyor. Ayrıca olay nedeniyle Düsseldorf Bölge Yönetimi'nde görevli bir çalışan hakkında da ayrı bir disiplin soruşturması başlatılmış durumda. Bu soruşturmanın temelinde, öğretmenin uzun süreli hastalık durumunun yeterince erken ve etkili biçimde denetlenmemiş olması eleştirisi bulunuyor.

Emekli olursa izin parası alabilecek

Dosyayı kamuoyunda yeniden gündeme taşıyan bir diğer ayrıntı ise kullanılmayan yıllık izinlerin maddi karşılığı.

Halen yürürlükte bulunan Kuzey Ren-Vestfalya İzin ve Serbest Bırakma Yönetmeliği (Freistellungs- und Urlaubsverordnung NRW) düzenlemesine göre, memuriyet sona erdiğinde hastalık nedeniyle kullanılamamış ve henüz zamanaşımına uğramamış asgari izin hakkı, belirli şartların oluşması halinde kurum tarafından başvuruya gerek kalmadan maddi karşılığı ödeniyor. Düzenleme, beş günlük çalışma haftası esas alınarak yılda 20 iş günlük asgari izini kapsıyor.

Ödeme, son üç aydaki brüt maaş ortalaması üzerinden günlük ücret esas alınarak hesaplanıyor. Dolayısıyla öğretmenin emeklilik işlemi kesinleşirse, şartları karşılayan kullanılmamış asgari izin hakları için ayrıca bir ödeme yapılması hukuken mümkün.

Davanın sonucu bekleniyor

Böylece Duisburg'daki öğretmenin dosyası üç ayrı hukuki süreçte ilerliyor: Bir yandan zorunlu emeklilik kararına karşı açtığı dava, diğer yandan Heilpraktiker olarak çalıştığı iddiasına ilişkin ceza soruşturması ve ayrıca disiplin süreci devam ediyor.

Depremde toplam can kaybı 240’a, yaralı sayısı ise 1310’a yükseldi. Arama kurtarma çalışmalarının sürdüğü bölgelerde 153 binanın yıkıldığı bildirildi. Yetkililer, can kaybı ve hasara ilişkin verilerin henüz kesinleşmediğini belirtti.

Cali’de kurtarma çalışmaları sürüyor

Depremden en fazla etkilenen kentlerden Cali’de 86 kişi enkazdan kurtarıldı. Kentte ilk belirlemelere göre 239 kişinin enkaz altında kaldığı ihbar edilirken, en az 949 kişinin yaralandığı bildirildi. Toplam 45 yapı tamamen veya kısmen çökerken, 93 bina ve konutta da hasar meydana geldi.

Arama kurtarma çalışmaları Cali’de oluşturulan kriz merkezinden koordine edilirken, diğer kentlerden uzman ekiplerin de bölgeye sevk edildiği aktarıldı.

Kurtarma ekipleri, enkaz altında kalanlara ulaşmak için çalışmalarını gece boyunca da sürdürdü. Cali’de çok katlı bir binanın enkazından bir kişinin kurtarılması, kurtarma ekipleri ve yakınları arasında kısa süreli sevince neden oldu. Bir başka kurtarma operasyonunda ise 31 yaşındaki bir kadın, yaklaşık 30 saat sonra enkazdan çıkarıldı.

Quibdo’da konutların yanı sıra eğitim, sağlık ve havalimanı altyapısında da hasar meydana geldi. Choco Teknoloji Üniversitesi ile kentteki havalimanının depremden etkilendiği bildirildi.

Havalimanları yeniden açıldı

Ulaştırma Bakanlığı, deprem nedeniyle geçici olarak kapatılan Cali, Quibdo ve Armenia havalimanlarının yeniden faaliyete geçtiğini açıkladı. Pereira, Buenaventura, Cartago ve Manizales'teki pistlerin insani yardım ve devlet uçuşlarına hazır olduğu, ancak ticari uçuşlara yönelik bazı kısıtlamaların sürdüğü belirtildi.

Vatandaşlara ise uzmanlar tarafından güvenli olduğu belirlenene kadar gözle görülür şekilde hasar almış binalara girmemeleri çağrısı yapıldı.

Yeni devlet başkanı için ilk büyük sınav

Deprem, göreve henüz başlayan Kolombiya Devlet Başkanı Abelardo de la Espriella için de ilk büyük sınav oldu. De la Espriella, geçen haftanın sonunda göreve başlamasının ardından depremden hemen sonra bölgeye giderek kurtarma çalışmalarını yerinde takip etti ve hükümetin müdahalesini koordine etmeye çalıştı.

Yeni devlet başkanının kriz yönetimindeki ilk sınavının, yönetim deneyiminin bulunmaması ve önemli afet kurumlarının başındaki isimlerle henüz çalışma deneyimi kazanmamış olması nedeniyle daha da önem taşıdığı değerlendiriliyor.

ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, Kolombiya'ya 15,5 milyon dolarlık acil yardım sözü verirken, Brezilya, Meksika ve El Salvador'un da destek teklifinde bulunduğu bildirildi.

BM’den destek mesajı

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, deprem nedeniyle Kolombiya halkıyla dayanışma içinde olduklarını belirterek, BM'nin acil müdahale çalışmalarına destek vermek üzere yerel makamlarla yakın koordinasyon içinde olduğunu bildirdi.

BM'nin Kolombiya Koordinatörü María Torres ise enkaz altında kalanların kurtarılmasının yanı sıra evlerini kaybedenler için acil barınma alanlarına ihtiyaç duyulduğunu belirtti. BM'nin özellikle depremden ağır etkilenen bölgelerdeki kadın ve çocukların durumuna odaklandığı aktarıldı.

Kolombiya hükümeti, afetle mücadelede kurumların imkanlarının daha etkin kullanılabilmesi amacıyla ulusal afet durumu ilan etti. Maliye Bakanı Miguel Gomez de toparlanma çalışmalarını güçlendirmek amacıyla ekonomik acil durum uygulamasına geçilmesinin planlandığını söyledi.

Kolombiya'daki depremin, Haziran sonunda Venezuela'da meydana gelen ve 6 bin 300'den fazla kişinin hayatını kaybettiği depremi hatırlattığı belirtilirken, iki afet arasında jeolojik bir bağlantı bulunmadığı ifade edildi. Kolombiya'da ise arama kurtarma çalışmalarının sürdüğü bölgelerde yaklaşık 4 bin kişinin kayıp olduğu bildirildi.

Süheyla KAPLAN

74 yaşındaki kişi ağır şekilde hasta. 1990’lı yıllarda mülteci olarak Almanya’ya gelmişti. BAMF, daha önce verilmiş olan sınır dışı etme yasağını kaldırmış ve kendisini Türkiye’ye göndermek istemişti. Bunun üzerine kişi Gelsenkirchen İdare Mahkemesi’ne dava açtı.

Mahkeme duruşmasında hâkimler, kişinin Türkiye’ye gönderilmesi durumunda ciddi ölçüde işkence ve insanlık dışı muamele riski bulunduğunu belirtti. Özellikle terör örgütlerine katılmakla suçlanan kişiler açısından Türkiye’deki insan hakları durumunun hâlâ “yetersiz” olduğu ifade edildi. Mahkemeye göre davacı, Türkiye’de hukukun üstünlüğüne dayalı adil bir yargılama bekleyemez.

Mahkeme, kişinin PKK ile “önemli ölçüde bağlantısı” bulunduğunu da kabul ediyor. Mahkeme başkanına göre kişi geçmişte çatışmalara katılmış ve uzun yıllar PKK içinde görev yapmış eski bir kadro olarak değerlendiriliyor.

Ancak sınır dışı etme yasağının kaldırılıp kaldırılamayacağı konusunda asıl önemli soru şu: Türkiye’de işkence veya insanlık dışı muamele riski geçmişe göre ciddi ve kalıcı biçimde azaldı mı?

Mahkemeye göre bunun gerçekleştiği henüz görülmüyor. Mahkeme Başkanı Dirk Schäfers, Türkiye’deki reform sürecinin henüz başlangıç aşamasında olduğunu ve önümüzdeki yıllarda nasıl gelişeceğinin belirsiz olduğunu söyledi.

Başkent Şam’daki Dördüncü Ceza Mahkemesi, eski Devlet Başkanı Beşşar Esad hakkında verdiği idam kararını Suriye devlet televizyonundan canlı yayımladı. Karar, Esad’ın devrilmesinden bu yana kendisi hakkında verilen ilk mahkeme kararı oldu.

Mahkeme, Esad’ı birden fazla kişinin kasıtlı olarak öldürülmesi, işkence, keyfi şekilde özgürlükten mahrum bırakma ve insanlığa karşı suçlardan sorumlu tuttu. Esad’ın yanı sıra kardeşi Mahir Esad ve kuzeni Atef Necib ile eski yönetimin bazı üst düzey isimleri de gıyaplarında idam cezasına çarptırıldı.

Daraa’daki olaylar davanın merkezinde

İdam cezasına çarptırılan isimlerden Esad’ın kuzeni Atef Necib, eski yönetim döneminde güneydeki Daraa kentindeki güvenlik birimlerinin başında bulunuyordu. Necib, insanlığa karşı suçların yanı sıra sistematik cinayet, keyfi gözaltılar ve işkence sonucu ölümlerle suçlandı.

2011 yılında Esad yönetimine karşı başlayan barışçıl protestoların merkezi Daraa olmuştu. Yönetim karşıtı sloganlar ve duvar yazıları nedeniyle gözaltına alınan gençlerin ardından başlayan gösteriler, kısa sürede ülke geneline yayılarak yaklaşık 14 yıl süren iç savaşa dönüştü.

Necib, Esad yönetiminin devrilmesinden birkaç hafta sonra, Ocak 2025’te Lazkiye’de yakalanmıştı. Eski yönetimin üst düzey isimleri arasında Suriye’de yargılanan en önemli kişilerden biri olarak gösteriliyor.

Suriye’de eski Esad yönetiminin sorumlularına yönelik davalar, Nisan ayının sonundan bu yana yeni kurulan Dördüncü Ceza Dairesi’nde görülüyor.

Esad Rusya’da sürgünde

Esad, Aralık 2024’te Türkiye ve ABD destekli cihatçı güçlerin Şam’a yaklaşmasının ardından ailesiyle birlikte Rusya’ya kaçmıştı. Halen Moskova’da yaşadığı bildirilen Esad’ın Rusya tarafından Suriye’ye iade edilmesi şu aşamada beklenmiyor.

Esad’ın kardeşi Mahir’in de Rusya’ya kaçtığı öne sürülüyor. Eski yönetimin güvenlik yapılanmasındaki Mahir Esad da gıyabında idam cezasına çarptırılan isimler arasında yer aldı.

Suriye’de adalet arayışı ve tartışmalar

Esad yönetiminin devrilmesinin ardından açılan davalar, 2011-2024 yılları arasındaki iç savaş döneminde işlenen suçların yargılanması açısından yeni bir döneme işaret ediyor. Bu dönemde yarım milyondan fazla insan hayatını kaybetti ve ülkenin altyapısı büyük ölçüde tahrip oldu.

Ancak Suriye’de savaş suçları ve insanlığa karşı suçlara ilişkin kapsamlı ve bağımsız bir yargı altyapısının henüz bulunmaması davaların en önemli sorunlarından biri olarak öne çıkıyor. Suriye hukukunda bu suçların bazıları için açık yasal tanımlar bulunmaması ve hakimlerle savcıların bu tür karmaşık davalar konusunda sınırlı deneyime sahip olması eleştiriliyor.

Bazı çevreler, davaların toplumun ve uluslararası aktörlerin adalet taleplerini karşılamaya yönelik siyasi bir girişim olduğunu savunurken, eski yönetim dışındaki çihatçı silahlı grupların işlediği öne sürülen suçların da soruşturulması gerektiğini belirtiyor.

Esad yönetiminin devrilmesinin ardından Türkiye ve ABD destekli eski cihatçı HTŞ lideri Ahmed eş-Şara, Suriye’nin geçiş sürecinde devlet başkanlığı görevini üstlenmişti. Yeni yönetim, eski rejimin sorumlularının yargılanmasını geçiş döneminin temel başlıklarından biri olarak görüyor.

Mahkeme, makinistin davranışını “ağır bir ihlal” olarak değerlendirerek işverenin derhal fesih kararını onayladı.

Olay, Mayıs 2025'te bir akşam saatinde meydana geldi. SBB'de 15 yıldır çalışan makinist, kabinin ışıkları açık şekilde bir istasyona girerken üç SBB yöneticisinin dikkatini çekti. Tanıklar, makinistin elinde bir kitap olduğunu ve istasyonda beklediği sırada olduğu gibi tren yeniden hareket ettikten sonra da kitabı okuduğunu gördü. Üç çalışan, gördükleri anları fotoğraflayarak olayı yetkililere bildirdi.

“Kitabı not almak için kullanıyordum” savunması

Hakkındaki suçlamaları kabul etmeyen makinist, kitabı okumadığını savundu. Kitabı yalnızca not almak için bir tür destek olarak kullandığını ve bunun bir hafıza egzersizi olduğunu belirten makinist, kitabı sadece istasyondaki bekleme sürelerinde okuduğunu ileri sürdü.

Ancak St. Gallen'deki Federal İdare Mahkemesi bu açıklamayı inandırıcı bulmadı. Mahkeme, tanıkların çektiği fotoğraflarda kitabın açık şekilde görüldüğüne dikkat çekti. Hakimlere göre kapalı bir kitap, not almak için çok daha uygun bir destek olabilirdi.

Mahkeme, eldeki deliller doğrultusunda makinistin hem tren dururken hem de seyir halindeyken kitap okuduğu sonucuna vardı.

“Yolcu güvenliği açısından ciddi sonuçları olabilir”

Mahkeme, makinistin seyir sırasında kitap okuyarak dikkatini bilinçli şekilde dağıttığına hükmetti. Bu davranışın yolcuların güvenliği açısından ciddi sonuçlara yol açabileceği belirtildi.

Kararda, makinistin davranışının işverenle arasındaki güven ilişkisini ortadan kaldırdığı ve bu nedenle SBB'nin derhal fesih kararının hukuken haklı olduğu ifade edildi.

Almanya'da da makinistlere dikkat uyarısı

Almanya'da da tren makinistlerinin seyir sırasında dikkatlerini dağıtacak herhangi bir faaliyette bulunmasına izin verilmiyor. Deutsche Bahn'ın ilgili kurallarına göre makinistlerin sürüş sırasında dikkatlerini hiçbir şekilde dağıtmamaları gerekiyor.

Demiryolu işletmeciliğinde bir sinyalin gözden kaçırılması dahi ağır sonuçlar doğurabiliyor. Deutsche Bahn tarafından yayımlanan bir örnekte, bir makinistin arızalı bir ana sinyali fark etmemesi ve kontrol sırasında sinyal tanımını yeterince incelememesi sonucunda trenin hat sonundaki bariyere çarptığı belirtiliyor.

İsviçre Federal İdare Mahkemesi, 22 Temmuz 2026 tarihli kararında (A-5248/2025) makinistin işten çıkarılmasına yönelik itirazı reddederek SBB'nin kararını onayladı.

Trump, boğazın tamamında mayın temizleme çalışmalarının yapıldığını söyledi. Ancak Spiegel’in aktardığına göre Trump, tüm mayınların etkisiz hale getirildiğini değil, boğazın tamamında mayın temizleme çalışması yürütüldüğünü ifade etti. Trump ayrıca İran’ın zaman zaman yeni mayınlar döşediğini, ancak bunların tespit edildiğini söyledi.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance de hafta sonunda yaptığı açıklamada, İran’ın savaşın başında çok sayıda mayın döşediğini ve güvenli deniz ulaşımını yeniden sağlamak için bir mekanizma üzerinde çalışıldığını belirtmişti. Vance, bu mekanizmanın mayın temizleme çalışmalarının yanı sıra İran’ın ticari gemilere saldırmama yönündeki taahhüdünü de kapsayacağını söylemişti.

Bu nedenle Trump’ın boğazın tamamen açık olduğu yönündeki açıklamasına rağmen, ticari gemilerin geçişinde risklerin sürdüğü belirtiliyor. Gemiler açısından olası mayınların yanı sıra İran’a ait insansız hava araçlarından gelebilecek saldırılar da tehdit oluşturuyor.

Hürmüz Boğazı neden kritik?

Basra Körfezi ile Umman Körfezi arasındaki Hürmüz Boğazı, dünya enerji ticaretinin en önemli geçiş noktalarından biri. Savaşın başlamasından önce dünya petrol ihtiyacının yaklaşık beşte biri bu güzergâhtan taşınıyordu. Boğaz aynı zamanda sıvılaştırılmış doğal gaz ve gübre taşımacılığı açısından da kritik önem taşıyor.

ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı savaşın ardından İran’ın gemilere yönelik saldırıları ve tehditleri nedeniyle boğazdaki deniz trafiği büyük ölçüde durma noktasına gelmiş, bunun sonucunda petrol ve doğal gaz fiyatlarında sert yükselişler yaşanmıştı.

ABD yönetiminin hedefinin, Hürmüz Boğazı’ndan petrol ve doğal gaz taşımacılığını savaş öncesindeki seviyeye döndürmek olduğu belirtiliyor.

Almanya da mayın temizleme çalışmalarına katılmak istemişti

Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ulaşımının güvenliğinin sağlanmasına Almanya da katkıda bulunmak istemişti. Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, haziran ayında “Fulda” adlı mayın avlama gemisi ile “Mosel” adlı ikmal gemisini bölgeye göndermişti.

Ancak iki gemi temmuz sonunda bölgeden çekilerek Akdeniz’de görevlendirilmek üzere hazır tutulmaya başlandı.

Trump’tan İran’a tazminat talebi

Trump, Hürmüz Boğazı’na ilişkin açıklamalarının yanı sıra İran’la yaşanan tazminat krizine de değindi. Tahran’ın savaş zararlarının karşılanması yönündeki taleplerine sert tepki gösteren Trump, “Eğer İran zararların tazminini istiyorsa, o zaman son 50 yılda bize verdiği zararların tazminatını ödemelidir” dedi.

Trump ayrıca İran’ın son dönemde ülke içinde öldürülen protestocuların ailelerine de tazminat ödemesi gerektiğini savundu. İran’ın yüz binlerce insanın ölümünden sorumlu olduğunu ileri süren Trump, ülkenin bunun bedelini ödediğini söyledi.

“İran’ın askerlerinin maaşlarını bile ödeyecek parası yok”

Trump, İran’ın ekonomik durumuna ilişkin de sert açıklamalarda bulundu. İran’ın “tamamen iflas ettiğini” öne süren Trump, Tahran yönetiminin askerlerinin maaşlarını dahi ödeyemediğini savundu.

Trump, İran’da enflasyonun yüzde 309’a ulaştığını da iddia ederek, ülkenin yalnızca sorun çıkarabilecek durumda olduğunu ancak ekonomik açıdan ciddi sıkıntı yaşadığını söyledi.

Netanyahu ile ilişkisi “çok iyi”

Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Gazze konusunda görüş ayrılığı yaşadığı yönündeki iddiaları da reddetti.

Netanyahu ile ilişkisinin “çok iyi” olduğunu söyleyen Trump, konuya ilişkin bugün kendisine ait Truth Social hesabından ayrıntılı bir açıklama yayımlayacağını belirtti.

Hürmüz Boğazı’nın yeniden güvenli biçimde uluslararası deniz trafiğine açılması ise ABD ile İran arasındaki görüşmelerin en önemli başlıklarından biri olmayı sürdürüyor.

Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan, Mekke’de imzaladıkları savunma anlaşmasıyla üç ülkeye yönelik ortak tehditlere karşı birlikte hareket etme taahhüdünde bulundu.

Anlaşmaya göre ülkelerden birine yönelik silahlı saldırı, üç ülkenin tamamına yönelik saldırı kabul edilecek. Anlaşma, bölgedeki güvenlik dengelerinde yeni bir dönemin işareti olarak değerlendiriliyor.

Körfez’de süren gerilimlerin ortasında Suudi Arabistan, Türkiye ve Pakistan, cuma günü Mekke’de bir savunma paktına imza attı. Anlaşmanın en dikkat çekici maddesine göre, üç ülkeden herhangi birine yönelik silahlı saldırı, diğer iki ülkeye de yapılmış saldırı olarak kabul edilecek.

Anlaşmanın imzalanmasının ardından Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif birlikte cuma namazına katıldı.

Yeni ittifak, bazı yorumlarda “Sünni NATO” benzetmesiyle değerlendiriliyor. Ancak anlaşmanın karar alma mekanizmaları, yükümlülüklerin kapsamı ve ittifakın nasıl işletileceği henüz netleşmiş değil. Bu nedenle bunun NATO benzeri tam teşekküllü bir askeri ittifaka dönüşüp dönüşmeyeceği belirsizliğini koruyor.

ABD için yeni bir denklem

Anlaşma, ABD açısından da yeni bir güvenlik denklemi oluşturuyor.

İtalya'da yayımlanan La Stampa gazetesine göre anlaşma, geçen yıl Riyad ile İslamabad arasında imzalanan ikili savunma anlaşmasının kapsamını genişletiyor. Metinde İran’ın adı doğrudan geçmese de anlaşmanın mesajının açık olduğu savunuluyor.

Bu değerlendirmeye göre Suudi Arabistan’ın ekonomik gücü, Türkiye’nin NATO içindeki en büyük ikinci orduya sahip olması ve Pakistan’ın İslam dünyasındaki tek nükleer güç olması aynı savunma çerçevesinde bir araya geliyor. Bu durum, ABD’nin bölgedeki etkisinin azalması ve güvenlik yükünü giderek azaltması halinde Washington için yeni ve rahatsız edici bir değişken oluşturabilir.

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan neden birleşti?

Berlin merkezli TAZ gazetesinde yer alan değerlendirmede, üç ülkenin farklı alanlardaki güçlerini bir araya getirdiği vurgulanıyor. Buna göre Pakistan’ın büyük bir ordusu, Suudi Arabistan’ın ekonomik gücü, Türkiye’nin ise askeri teknolojisi bulunuyor.

Bu iş birliğinin üç ülkenin ABD’den silah alımına olan bağımlılığını azaltabileceği değerlendiriliyor.

Aynı değerlendirmede, Pakistan’ın ekonomik açıdan daha zayıf olmasına rağmen nükleer güç olduğu ve Suudi Arabistan ile Türkiye’nin, İran’ın nükleer silah geliştirmesinin engellenemeyeceği ihtimaline karşı hazırlıklı olmak istediği öne sürülüyor. Pakistan’ın nükleer teknolojisinin bu açıdan önemli bir seçenek olarak görüldüğü ifade ediliyor.

İttifak kime karşı?

Siyasi bilimci Farhad İbragimov, Kommersant gazetesine yaptığı değerlendirmede, anlaşmanın dilinin NATO Antlaşması’nın 5. maddesini hatırlattığını belirtiyor. Ancak ona göre “yeni bir İslam NATO’su” oluşturulmasına daha uzun bir yol var.

İbragimov, anlaşmanın kime karşı olduğuna ilişkin resmi açıklamanın “hiç kimseye karşı olmadığı” yönünde olduğunu, ancak gayriresmi boyutun daha karmaşık olduğunu savunuyor.

İbragimov’a göre anlaşmada hem İran hem de İsrail faktörü görülebiliyor. Bunun yanı sıra ABD’nin bölgedeki tek güvenlik garantörü olma kapasitesine yönelik artan güvensizlik de ittifakın arkasındaki unsurlardan biri.

Ukrayna için de örnek gösterildi

Ukraynalı gazeteci ve televizyon sunucusu Kateryna Solyar ise 24tv.ua’da yayımlanan değerlendirmesinde, Ukrayna’nın da Türkiye ve Suudi Arabistan’ın izlediği modeli örnek alması gerektiğini savundu.

Solyar’a göre Türkiye, NATO ile Suudi Arabistan ve Pakistan arasındaki yeni savunma düzenlemesini birbirinin alternatifi olarak görmedi. Suudi Arabistan da ABD ile ilişkileri ile yeni savunma ittifakı arasında bir tercih yapmadı.

Bu nedenle Ukrayna’nın da tek bir güvenlik garantörü aramak yerine NATO, ABD ve Avrupa’nın tamamını birlikte değerlendirmesi gerektiği görüşü dile getirildi.

Avrupa’nın bölgedeki etkisi azalabilir

Frankfurter Rundschau ise yeni ittifakın Avrupa’daki NATO üyeleri açısından yaratabileceği risklere dikkat çekti.

Gazeteye göre özellikle Türkiye’nin İran’la yaşanabilecek bir askeri çatışmaya sürüklenmesi ve bunun NATO’nun dayanışma yükümlülüklerini gündeme getirmesi engellenmeli.

Aynı değerlendirmede, Almanya ve diğer Avrupa ülkelerinin bölgedeki etkisinin yeni ittifakla birlikte azalabileceği savunuluyor. İsrail ile Filistin arasındaki savaşlar ve ABD ile İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonlarının ardından Avrupa ülkelerinin Orta Doğu devletleri açısından giderek daha az başvurulan aktörler haline geldiği ifade ediliyor.

Yeni savunma paktının bölgedeki güvenlik mimarisini nasıl değiştireceği ise önümüzdeki dönemde netleşecek. Anlaşmanın İran’ı doğrudan hedef alan bir ittifak olmadığı belirtilirken, Tahran anlaşmanın bölgesel güvenlikteki değişimin bir göstergesi olduğunu değerlendiriyor.

“Ortadoğu’da üçüncü güç ortaya çıkıyor”

Almanya’nın önde gelen haftalık haber dergilerinden Spiegel ise, Mekke Savunma Paktı’nın Ortadoğu’da ABD-İsrail ekseni ile İran öncülüğündeki Şii bloktan sonra üçüncü bir güç odağının ortaya çıkışına işaret ettiğini belirtiyor.

Dergiye göre pakt, İran savaşı ve savaşın Körfez’de yarattığı güvensizliğin doğrudan bir sonucu. İran’dan ve Tahran’a yakın Irak ile Yemen’deki gruplardan gelen saldırılar, Suudi Arabistan’ın petrol, liman ve enerji tesislerinin ne kadar savunmasız olduğunu ortaya koyarken, Hürmüz Boğazı’ndaki abluka da ülkenin enerji ihracatı ve ticaret yolları açısından ciddi risk oluşturuyor.

Bu nedenle Riyad’ın kritik altyapısını korumak için hava savunmasını güçlendirmeye yöneldiği ve Türk savunma sanayisine yatırım yapmak istediği belirtiliyor. Spiegel, Türkiye’nin hızla büyüyen savunma sanayisi, savaş İHA’ları ve Suriye, Libya ile Kafkasya’daki operasyonlardan elde ettiği askeri deneyimle pakt içinde önemli bir rol üstlendiğini vurguluyor.

Pakistan ise büyük ordusu, askeri deneyimi ve Müslüman dünyasının tek nükleer gücü olması nedeniyle ittifaka farklı bir caydırıcılık unsuru getiriyor. Dergiye göre Pakistan’ın nükleer kapasitesinin Suudi Arabistan ve Türkiye için fiilen bir “nükleer şemsiye” oluşturup oluşturmayacağı açıkça ifade edilmese de nükleer caydırıcılık, yalnızca böyle bir ihtimalin varlığıyla bile etkili olabiliyor.

Portekiz’de özellikle İsrail’in Lizbon Büyükelçisi Oren Rozenblat, West’in konserinin iptal edilmesi çağrısında bulundu. Rozenblat, geçmişte Adolf Hitler’i övmesi ve antisemitik açıklamaları nedeniyle West’in konserinin düzenlenmesinin Portekiz açısından “utanç” olacağını savundu. Ancak konser iptal edilmedi.

West, planlanan başlangıç saatinden 45 dakika sonra sahneye çıktı. Dev bir küre üzerinde performans sergileyen sanatçı, “Stronger”, “Gold Digger”, “American Boy” ve “I Can’t Wait” gibi parçalarını seslendirdi. Kızı North West’i de düet yapmak üzere sahneye davet etti.

Konserde, West’in geçmiş yıllardaki performanslarında sıkça görülen provokatif açıklamalar veya polemik konuşmaların yaşanmadığı belirtildi.

Avrupa’da konserleri iptal edildi

Kanye West’in uluslararası turnesi aylardır tartışmaların gölgesinde ilerliyor. Avustralya West’e vize vermedi. İngiltere ise ülkeye girişine izin vermedi. Fransa, Polonya, İtalya ve Çekya’nın da aralarında bulunduğu bazı Avrupa ülkelerinde konserleri iptal edildi.

West’in turnesinin, 12. albümü “Bully” kapsamında düzenlendiği belirtiliyor.

West, geçmişte yaptığı antisemitik açıklamalar ve Nazi Almanyası ile Adolf Hitler’e yönelik olumlu ifadeleri nedeniyle yoğun tepki çekti. Rapçinin daha önce “köleliğin bir seçim olduğu” yönündeki açıklaması da büyük tepkiye yol açmıştı.

West, ocak ayında Wall Street Journal gazetesinde tam sayfa ilan yayımlayarak geçmişteki antisemitik açıklamaları nedeniyle özür dilemişti. Davranışlarını dört aylık “manik bir dönem” sırasında yaşadığı psikolojik sorunlarla açıklayan West, o dönemde gerçeklikle bağını kaybettiğini ifade etmişti.

İstanbul’da 118 bin kişiye konser vermişti

West, Avrupa turnesi kapsamında 30 Mayıs 2026’da İstanbul’da da sahne almıştı. Atatürk Olimpiyat Stadı’ndaki konsere yaklaşık 118 bin kişi katılmıştı.

İstanbul konseri, West’in Türkiye’deki ilk konseri olurken, kariyerinin en büyük katılımlı performanslarından biri olarak kayda geçti. Konserde sanatçı, “Stronger” başta olmak üzere kariyerinin öne çıkan parçalarını seslendirdi.

West’in Portekiz konseri, sanatçının ülkedeki üçüncü konseri oldu. İlk konserini 2006’da Oeiras’taki Cool Jazz festivalinde veren West, 2011’de de Zambujeira do Mar’daki Festival do Sudoeste kapsamında sahne almıştı.

Yeni adres Kazakistan

Portekiz’deki konserinin ardından turnesine devam eden Kanye West’in 14 Ağustos’ta Kazakistan’ın Almatı kentindeki Merkez Stadyumu’nda sahne alması planlanıyor.

West’in ardından 28 Ağustos’ta New Orleans’ta, 3 Eylül 2026’da ise Chicago’da iki konser daha vermesi bekleniyor.

Ramelow, “Türk hükümetinin Kürtlerle barış yolunda somut adımlar atmaya görünüşe göre hazır olmasını memnuniyetle karşılıyorum” ifadelerini kullandı.

Ramelow’a göre böyle bir adım, bölgedeki barışa ve Kürtlerin hakları ile çıkarlarının korunmasına somut bir destek sağlayacak.

Sol Partili siyasetçi, Alman hükümetinin bu süreci diplomatik olarak desteklemesi gerektiğini belirterek, “Türkiye’nin yapmayı planladığı gibi Almanya’da da Kürt aktivistler için kapsamlı ve hızlı af düzenlemeleri hayata geçirilmeli” dedi.

PKK, Türkiye devletiyle onlarca yıl süren çatışmanın ardından Mayıs 2025’te kendisini feshettiğini açıklamıştı. PKK, Türkiye, Avrupa Birliği ve ABD tarafından terör örgütü olarak listeleniyor. PKK ile Türk ordusu arasındaki çatışmalarda 1984’ten bu yana en az 50 bin kişinin hayatını kaybettiği belirtiliyor.

Almanya’daki PKK yasağı önemli bir engel

Ramelow’un çağrısının önündeki en önemli hukuki başlıklardan biri ise Almanya’da PKK’nin 1993’ten bu yana yasaklı bir örgüt olması. PKK, Almanya’da faaliyetleri yasaklanan örgütler arasında yer alıyor.

Bu nedenle Almanya’da Kürt aktivistlere yönelik kapsamlı bir af düzenlemesinin hayata geçirilebilmesi, PKK yasağı ve bu yasak kapsamında yürütülen hukuki süreçlerin de yeniden değerlendirilmesini gündeme getirecek.

PKK yasağı kaldırılmadığı sürece, Ramelow’un sözünü ettiği kapsamlı af talebinin nasıl uygulanacağı önemli bir hukuki sorun olarak öne çıkıyor.

Toplam 24 sayfadan oluşan ve çoğu özel haberler ile gündeme yönelik gazeteci ve yazar dostlarımızın köşe yazılarının yer aldığı bu sayımızla okurlarımıza "Merhaba" diyoruz.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Yeni sayımızdaki ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde, Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu? gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Yaklaşık 6 yıldır Almanya'nın başkenti Berlin'de yaşayan dünyaca ünlü yazar Aslı Erdoğan'ın yaşadığı ağır sağlık sorunlarının yanında, yasal statüsü ile ilgili kamuoyuna ilk kez Avrupa Postası aracılığı ile ulaşan, Avrupa ve Türkiye'de geniş yankı bulan haberimizin kısaltılmış şekline yer verdik.

Unutmadan geçemeyeceğimiz haberler arasında, 40 yıl önce Almanya'nın başkenti Berlin'de İdare Mahkemesi'nin altıncı katından atlayarak canına kıymak zorunda kalan Cemal Kemal Altun ile Türk sinemasının 'Çirkin Kral'ı Yılmaz Güney'in ölümünün 39. yılında yapılan anmalara yer verdik. Aynı şekilde 3 Kasım 1982 yılında Köln'de Türkiye Başkonsolosluğu'nu işgal edenler arasında bulunan Devrimci Sol taraftarı Haşım Ağırgöl'ün Leverkusen'deki anması ile 1988 yılında idam hükümlüsü Abdulkadir Konuk'un Çapa Tıp Fakültesi hastanesinden film gibi bir firarı sonrası, yaşadığı Almanya'da sessizlik içinde hayatını kaybetmesi ile ilgili haberler de geçmiş anıları yaşatmak için kayda değer önemdedir.

Bu sayımızda başta yazar dostlarımızın köşe yazıları olmak üzere, güncel Avrupa ve Almanya haberlerinin okurun dikkatini çekerek, birçok telefon ve mail aracılığı ile destek mesajlarını ilk haftada göndermesi bizleri daha da umutlandırdı.

Kısacası Ortadoğu'daki savaştan siyasete, ekonomiden spora ve magazinden bulmacaya kadar daha birçok haberle siz okurlarımıza yeniden 'Merhaba' diyoruz.

Yeni sayımızda ''Ortadoğu barut kokuyor" başlıklı haberde Hamas-İsrail savaşı ile adı konulmasa da adeta 3'üncü dünya savaşına doğru mu gidildiğini sorduk. Savaşla birlikte Avrupa ülkelerinde ifade özgürlüğüne vurulan darbe ve Filistin'e destek içerikli gösterilerin yasaklanmasını haberleştirdik.

Frankfurt Kitap Fuarı'nı dikkate alarak kısa sürede hazırlanan bu sayımızda, Almanya'da tartışılan hızlı ve çifte vatandaşlıktan, günden güne yükselen aşırı sağcı ve ırkçı AfD'nin durumuna, ilticacılara verilmesi planlanan para yerine alışveriş kartlarına ve Schuffa'daki değişikliğe kadar birçok özel habere yer verdik.

Berlin İdari Mahkemesi'nin önünde gerçekleşen anma sırasında Cemal Kemal Altun adına yapılmış anıt heykelin önüne kırmızı karanfiller ve çiçekler bırakıldı.

Duygu dolu konuşmalarda Cemal Kemal Altun'un 30 Ağustos 1983 de Berlin İdare Mehkemesi binasının altıncı katından ölüme atlayarak hayatını kaybettiği, sorumlusunun da zamanın Federal Almanya Hükümeti ve İçişleri Bakanı F. Zimmermann olduğu belirtildi.

Türkiye'de 12 Eylül 1980 sonrası darbeci faşist generaller ile Almanya'daki Kohl hükümetinin ikili kirli ticari, askeri ve diplomatik ilişkileri sonucu Altun'un ölüme sürüklendiği belirtildi.  

Almanca ve Türkçe olarak "Ölümünün 40. yılında Kemal Altun'u unutmayacağız" ile "Özlemle anıyoruz" yazan pankart ve dövizlerin taşındığı anmaya, çevreden geçenlerin yoğun ilgisi oldu.

Anma sırasında aralarında Berlin Keuzkirche (Protestan Kilisesi) emekli Papazı Jürgen Quand, Cemal Kemal Altun Dayanışma Komitesi kurucularından gazeteci Adil Yiğit ve yazar Selçuk Şahin Polat ile Mülteci İnisiyatifi'nden Almaz Haile, birer konuşma yaptılar. 

Almanca ve Türkçe yapılan konuşmalarda "Cemal Kemal Altun'un katillerini dün gibi hatırlıyoruz!. Türkiye'de işkence altında alınan gerçek dışı bir ifade sonrası, iadesini isteyen zamanın darbeci faşist generalleri ile Almanya'da iltica dilekçesinin kabul edilmesine rağmen iade teröründe kararlı olan Federal İçişleri Bakanı Friedrich Zimmermann'dır" denildi.

Konuşmaların devamında, Hitler faşizminin yaşandığı bir ülkede Cemal Kemal Altun’u, zalim 12 Eylül cuntasına teslim etme kararını alan zamanın yöneticileri sert dille eleştirilerek, "Almanya'ya sığınan bir siyasi mültecinin ölümü kurtuluş olarak seçmesini anlamaktan uzak kalanları şiddetle kınıyoruz.

Ölümünün 40'ıncı yılında Cemal Kemal Altun'u sevgi ve özlemle anıyoruz! Cemal Kemal Altun ölmedi yaşıyor! Seni unutmayacağız!" ifadelerinden sonra hep bir ağızdan " Hoch die Internationale Solidarität" (Yaşasın Uluslararası Dayanışma) sloganı haykırıldı.Anma, Altun'un Mariendorf'daki mezarının ziyaret edilmesi ile son buldu. Alman basının anma öncesi ve sonrası siyasi mülteciler için sembol haline gelen Cemal Kemal Altun ile ilgili geniş haberler yapması dikkat çekti.

Anma ile ilgili Alman basınına yansıyan haberlerin bir bölümünün linkleri şu şekilde:

https://www.berliner-zeitung.de/mensch-metropole/gedenken-an-cemal-kemal-altun-die-asylpolitik-ist-unmenschlich-li.383860

https://www.jungewelt.de/artikel/458002.gedenken-todessprung.html

https://taz.de/Der-Fall-Altun/!5952693/

https://www.tagesspiegel.de/berlin/todessprung-aus-dem-gerichtsaal-6941098.html

https://www.nd-aktuell.de/artikel/1175888.kirchenasyl-der-beginn-der-kirchenasylbewegung.html

https://www.dw.com/de/kirchenasyl-als-zuhause-auf-zeit/a-66660945

https://www.jungewelt.de/artikel/457961.pro-asyl-erinnert-an-cemal-altuns-40-todestag.html

Karabayır, “Gebelikten itibaren bebeğin iki yaşına kadar olan dönem, büyüme ve gelişmenin en hızlı olduğu ve bebeğin çevresel faktörlerden en fazla etkilendiği dönemdir. Bebeklerin bu dönemde en uygun şekilde beslenmesi gerekmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) başta olmak üzere çocuk sağlığı ile uğraşan bebeklerin ilk 6 ay sadece anne sütü ile beslenmesini, altıncı ayda uygun ve güvenli tamamlayıcı besinlere başlanarak emzirmenin en az 2 yaşına kadar sürdürülmesini önermektedir. Bu nedenle doğumdan hemen sonra anne-bebek ten teması sağlanmalı ve ilk 1 saat içinde emzirme başlatılmalıdır” diye konuştu.

HAYATTA KALMA ŞANSI 6 KAT DAHA FAZLA!

Anne sütünün bebekler için ideal besin, temiz ve güvenli olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Karabayır, şunları kaydetti:

“Anne sütü büyüme ve gelişmenin sağlanması, sağlığın korunması için gereken tüm enerji, besin öğeleri ve çocukluk çağı hastalıklarından koruyan antikorlar ve canlı hücreler içerir. Anne sütü orta kulak iltihabı, ishal, üst ve alt solunum yolu enfeksiyonları, bakteriyemi, menenjit, idrar yolu enfeksiyonu gibi hastalıkları önler ya da hafif geçirilmesini sağlar. Erken dönemde bebeğin yeterli kilo almasını sağlar ve beslenme bozukluğundan korur. Alerjik hastalıkların (astım, besin alerjisi, atopik dermatit gibi) daha geç yaşta ortaya çıkmasını ve daha hafif seyretmesini sağlar.

Dünya çapında, emzirme oranlarının artırılması ile 5 yaş altı çocuk ölümlerinde yüzde 13 azalma olacağı, yıllık 820 bin çocuk ölümünün önleneceği hesaplanmıştır. Anne sütü alan bebeklerin almayanlara göre hayatta kalma şansı en az 6 kat daha yüksektir. Yakın zamanda yapılan bir çalışmaya göre anne sütü ile beslenen bebeklerde ölüm oranı, anne sütü ile beslenmeyen bebeklere göre yüzde 33 daha azdır. Daha önce yapılmış bir çalışmada ise anne sütü ile beslemeye başlama ile yaşamın ilk yılında ölüm sıklığının yüzde 19 ila 26 azalma saptanmıştır. Bu durum anne sütü ile beslenen bebeklerde ani bebek ölümü nekrotizan enterokolit, ishal, zatürre, kulak enfeksiyonu gibi enfeksiyon hastalıkları ile alerji, diyabet, obezite gibi kronik hastalıkların daha az görülmesi ile ilişkilidir.”

Son olarak Rönesans döneminde yaşamış İtalyan hezârfen Leonardo da Vinci'nin Mona Lisa tablosu, yapay zeka tarafından yeniden çizildi.

Yapay zeka ile çizilen resimde geniş gözler, biraz makyaj ve büyük göğüs dekoltesi dikkat çekti.

Sosyal medyada viral olan çizim, bazı insanların da tepkisini çekti.

Resmin yaratıcısı Gianpaolo Rosa, "Leonardo Da Vinci'nin başyapıtını onurlandırmak" amacıyla yapıldığını iddia ettiği resimle ilgili tartışmalara değinirken, kadınların cinselleştirilmesinin "üzücü" ve "sorunlu" olduğunu, ancak resmin "sanatı ve kadınları nasıl algıladığımız" konusunda bir diyalog başlatmasını umduğunu belirtti.

Eski Almanya Şanşölyesi Willy Brandt'ın oğlu Prof. Peter Brandt'ın da aralarında bulunduğu konuşmacılar, "Silahların olmadığı acil barış istiyoruz" talebini dile getirerek, üçlü koalisyon hükümetinin Ukrayna'ya askeri yardım paketlerini sert dille eleştirdiler. 

Hamburger Forum tarafından düzenlenen ve 2 binden fazla göstericinin katıldığı Ostermarsch gösterisi sırasında açılan bir pankart ile ABD ve AB ülkelerinin Venezuela ve Küba'ya karşı uyguladıkları ekonomik ve siyasi yaptırımlar da protesto edildi.

Paris Savcılığı tarafından yapılan açıklamada, saldırgan hakkındaki gözaltı kararı bir gün sonra kaldırılmışti. Paris Savcılığı, doktor raporu sonucu katilin sağlık durumunu gerekçe göstererek, Paris Emniyet Müdürlüğü Psikiyatri Hastanesi’ne kaldırıldığını bildirmişti.

Kürtlerden ve demokratik kamuoyundan gelen yoğun tepkiler sonrası üç Kürt'ün ölümüne yol açan Fransız katil yeniden gözaltına alınmıştı.

Ülke çapında protestolar devam ederken, İranlı öğrencilerin verdiği poz, sosyal medyada gündem oldu.

ÖĞRENCİLER HUMEYNİ'NİN PORTRESİNE ORTA PARMAK İŞARETİ YAPTILAR

Sokaklardaki gösteriler İran'da okullara yayıldı. Birçok kentte İranlı öğrenciler, sınıflarda bulunan Humeyni portresine karşılık başörtülerini çıkartarak orta parmak işareti yaptı

Sosyal medyada paylaşılan bir görüntü ise dünyanın gündemine oturdu.

Öğrenciler daha sonra okulun kontrolünü ele alarak “Diktatöre ölüm” sloganlarını attı. Olaya müdahale etmek isteyen okul müdürü, kız öğrencileri tarafından okuldan dışarıya itildi.

Ülke çapında devam eden protestolarda 130’den fazla kişinin hayatını kaybettiği düşünülüyor.

İsveç devlet televizyonu SVT’de, AKP'li Cumhurbaşkanı Erdoğan’la dalga geçilen Kürtçe yayın, sosyal medyada gündem oldu ve yoğun şekilde paylaşıldı.

Söz konusu yayında Erdoğan’ın, çeşitli konulardaki tutumlarıyla dalga geçildi. İşte onlardan bazıları:

“Erdoğan, nasıl oluyor da senin gibi bir Türk’ün saçı yok? Herkesin gidip saç ekimi yaptırdığı bir ülkeden geliyorsun. Git hemen saçını ektir ya da bir eşarp tak”

SVT’deki programda “Erdoğan, sen İsveç’ten rejim muhalefetleri ve aktivistleri istiyorsun. Yani sana uymayan ve nefret ettiğin şeyler. İnternet üzeri alışveriş yaptığında da böyle misin? Aman ne kadar çirkin bir şey, bir de beden yanlış. Ama yine de almak istiyorum. Erdoğan, sen kendini dönemin yeni Sultanı sanıyorsun” ifadelerine yer verildi.

Programın sonunda, Irak Kürt Bölgesel Yönetimi bayrakları açılarak “Yaşasın demokrasi” sloganı atıldı.

Almanya Redaksiyon Ağı’na (RND) konuşan Haldenwang, “Bugünler, Rostock-Lichtenhagen’da yaşanan insanlık düşmanı iğrenç ayaklanmaların 30’uncu yıl dönümü. Aşırı sağcılık ve insana karşı nefret o tarihte kendini günlerce bir şiddet taşkınlığı şeklinde gösterdi” ifadelerini kullandı.

Erdoğan'ın hedef aldığı sosyalist belediye başkanı Fikri Sönmez, bu konuşmasında karaborsaya vurgu yaptı. 

Fatsa’da 1979 yılında yapılan seçimde belediye başkanı seçilen terzi Fikri’nin miting konuşmasındaki. "bu soygun ve sömürü düzeninin beyleri, ağababaları, faizcileri, karaborsacıları bizleri yıllar boyu kendilerine köle etmişlerdir." ifadeleri Türkiye'de fındıkta yaşanan sömürüyü hatırlattı.

TERZİ FİKRİ KİMDİR

Fikri Sönmez, bilinen ismiyle Terzi Fikri, 1938 yılında Ordu-Fatsa'nın Kabakdağı köyünde doğdu. 

1960'lı yılların ortalarında TİP'e üye oldu ve partide aktif olarak görev aldı. Dev-Genç saflarında 6. Filo'ya karşı düzenlenen gösterilere katıldı. 1970 ortalarında sol içinde ortaya çıkan yeni saflaşmalarda Mahir Çayan'ın görüşlerine katılarak THKP-C tarafında yer aldı.

1971-1972 yıllarında Mahir Çayan ve arkadaşlarının Maltepe Askeri Cezaevi'nden kaçışlarından sonra Karadeniz Bölgesi'ne geçmelerinde ve bu bölgedeki ilişkilerinde ve eylemlerinde onlara yardımcı olduğu gerekçesiyle THKP-C Davası'nın diğer sanıklarıyla birlikte 2 yıl kadar tutuklu olarak yargılandı ve 1974 affıyla tahliye oldu.14 Ekim 1979'de yapılan ara seçimler sonrası Devrimci Yol'un bağımsız adayı Fikri Sönmez Fatsa Belediye başkanı seçildi.

Belediye halk komiteleri şeklinde örgütlendi. Her yerde Direniş Komiteleri halkla birlikte karar veriyordu. 

Fatsa’da devrimci belediye başkanı Sönmez, Türkiye’nin hiç de alışık olmadığı bir belediyeciliği hayata geçiriyordu. Çorum’da ise faşist çeteler katliam yapıyordu. Zamanın Başbakanı Demirel, "Çorum’u bırak Fatsa’ya bak" diyerek Fatsa'ya kapsamlı bir askeri operosyonun işaretini vermişti. 8 Temmuz 1980'de askeri birlikler Fatsa ilçesine gönderildi ve 9 Temmuz 1980 tarihinde Kenan Evren ordu komutanlarıyla beraber "inceleme" yapmak için Fatsa'ya gitti. 11 Temmuz sabah erken saatlerinde asker ve polis 'nokta operasyonu' düzenlenmiş ve Fatsa Bağımsız Belediye Başkanı Fikri Sönmez ile beraber 300 kişi daha gözaltına alındı. 12 Temmuz'da sokağa çıkma yasağı ilan edilmiş ve kaymakam görevden alındı. İddianameye göre direniş komitesi yaratmakla suçlanan Sönmez 18 Temmuz'da tutuklandı. Fatsa Belediye Başkanı 12 Eylül rejiminin işkencehanelerinde 4 Mayıs 1985 günü kalp krizi sonucu yaşamını yitirdi.

12 Eylül darbesinde ağır bedeller ödeyen devrimcilerle ilgili kısa bir film. Herkesin izlemesi gereken bir film. Hepsi güzel ve yürekli insanlar. Özellikle günümüz gençlerinin bu insanları tanıması, bilmesi gerekir. Onlardan öğrenecekleri çok şey var.

Rusya – Ukrayna Savaşı başladığından beri yaptığı çıkışlar ile gündeme gelen Çeçen lider Ramazan Kadirov, bu defa bir kısa film yayınladı.

Savaşın başlangıcında Çeçen askerler ile adeta televizyon programı gibi “şov” yaparak videolar hazırlayan ve daha sonra resmi Telegram hesabındaki profil fotoğrafının yerine Vladimir Putin’in fotoğrafını koyan Kadirov, yayınladığı kısa filmde bizzat rol aldı.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’yi oynayan oyuncu, ağlayarak Putin’den özür diledi. Daha sonra “koşulsuz şartsız teslimiyet” belgesine imza attı. O esnada omzuna bastıran elin, Çeçen Lider Ramazan Kadirov’a ait olduğu görüldü.

Kadirov, videoyu şu notla birlikte resmi Telegram hesabından paylaştı: “Luhansk’ı işgalcilerden kurtardık ve Zelenski koşulsuz şartsız teslim oldu. Sizden rica ediyorum, aman videoya saldırgan yorumlar yapmayın. Zaten zor durumda olan Zelenski kalpten gidebilir.”

Genco Erkal geçen hafta YouTube’a yüklediği “Marx’ın Dönüşü”nün ardından bu hafta da “Sivas 93”ü sanal ortamda izleyiciyle buluşturuyor. 

MÜZİĞİ FAZIL SAY'A AİT

Erkal “Sivas 93”ün YouTuba üzerinden erişime açıldığını perşembe akşamı yaptığı bir canlı yayınla duyurdu. Ardından Twitter üzerinden şunları yazdı: “Bugün (17 Nisan Cuma) 17.00’de “Sivas 93” YouTube’da yayına giriyor. 2007 yılında sahnelenen belgesel oyun, 1993 yılında Sivas’taki Madımak Oteli’nde yaşanan katliamı anlatıyor. Genco Erkal’ın yazıp yönettiği oyunun müziği Fazıl Say’a ait. On yıl önce kaydedilen film ilk kez bugün gösterime giriyor.”

2 TEMMUZ 1993'TE 33 AYDIN YAKILARAK ÖLDÜRÜLDÜ

Sivas’ta Madımak Oteli’nde 2 Temmuz 1993'te 33 aydının yakılarak öldürüldüğü, 2 otel çalışanın da dumandan etkilenerek yaşamını yitirdiği katliamın üzerinden 29 yıl geçti.

Hafızalara bir katliam tarihi olarak kazınan 2 Temmuz günü, Pir Sultan Abdal Şenliklerine katılmak için Sivas'a giden aydın ve sanatçılardan 33'ü ile iki otel görevlisi otelin yakılması sonucu hayatını kaybetti. Olaylarda iki saldırgan da öldü.

33 kişinin en yaşlısı 66 yaşındaki Asım Bezirci, en genci ise folklor gösterisi için Sivas'a giden 12 yaşındaki Koray Kaya'ydı. Hollanda vatandaşı Carina Cuanna Thedora Thuys katliamın tek yabancı kurbanıydı.

Katliamdan iki gün önce kentte bir bildiri dağıtılmıştı. Bildiride Aziz Nesin'in o sırada başyazarı olduğu Aydınlık gazetesinde yayımlanan Salman Rüşdi'nin "Şeytan Ayetleri" kitabından bahsedilmiş, Nesin hedef gösterilmişti.

Bildiride dönemin Sivas Valisi Ahmet Karabilgin'in şenliklere ev sahipliği yapması eleştirilmiş, Nesin için "Şehirde adeta Müslümanlarla alay edercesine gezebilmektedir" ifadesi kullanılmıştı.

2 Temmuz günü Cuma namazının ardından etkinliklerin yapıldığı kültür merkezinin önüne bir yürüyüş başladı. "Sivas laiklere mezar olacak" atılan sloganlardan biriydi. Saldırgan grubun bir kısmı yeni dikilen "Halk Ozanları" heykelini yıkıp, yerde sürüklerken; bir kısmı Valilik önünde Ahmet Karabilgin'i protesto etti.
Valinin katliam sonrası İçişleri Bakanlığı'na gönderdiği rapora göre, saldırganların sayısı her saat sayısı artıyordu. Yine aynı rapora göre, akşam saat 18.00'de Madımak Oteli'nin önünde o ana kadar hiçbir aşamada dağıtılmamış 15 bin kişi vardı. Otel önündeki araçlar ve sürüklenen heykel ateşe verildi, otelin camları kırıldı.

Yaklaşık 2 saat sonra otel ateşe verildi, saldırgan kalabalık sloganlarına devam etti.

Madımak Oteli'nin önünden çekim yapan İhlas Haber Ajansı'nın görüntülerinde otelin etrafını kuşatanların sloganları yanında sözleri de duyuluyordu. Biri otelin birinci katına çıkan saldırgana "Lan yakın" diye seslenirken, bir diğeri ilk alevin görünmesiyle "Cehennem ateşi işte" diye sesleniyordu.

KATLİAMIN TELSİZ KONUŞMALARI

Katliam sonrasında ortaya çıkan polis telsiz konuşmalarının dökümü ise güvenlik tedbirlerindeki yetersizliği ortaya koydu. O anlar, dönemin Sivas Valisi ile Emniyet Müdürü’nün de yer aldığı konuşmalara şöyle yansıdı:

Saat 19:00: Merkez, heykeli yakıp sürükleyerek meydana götürüyorlar.

19:05: 33 10 merkez (Emniyet müdüründen) 3210 (valiye) Tugay’dan kuvvet gönderin, biz zor durumdayız.

19:05: Madımak Oteli’ne 5-10 kişilik kuvvet gönderdik.

19:05: 33.10'un (emniyet müdürünün) emirleri, cop kullanabilirsiniz.

19:05: 33:10-32:10( emniyet müdürü ve valiye) Otele 5 metre mesafede kaldı, topluluk kontrolden çıktı, acele kuvvet gönderin.

19:05: Merkez, işhanı çatısından aşağıya taş atıyorlar.

19:05: 33 10 Merkez, itfaiyeye söyleyin, buraya gelsin. Tazyikli su sıksın.

19:40: İtfaiye araçları buradan ayrıldı, bilginiz olsun.

19:45: Elektrikler kesildi.

19:45: Merkez, otelin içine girdiler.

19:45: Merkez, kalabalık kontrolden çıktı, otel önünde otolar yanıyor.

19:45: Merkez, itfaiye araçları arka tarafa gitti.

19:50: 32:10 merkez, (valiye) Asker yetişmezse burası harap olur.

19:50: 32:10 Dayan müdür Bey dayan, Tugay’dan asker gelecek. Şimdi buradan geçti, asker geliyor, bilginiz olsun.

19:50: Merkez itfaiye çalışamıyor, vatandaşlar müdahale ediyor. İtfaiye gidemeyeceğini söylüyor.

19:50: 33:10 Merkez, olaylar çığırından çıktı, müdahale edemiyoruz, yangın otelin içine dışına dağıldı.

19:50: Merkez, Madımak Oteli önünde ve içinde yangın var, içinde görevliler var, dışarı çıksınlar.

19:50: Merkez çıkamıyoruz dışarı, bilginiz olsun.

19:50: 33.20 merkez, Madımak Oteli’nde son durum nedir?

Valinin yaptığı son anonsa ise yanıt veren olmadı.

Akit TV ekranlarında program yapan Yusuf Kaplan da skandal sözlere imza attı. Laikliği savunanlara hakaretler yağdıran Kaplan, "Laiklerin kafası basmıyor, beyinsiz adamlar" ifadelerini kullandı.